Taynsaiddagi davr almashinuvi: Eddie Howe ketdi, Matthias Jaissle keldi
Taynsaiddagi davr almashinuvi: Eddie Howe ketdi, Matthias Jaissle sahnaga chiqdi
Newcastle United samolyoti Bristolga qo‘nganda emas, balki u yerdan ko‘tarilganida bir davr yakuniga yetayotgan edi. 4:1 hisobidagi og‘ir mag‘lubiyat, oddiygina mavsumoldi o‘rtoqlik uchrashuvi, Ashton Gate’dagi issiq yoz oqshomi – hammasi mayda, ahamiyatsizdek ko‘ringan. Ammo samolyot salonida, monitoriga tikilgan Eddie Howe uchun bu o‘yinni juda ham ma’noli edi.
U ketayotganini bilgan, lekin baribir o‘yinni qayta tomosha qilardi. Xatolarni izlar, pressing fazalarini tahlil qilar, yo‘qotilgan pressing triggerlarini qayta sanardi. Kuboklar keltirgan, Taynsaiddagi uzoq kutishlarni tugatgan murabbiy, oxirgi soatlarigacha javob izlab o‘tirgan edi.
Ertasi tong esa hammasini oshkor qildi. Charchagan, ruhiy jihatdan kuygan Howe iste’foga chiqqani e’lon qilindi.
Yangi siklning og‘riqli boshlanishi
Howe klub rahbariyatiga ketish istagini bir necha hafta avval bildirgan, faqat bitta shart qo‘ygandi: o‘rinbosari topilmaguncha qolaman. Shunday bo‘ldi. Matthias Jaissle kelishini kutib turdi. Rasmiy ravishda esa eski davr yakunlanar ekan, aslida Newcastle allaqachon yangi yo‘nalishga burilib bo‘lgandi.
O‘tgan yozgi transfer oynasi klubni moliyaviy va sport jihatdan charchatdi. Ichki chempionatdagi og‘ir mavsum, Uefa moliyaviy qoidalarini buzish ortidan kelgan cheklovlar – bularning bari St James’ Park’dagi strategiyani tubdan o‘zgartirdi.
Endi klub markaziy bozor sifatida qit’a futboliga yuzlandi. Yosh, qayta sotish qiymati yuqori bo‘lgan futbolchilar nishonga olinyapti. Data bo‘limi kengaytirildi, savdo modeli markazga chiqarildi. Yulduzlarni sotish – endi bir martalik falokat emas, tizimning bir qismi. Yo‘qotishlar og‘riqli bo‘lsa ham.
Sandro Tonali va Anthony Gordon’ning Tottenham Hotspur va Barcelona safiga ketishi klub ichida og‘ir qaror sifatida qabul qilindi, lekin qayta investitsiya qilish uchun zarur qadam edi. Bruno Guimaraes’ning Arsenal tomon yo‘l olishi esa hech qachon dastlabki rejada bo‘lmagan. Bu allaqachon yangi davrning narxi.
Shu bilan birga, Newcastle bir nechta asosiy nishonlardan ham quruq qoldi. Ispaniyalik qanot Victor Munoz – Liverpool’ni tanladi. Shveysariyalik yarim himoyachi Johan Manzambi – Aston Villa’ga ketdi. Maqsad ro‘yxatidagi birinchi ismlar qo‘ldan chiqdi.
Shunga qaramay, yoz tinch o‘tmadi. Klub besh nafar qiziqarli futbolchini olib keldi: darvozabonlar Lukas Hornicek va Ewen Jaouen, yarim himoyachilar Aladji Bamba va Sean Steur, hujumchi Bazoumana Toure. Sport direktori Ross Wilson esa hali ish tugamaganini yaxshi biladi.
U buni ochiq aytdi: “Bu yerda raqobatlasha oladigan, g‘alaba qozona oladigan model qurishimiz kerak. Lekin u bizga mos bo‘lishi, istamagan futbolchilarimizni majburan sotishga, Uefa sanksiyalariga olib kelmasligi zarur”.
Matthias Jaissle: intensivlikka qurilgan inqilob
Shu nuqtada sahnaga Matthias Jaissle chiqadi. Uning Red Bull Salzburg davridagi obro‘si – yoshlarni yetishtiradigan, ularni yuqori pressing va agressiv futbolga moslashtiradigan murabbiy sifatida – aynan Newcastle hozir izlayotgan profilga to‘g‘ri keladi.
Qiziq jihati shundaki, klub ichida o‘tkazilgan tahlillar ham, Jaissle’ning o‘zi qilgan tadqiqotlar ham shuni ko‘rsatdiki, u bilan Howe o‘rtasida tamoman boshqa dunyolar emas, ma’lum o‘xshashliklar ham bor. Intensiv mashg‘ulot, o‘yinga yaqin trening, maydonda baland chiziq – bular ikkala murabbiy uchun ham printsip masalasi.
Ammo baribir bu tizim uchun zarba bo‘ldi. 38 yoshli nemis murabbiy Saudi Pro League’dagi Al-Ahli’ni tark etib, Ispaniyadagi mavsumoldi yig‘iniga “parashyut bilan tushganida”, Premier League ochilish o‘yini – 23 avgustdagi Liverpoolga qarshi bahs allaqachon ufqda ko‘rinib turgan edi.
Performance direktori James Bunce vaziyatni “tezkor tanishuv uchrashuvi”ga o‘xshatdi. Har lahza muhim. Bir hafta ichida futbolchilarni tushunish, talablarni yetkazish, tizimni chizish – bularning hammasi bir vaqtning o‘zida bo‘lyapti.
Jaissle uchun bu hafta Valenciadagi Mestalla’da o‘tkaziladigan o‘rtoqlik uchrashuvi bilan yakunlanadi. Ammo asosiy jang – mashg‘ulot maydonida.
Yangi murabbiy kelganda intensivlik oshishi odatdagi holat. O‘yinchilar o‘zini ko‘rsatmoqchi bo‘ladi. Lekin bu safar boshqa daraja haqida gap ketmoqda. Futbolchilar ta’riflaganidek, Jaissle’ning ikki mahal mashg‘ulotlari “o‘lchovdan tashqarida”.
U uchun bu bahsli masala emas. Kuchli mashg‘ulot – majburiy. U xuddi o‘yindagidek sur’atda ishlashni talab qiladi. RB Salzburg davrida u bilan jamoa Avstriya chempionatida har o‘yinda o‘rtacha 9,8 marta yuqori zonada to‘pni qaytarib olgan, raqibning uchinchi zonasida esa 5,6 marta pressing orqali to‘pni yutib olgan. Bu liga bo‘yicha birinchi ko‘rsatkichlar.
Al-Ahli bilan ham raqamlar o‘zgarmadi: har o‘yinda 8,2 marta yuqori pressingda to‘pni olib qo‘yish, 47,6 ta yakkakurash yutish. U yangi guruhga moslashgan, ammo agressiyani yo‘qotmagan, shu bilan birga ikki bor Asian Champions League’ni yutgan.
Premier League’da ham shunday balansni topish – uning eng katta sinovi bo‘ladi. Oldinga intilgan, vertikal futbol, lekin mustahkam mudofaa. Shu sababdan u allaqachon “toza darvozalar” ahamiyatini alohida urg‘u bilan ta’kidlab bo‘ldi. Bir mashg‘ulotdagi son-sanoqsiz qaytish yugurishlari futbolchilarni holsiz qoldirgan.
Payshanba kuni yuklama qisqartirildi. Bo‘yiniga osilgan sekundomer bilan turgan Jaissle o‘yinchilar oyoqlari “og‘irlashganini” o‘zi sezdi. Intervyularda u sokin, o‘lchovli ko‘rinadi, lekin mashg‘ulot maydonida mutlaqo boshqa qiyofaga kiradi – chiziq bo‘ylab baqirgan, yordamchilarini ham joyidan siljitib, kerakli intensivlikni o‘z tanasi bilan ko‘rsatadigan murabbiy.
U bilan birga klubga uch nafar yordamchi – Alexander Hauser, Engin Yanova va Florens Koch, ikki nafar tahlilchi – Maximilian Fischer va Steffen Konrad, hamda darvozabonlar murabbiyi Alexander Bade kelgan. Lekin Jaissle ilk nutqidayoq klubda allaqachon ishlayotgan xodimlarga ham bitta talabni qo‘ydi: “standartlarni ko‘tarish”.
Liverpoolga qarshi poyga va yangi Newcastle ruhi
Liverpool yangi bosh murabbiy Andoni Iraola qo‘l ostida ishlashni allaqachon boshlagan, tizimga moslashish uchun ko‘proq vaqtga ega. Newcastle shtabi bu farqni yopish uchun tun yarimigacha ishlayapti. Tahlil, raqib o‘yini, bosim zonalari, standart vaziyatlar – hammasi soatlab ko‘rilmoqda.
Yangi darvozabon Lukas Hornicek bunga yaqqol misol. Chexiya terma jamoasidan kelgan 21 yoshli posbon bir haftadan ham kamroq vaqt oldin jamoaga qo‘shildi. Braga’dan 25,7 million funt evaziga kelgan bu transfer darhol sinovga tashlanadi: Premier League’dagi standart vaziyatlar, jarima maydonidagi to‘qnashuvlar, baland bo‘yli raqiblar bilan havo duelida kurashish – hammasi bo‘yicha unga “tezkor kurs” o‘tilmoqda.
Udan so‘rashdi: jangga tayyormisan?
“Albatta”, – dedi u qisqa javob bilan.
Newcastle uchun bu so‘zlar shunchaki jasorat namoyishi emas. Bu klub endi yosh, qayta qurilayotgan, moliyaviy cheklovlar ostida ishlayotgan jamoaga aylanmoqda. Sandro Tonali, Anthony Gordon, tez orada ehtimol Bruno Guimaraes – yulduzlar ketmoqda, ammo ularning o‘rniga boshqa avlod kelmoqda.
Savol bitta: Matthias Jaissle bu xom, lekin potentsiali baland tarkibni Premier League to‘lqinlari orasida ushlab qola oladimi? Yoki Taynsaiddagi yangi davr yana bir og‘riqli qayta qurilish sahifasiga aylanadimi?
