Yangi Afrika futboli yulduzlari: Salahdan keyin kim keladi?
Olti yil avval yangi mavsum arafasida “Anfield” atrofida faqat bitta savol bor edi: bu safar kimni to‘xtatadi? “Liverpool” uch o‘n yillik tanaffusdan keyin nihoyat chempionlikni qo‘lga kiritgan, sahnani esa Afrika yulduzlari – Mohamed Salah va Sadio Mane boshqarardi.
Mane 2022-yilda xayrlashdi. Endi navbat Misr shohiga ham keldi. Salah Turkiyaga, Trabzonspor safiga yo‘l oldi va “Premier League”dagi dostonini yakunladi.
To‘qqiz mavsumlik raqamlar esa hanuz ko‘zga ishonmaydigan darajada: 308 o‘yin, 191 gol, 93 golli uzatma. 34 yoshida u liga tarixidagi to‘rtinchi eng yaxshi to‘purarga aylandi. Bunday merosni davom ettirish? Juda mashaqqatli vazifa.
Shunga qaramay, Afrika futboli bo‘sh tronni bo‘sh qoldirish niyatida emas. Endi savol boshqacha: yangi qirol kim bo‘ladi?
Semenyo – qiyinchiliklardan chiqqan yetakchi nomzod
Eng katta da’vogar sifatida hozir Antonie Semenyo ko‘rsatilmoqda. Uning yo‘li silliq bo‘lmagan, hatto keskin burilishlarga boy edi.
Yoshlik chog‘ida u Arsenal, Tottenham va Crystal Palace tomonidan rad etilgan. “Premier League”dagi debyuti esa faqat 2023-yil fevralida kelgan. Uch yil o‘tib, Manchester City uning energiyasi, kuchi va darvozani ko‘ra bilish qobiliyati uchun 65 million funt to‘lashga qaror qildi.
26 yoshli hujumchi o‘tgan mavsumda ligadagi eng sermahsul yilini o‘tkazdi – 17 gol. Bu ko‘rsatkich jamoadoshi Erling Haaland va Brentford hujumchisi Igor Thiago’dan ancha ortda bo‘lsa-da, Semenyo o‘sish trayektoriyasini aniq ko‘rsatib qo‘ydi.
U e’tiqodiga jiddiy yondashadigan futbolchi sifatida tanilgan, City va Gana muxlislari esa aynan shu transfer Salah raqamlariga yaqinlashadigan yo‘lning boshlanishi bo‘lishiga umid qilmoqda. Agar u shu sur’atni saqlab qolsa, bu mavsum Semenyo’ni futbol olamidagi eng yirik ismlardan biriga aylantirishi mumkin.
Marmoush – yangi “misrlik shoh” yoki soyadagi futbolchi?
Agar maydonga yana bir “Misr shohi” chiqishi kerak bo‘lsa, bu rolga eng yaqin nomzod – Omar Marmoush. Lekin uning hikoyasi hozircha boshqacharoq.
Frankfurtdan kelganidan buyon bir yarim mavsum ichida u “Premier League”da atigi 22 marta asosiy tarkibda maydonga tushdi, 2025-26-yilgi kampaniyada esa uchta gol bilan cheklangan. Asosiy sabab bitta: Haaland soyasi juda katta.
Shunga qaramay, mavsumoldi davrida Marmoush o‘zini eslatib qo‘ydi – Atletico Madrid darvozasiga dubl kiritib, yangi bosh murabbiy Enzo Maresca ko‘z o‘ngida o‘ziga imkon yaratdi.
Biroq uning haqiqiy porlash onlari ehtimol Etihad’dan tashqarida keladi. Tottenham bilan muzokaralar ketmoqda. London sahnasi Marmoush uchun Salah izidan yurish yo‘lidagi haqiqiy sinov bo‘lishi mumkin.
Mbeumo – Old Trafforddagi Afrika bayrog‘i
Bryan Mbeumo haqida “nomzod” deb emas, allaqachon “tayyor yulduz” sifatida gapirish mumkin. U Brentforddagi so‘nggi mavsumida liga doirasida 27 gollik ishtirok (gol + assist) jamg‘argan va shundan so‘ng Manchester United uni 65 million funt evaziga olib kelgan edi.
Old Trafforddagi ilk to‘liq mavsumida 27 yoshli kamerunlik 14 gollik ishtirok bilan kifoyalandi, lekin bu raqamlar hammasini aytib bera olmaydi. 2025-yilgi Afrika Millatlar Kubogidan qaytgach, u kuchli yakun yasadi, Michael Carrick qo‘l ostida United eski shiddatini qayta topayotgandek ko‘rindi.
Endi esa unda noyob imkoniyat bor: yozni jahon chempionatisiz o‘tkazdi. Tanaffus unga yangi mavsumni birinchi kundanoq yuqori ritmda boshlashga yordam beradimi?
Sarr va Kudus – turli yo‘ldagi ambitsiyalar
Ismaila Sarr ham Manchester yo‘nalishidagi mish-mishlar markazida. Uni Mbeumo bilan birga Old Traffordda tasavvur qilish qiyin emas.
Senegallik hujumchi jahon sahnasiga kuchli qaytdi – bitta jahon chempionatida to‘rtta gol urib, afsonaviy Roger Milla rekordini takrorladi. Crystal Palace bilan o‘tgan mavsum esa uning klub darajasidagi eng yorqin yili bo‘ldi: barcha musobaqalarda 21 gol, Uefa Conference League g‘olibligi va klub tarixidagi eng shonli kechalardan ba’zilari.
Sarr jahon chempionatida porlayotgan paytda, Mohammed Kudus televizor qarshisida qolishga majbur bo‘ldi. Uzoq cho‘zilgan son mushagi jarohati uni Gana tarkibidan chetlatdi. Endi 26 yoshli yarim himoyachi uchun asosiy maqsad bitta – sog‘lom qolish va Roberto De Zerbi boshchiligidagi Tottenham qayta qurilishida asosiy rolni egallash.
Kudusning iste’dodi shubhasiz. Uning muammosi boshqa joyda – bu darajadagi mo‘’jizakor fint va ijodkorlikni har hafta takrorlash zarurati. Agar u barqarorlikni topsa, Londonning oq qismida yangi yulduz tug‘ilishi mumkin.
Ndiaye, Wissa va Fredrick – turli yo‘nalishdagi yuksalish
Everton hujumchisi Iliman Ndiaye hozircha eng ko‘p “vau” omiliga ega futbolchi sifatida tilga olinmoqda. O‘tgan mavsum “Premier League”da undan ko‘proq dribblingni faqat Manchester City’ning Jeremy Doku amalga oshirdi. To‘p bilan tezlik, ritmni o‘zgartirish, raqibni yiqitib ketish – bularning barchasi uning repertuarida.
Ikkinchi jahon chempionatidan so‘ng Saudiya Arabistonining Al-Hilal klubi, shuningdek Manchester United va Arsenal qiziqish bildirdi. Savol o‘tkir: Chempionlar Ligasi ishtirokchisiga o‘tish “Skilliman” laqabli futbolchiga maydondagi sehrini sovringa aylantirish uchun yetarli sahna bera oladimi?
Newcastle United safida esa boshqa bir hikoya yozilmoqda. Yoane Wissa tizzasidan olgan jarohat tufayli o‘tgan mavsumning birinchi yarmida ham, Afrika Millatlar Kubogida ham maydonga tusha olmadi. Shunga qaramay, jahon chempionatida DR Kongo uchun uchta gol urishga ulgurdi. Endi u sog‘lom, klub esa qayta qurilayotgan paytda, Wissa “St James’ Park”dagi asosiy figuralardan biriga aylanishi kutilmoqda.
Orqa chiziqda esa ehtimol eng noodatiy da’vogar paydo bo‘ldi. Brentford yaqinda Benjamin Fredrick bilan to‘rt yillik shartnoma imzoladi va uni birinchi jamoaga ko‘tardi. U – “Premier League” klubiga bevosita Nigeriyadan kelgan kamdan-kam futbolchilardan biri. O‘tgan mavsum Belgiya chempionatida ijarada muvaffaqiyatli o‘yin ko‘rsatdi, Afrika Millatlar Kubogida esa Super Eagles asosiy markaziy himoyachilaridan biri bo‘lishi kutilayotgan edi. Turnir arafasida tizzasidan jarohat olib, bu imkoniyatdan mahrum bo‘ldi.
Brentford bosh murabbiyi Keith Andrews unda “juda katta salohiyat” ko‘rayotganini aytdi. Himoyachi yangi qirol bo‘lishi g‘alati tuyulishi mumkin, lekin Afrika futboli tarixida ko‘p narsa odatiy qoliplarga sig‘magan.
Yangi Salah izidan: Zadok, Traore, Yirenkyi
Salah 2014-yilda Basel’dan Chelsea safiga kelganida, uni Angliyada deyarli hech kim tanimasdi. Bugun shunga o‘xshash holatni boshqa qanot futbolchisi – Zadok Yohanna atrofida ko‘rish mumkin.
Brighton uni yozda 21,5 million funt evaziga olib keldi. Tezkor, chap oyog‘ida o‘ynaydigan, o‘ng qanotdan ichkariga kirib zarba beradigan nigeriyalik – tavsif tanish. O‘xshashliklar taqqoslashni o‘z-o‘zidan keltirib chiqaradi, ammo hozircha Zadokni Salah soyasidan himoya qilish kerak. U hali o‘z hikoyasini endi boshlayapti.
Newcastle esa qarama-qarshi qanotga 43 million funt sarflab, Bazoumana Traore’ni olib keldi. Kot-d’Ivuardan kelgan bu futbolchi allaqachon mavsumoldi o‘yinlarida faolati boshida bo‘lganiga qaramay, maqtovlar yig‘ishni boshladi. U tezlik, jismoniy kuch va to‘p bilan dadil harakatni birlashtiradi – “Premier League” ritmiga mos to‘plam.
Chempionatning pastki qismida esa yana bir afrikalik iqtidor o‘z sahnasini topdi. Coventry City yangi yarim himoyachi Caleb Yirenkyi uchun klub rekord summasi – 23 million funt to‘ladi. 20 yoshli ganalik jahon chempionatida o‘tkazgan o‘yinlari, xususan Panama darvozasiga kiritgan kech gol bilan ommaviy ongda iz qoldirdi. Endi u “Sky Blues”ning butun o‘yini atrofida qurilishi mumkin bo‘lgan futbolchiga aylanish arafasida turibdi.
Kelajak soyada emas: Bouaddi va Osimhen
Ehtimol, Salah o‘rnini egallaydigan futbolchi hali ham sahna ortida kutayotgandir. Marokashlik Ayyoub Bouaddi bunga kuchli nomzod bo‘lib turibdi. Atigi 18 yosh, lekin jahon chempionatida Braziliyaga qarshi ilk o‘yindayoq u o‘zini mutlaqo qo‘rqmas, to‘p bilan o‘ta ishonchli markaziy yarim himoyachi sifatida ko‘rsatdi.
Lille bilan Manchester City o‘rtasida muzokaralar ketmoqda. O‘n karra liga chempioni bo‘lgan klub Bouaddi’ni kelajak markaziy o‘yin quruvchisi sifatida ko‘rmoqda. Agar transfer amalga oshsa, u Afrikaning yangi avlodi uchun ramzga aylanishi mumkin.
Va, albatta, bitta savol har yozda qayta tug‘iladi: Victor Osimhen qachon Angliyaga keladi? 27 yoshli nigeriyalik hujumchi yillar davomida “Premier League” bilan bog‘lanib kelmoqda. O‘tgan mavsum u barcha musobaqalarda 29 gol urdi, vatani Nigeriyada esa allaqachon afsona maqomiga yaqinlashgan.
Salah Turkiyaga ketgan bir paytda, Osimhen Galatasarayni tark etib, Angliyaga yo‘l olsa, bu nafaqat transfer bo‘lardi. Bu Afrika muxlislari uchun bo‘shab qolgan taxtni yana bir superyulduz egallagani haqidagi ishoraga aylanardi.
Salah davri yakuniga yetdi. Endi “Premier League”da savol bitta: bu safar qaysi afrikalik yulduz butun ligani o‘z orbitasiga tortadi?
