Uefa va Fifa o‘rtasidagi mojarolar: kelajak qanday bo‘ladi?
Yevropa futbol siyosatidagi eng keskin mojaro asta-sekin yechimini topayotgandek. Uefa o‘zining Fifa musobaqalariga nisbatan e’lon qilgan bo‘ykot tahdidini qaytarib olishi arafasida turibdi. Sabab bitta: Fifa nihoyat Jahon chempionati ulushlarini sotish rejasiga qaytmaslik bo‘yicha aniq, huquqiy kafolat bergan.
Gap Gianni Infantino ilgari surgan va katta shov-shuvga sabab bo‘lgan Fifa Forward Enterprise loyihasi haqida ketmoqda. Uefa bu rejani “o‘yinni xunuklashtirish”ga urinish deb baholagan, loyiha bekor qilingach ham tinchimagandi. Yevropa ustozi bir narsani talab qilgan: bunday xususiylashtirishga o‘xshash takliflar endi hech qachon kun tartibiga qaytmasligi kerak.
Fifa dastlab faqat FFE dan voz kechganini e’lon qildi, xolos. Kelajakda shunga o‘xshash sxema takrorlanmasligiga kafolat bermadi. Mojaro aynan shu yerda chigallashdi. Endi esa vaziyat o‘zgardi: tashkilot yopiq yozishmalar orqali Uefa talab qilgan “hech qachon” degan majburiyatni ham qog‘ozga tushirdi.
Yoshlar uchun yo‘l ochilmoqda
Bu burilish eng avvalo maydondagi futbolchilar uchun muhim. Ayniqsa, hali katta sahnaga chiqib ulgurmaganlar uchun.
Bo‘ykot bekor qilinsa, Angliya ayollar U-20 terma jamoasi rejalashtirilganidek Jahon chempionati yo‘lini tutadi. Shtab allaqachon tarkibni e’lon qilgan, endi 5 sentabr kuni Polshada Kanada bilan ochilish o‘yiniga ulgurish masalasi hal bo‘lmoqda.
Fransiya va Ispaniya ham safar ro‘yxatini tuzib bo‘lgan, xuddi bo‘ykot baribir ko‘tarilishiga ishongandek. Portugaliya, Italiya va mezbon Polsha bilan birga ular Yevropaning bu turnirdagi yuzini belgilab beradi.
Yosh futbolchilarning katta siyosiy jang girdobiga tortilmasligi ko‘plab assotsiatsiyalar uchun yengil nafas olishga teng. Futbolchilarning vazifasi aniq: maydonga chiqish, o‘ynash, rivojlanish. Ularning orqasida esa qanchalik keskin diplomatik savdolar ketgani endi sekin-asta oshkor bo‘lyapti.
Monte-Karlodagi uchrashuv: bo‘ykotdan keyingi bosqich
Rasmiy bayonot hali yo‘q. Bo‘ykot rasman bekor qilinmagan. Biroq bu mavzu payshanba kuni Monte-Karloda bo‘lib o‘tadigan Uefa ijroiya qo‘mitasi va milliy federatsiyalar rahbarlari yig‘ilishida muhokama qilinadigan asosiy masalalardan biri bo‘lishi kutilmoqda.
Yevropaning 55ta a’zo assotsiatsiyasi boshliqlari an’anaviy ravishda yirik ahamiyatga ega bo‘lgan kunlarda – Champions League qur’asi oldidan – bir stol atrofida to‘planadi. Aynan shunday fon, odatda, eng keskin qarorlar uchun fon bo‘lib xizmat qiladi.
Uefa pozitsiyasi esa bir jihatdan o‘zgarmagan: Gianni Infantino almashishi kerak, degan talab hanuz kuchida. Fifa rahbariyatiga nisbatan munosabat, kelgusidagi bosim darajasi, hamkorlik chegaralari – bularning bari Monte-Karloda yana bir bor taroziga solinadi.
Fifa uchun navbatdagi zarba
Bo‘ykot xavfining bartaraf etilishi – Fifa uchun nafas rostlash imkoniyati. Lekin bu tashkilot sha’niga tushgan dog‘ni ketkizmaydi.
Infantino tashabbusi bois Fifa yana bir bor o‘z prezidentining rejalarini yumshatishga, hatto rasman rad etishga majbur bo‘ldi. Tashkilotga qarshi tanqidlar allaqachon yillar davomida to‘planib kelayotgan bir paytda bu yana bir obro‘ yo‘qotishiga aylandi.
Yevropa esa bu safar siyosiy jangni oxirigacha olib bordi va o‘z talablarini yozma kafolatga aylantirdi. Endi savol bitta: bu kelishuv futbolni xususiy kapitalga sotish istagini uzoq vaqtga cheklaydimi yoki bu faqat navbatdagi bo‘ron oldidan qisqa sukunat xolos?
