Pepdan keyingi hayot: City, Arsenal va Chelsea qanday sinovdan o‘tadi?
Pep Guardiola sahnadan ketdi. O‘n yil davomida kuboklarni yig‘ib, “Etihad”ni Yevropa futbolining markaziga aylantirgan murabbiy endi chetda. Endi esa savol bitta: bu “Manchester City” qanday jamoaga aylanadi?
Bu yozda “Premier League” atrofidagi eng katta savollar shular: Pepsiz City qancha kuchli bo‘ladi? Xabi Alonso “Chelsea”ni ko‘tarib ketadimi? Chempionlik nash’asini endi tatib ko‘rgan “Arsenal” bosimga qanday javob beradi?
Bu savollarni sobiq City va Angliya darvozaboni, hozirda BBC Sport sharhlovchisi bo‘lgan Joe Hart o‘z ko‘zi bilan ko‘rgan odam sifatida tahlil qildi.
Pep ketdi, lekin City hanuz gigant
Enzo Maresca “Etihad Stadium”ga Pepning o‘rniga kelgan paytdan beri bir narsani aniq biladi: bu ishda oyoq kiyim emas, bosim kattaroq. Shunga qaramay, Hartning fikricha, eng og‘ir yuk ichkaridan emas, tashqaridan tushadi.
Yozgi bozor City uchun shov-shuvli boshlandi. Klub qisqa muddatga bo‘lsa-da, ingliz futbolchisi uchun transfer rekordi bo‘lgan summa evaziga “Nottingham Forest”dan Elliot Andersonni 116 million funtga olib keldi. Shu bilan birga, jamoa o‘rtasining yuragi bo‘lgan, jahon chempionati “Golden Ball” sohibi Rodri “Barcelona”ga yaqin turibdi. O‘rniga esa atigi 18 yoshli marokashlik Ayyoub Bouaddi uchun “Lille” bilan 85,6 million funt atrofida muzokara ketmoqda.
Bunga qo‘shimcha, “Chelsea”ning argentinalik yarim himoyachisi Enzo Fernandez ham City radarida. Tarkib yangilanmoqda, lekin bu jarayon fonida “Community Shield”da “Cardiff”da “Arsenal”dan 0:3 hisobida yengilish kayfiyatni buzdi.
Shunga qaramay, Hart ichkarida vahima yo‘qligini ta’kidlaydi: klub bu mavsumni “har qanday narx evaziga” o‘tishi kerak bo‘lgan yil sifatida ko‘rmayapti.
Uning fikri aniq: City hali ham barcha frontlarda kurashishni xohlaydi, sifat hamon yuqori. Lekin tashkilot sifatida bu mavsumni ichki jihatdan oldingi yillardagi kabi “majburiy chempionlik” bosimi ostida ko‘rmaydi. Tashqi dunyo esa boshqacha bo‘ladi: ilk qoqinishdayoq Maresca tanqid to‘lqiniga duch keladi, Cityning har bir xatosi kattalashtirib ko‘rsatiladi.
Hartningcha, klub ichida bunga tayyorgarlik bor. Ular bu o‘tish davri murakkab bo‘lishini, barqarorlikni qayta qurish vaqt talab qilishini tushunadi. City endi nafaqat raqiblar, balki o‘zining o‘ta muvaffaqiyatli o‘tmishi bilan ham raqobatlashadi.
Chempionlikdan keyingi haqiqiy sinov: Arsenal navbati
City ketma-ket to‘rt mavsum (2020-21 dan 2023-24 gacha) taxtni qo‘ldan boy bermadi. So‘nggi ikki yil esa “Arsenal” sahnaga chiqdi va nihoyat, London klubi chempionlikka erishdi. Endi esa ular uchun o‘yin endigina boshlanmoqda.
Hart bu bosimni juda yaxshi biladi. U City bilan 2011-12 va 2013-14 yillarda ikki marta chempion bo‘lgan, lekin ikkalasida ham unvonni himoya qilishning uddasidan chiqa olmagan.
U o‘sha davrni eslab shunday deydi: o‘sha paytda o‘zini “suv ustida yurgandek” his qilgan, o‘zini “o‘sha yigitman” deb o‘ylagan. Futbol esa tezda sovuq haqiqatni ko‘rsatgan: mavsum davomida muammolar baribir keladi, lekin chempion sifatida har bir kichik chayqalish “chempionlik ko‘zoynagi” orqali ko‘riladi va yanada kattaroq ko‘rinadi.
Aynan shu “chempionlik nazorati” endi “Arsenal” boshiga tushadi. Har bir durang — sarlavha. Har bir mag‘lubiyat — inqiroz signali. Har bir rotatsiya — savol.
Mikel Arteta hozirgacha bu bosimni boshqarishda mahoratini ko‘rsatdi. U katta qarorlar qabul qilishdan cho‘chimaydi, tarkib bo‘yicha ham, taktika bo‘yicha ham dadil o‘zgarishlar qilgan. Endi esa asosiy savol: “Arsenal” birinchi jiddiy “og‘riq”ni qanday qabul qiladi?
Tez-tez aytiladigan haqiqat shuki, tepalikka chiqish ko‘pincha uni saqlab qolishdan osonroq bo‘ladi. Hart ham aynan shuni ta’kidlaydi: eng yuqori nuqtaga chiqish — paradoksal tarzda — nisbatan yengilroq. Uni ushlab turish esa boshqa darajadagi ruhiy va taktik pishiqilikni talab qiladi.
“Arsenal” aynan shuni o‘rganishi kerak bo‘ladi.
Chelsea uchun evropasiz imkoniyat: Alonso uchun bo‘sh maydon
Londondagi boshqa qismda esa butunlay boshqa manzara. “Chelsea” o‘tgan mavsumni unutilmas, ammo xush xotira sifatida emas, balki og‘riqli saboq sifatida eslaydi. Enzo Maresca bu yerda uzoq qolmadi, uning o‘rniga kelgan Liam Rosenior ham uch oydan sal ko‘proq ishladi, xolos. Natija: jadvalda o‘ninchi o‘rin va bu asrda atigi uchinchi marta Yevropa turnirlarisiz mavsum.
Shu bilan birga, tarix “Stamford Bridge” uchun bunday vaziyatni faqat kulfat sifatida ko‘rmaslik kerakligini eslatadi. 2016-17 yillarda ham “Chelsea” Yevropada o‘ynamagan, Antonio Conte esa bundan kuchli qurol yasagan edi. Jamoa haftasiga bir marta maydonga tushib, mashg‘ulotlarda mayda detallar ustida ishlash imkoniga ega bo‘ldi va yakunda liga bo‘ylab raqiblarni bosib o‘tib, chempion bo‘ldi.
Hart o‘sha davrni eslab, Gary Cahillning Conte haqidagi so‘zlarini tilga oladi: murabbiy jamoani shunday darajada tayyorlaganki, ular deyarli NFLdagi “playbook”larga o‘xshash murakkab sxemalar bo‘yicha harakat qilgan. Yevropa o‘yinlarisiz qo‘shimcha vaqt esa bu tizimni mukammallashtirishga xizmat qilgan.
Endi shunday imkoniyat Xabi Alonso qo‘lida. Uning o‘z falsafasi, o‘z ritmi bor. U jamoani bosim ostida, uch kunda bir o‘yin rejimida emas, balki haftalik reja asosida shakllantira oladi. Ko‘proq vaqt — ko‘proq maydondagi ish, ko‘proq taktik detallar, ko‘proq tartib.
Hartning fikricha, “Chelsea”ning “shift”i yuqori: ular yuqori o‘rinlar uchun kurashishi mumkin. Hammasi Alonso bu ustunlikni qay darajada to‘g‘ri ishlata olishiga bog‘liq bo‘ladi. “Stamford Bridge” yana liganing portlovchi nuqtasiga aylanishi hech gap emas.
Pepdan keyingi City, chempionlik yukini ilk bor his qilayotgan “Arsenal” va evropasiz, lekin vaqt yutgan “Chelsea”. Uch xil holat, bitta liga. Endi savol shunda: yangi mavsum bu uch klubdan qaysi birini yanada balandroq ko‘taradi, qaysi birini esa og‘riqli haqiqatga qaytaradi?
