Zinedine Zidane – Fransiya terma jamoasi bosh murabbiyi
Fransiya terma jamoasi boshqaruvida katta davr almashinuvi ro‘y berdi. 14 yil davomida “Les Bleus”ni boshqargan Didier Deschamps sahnadan chekinadi, uning o‘rniga esa mamlakat futbolining eng yorqin ramzlaridan biri – Zinedine Zidane keladi.
Bu shunchaki tayinlov emas. Bu – tarixiy halqa yopilgani.
Deschamps davri yakunlandi
2026-yilgi jahon chempionatida Ispaniyaga qarshi yarim final mag‘lubiyati Deschamps uchun chiziq bo‘ldi. 14 yillik xizmat, uchta yirik final, 2018-yilda ikkinchi Jahon chempionligi – bu merosni qisqa jumla bilan ifodalash qiyin.
U Fransiyani qayta tikladi, barqarorlik berdi, sovrinlar olib keldi. Ammo yuqori darajadagi futbol doimo o‘zgarishni talab qiladi. Ayniqsa, bu darajadagi terma jamoada.
Endi navbat Zidane’ga.
Zidane – maydondan skameykaga qaytgan afsona
1998-yilgi Jahon chempioni, 2006-yil finalidagi dramatik xayrlashuv, “Real Madrid”dagi shon-shuhrat – bularning bari Zidane nomini allaqachon abadiylashtirib bo‘lgan. Ammo u 2021-yilda “Real Madrid”ni ikkinchi bor tark etganidan buyon murabbiylikka qaytmadi. Uch yil sukut, uch yil kutilish.
Endi esa 54 yoshida u eng katta sahnaga qaytmoqda – o‘z mamlakati terma jamoasi boshqaruviga.
Zidane bu lavozimni “katta faxr manbai” deb atadi. U har doimgidek sokin, ammo so‘zlari og‘ir: Fransiya terma jamoasidan buyukroq narsa yo‘qligini yana bir bor ta’kidladi. Bu safar u endi maydon markazida emas, texnik hudud chizig‘ida javobgar bo‘ladi.
Federatsiya ishonchi va katta ambitsiya
Fransiya Futbol Federatsiyasi prezidenti Philippe Diallo yangi bosh murabbiyini “afsona” deb atadi. Bu ta’rif shunchaki odob yuzasidan aytilgan gap emas. Zidane nafaqat “Les Bleus” tarixidagi eng buyuk futbolchilardan biri, balki o‘z avlodining eng sovrindor va hurmatga sazovor murabbiylaridan ham biri.
Federatsiya uchun bu tayinlov – ramziy ham, strategik ham. Bir tomonda afsonaviy shaxs, ikkinchi tomonda esa iste’dodga limmo-lim, ambitsiyasi baland jamoa. Diallo aynan shu “uchrashuv”ni alohida urg‘u bilan tilga oldi.
Zidane Deschamps va uning shtabining 14 yillik xizmatini alohida e’tirof etdi, shuningdek, o‘z murabbiylari haqida ham minnatdorlik bilan gapirdi. Bu – u merosni buzishga emas, uni keyingi bosqichga olib chiqishga kelganini anglatadi.
Kontrakt va oldinda turgan vazifalar
Zidane Fransiyani 2030-yilgi Jahon chempionati saralashlari orqali boshqarib borish imkonini beruvchi shartnoma imzolaydi. Bu qisqa muddatli tajriba emas, uzoq yo‘lning boshlanishi.
Uning birinchi rasmiy sinovi ancha tez keladi: 25-sentabr kuni Nations League doirasidagi safar o‘yini – Turkiyaga qarshi bahs. Bu uchrashuv natijadan qat’i nazar, Zidane davrining birinchi sahifasi sifatida tarixga kiradi.
Bundan tashqari, u Fransiyani Euro 2028 saralashiga ham boshchilik qiladi. Shunday qilib, Zidane qo‘lida ikki yirik sikl – qit’a chempionati va jahon chempionati uchun reja tuzish imkoniyati bo‘ladi.
“Real Madrid”dagi yulduzli murabbiylik yo‘li
Zidane murabbiylikka darhol elitaga sakrab chiqmagan. 2006-yilda futbolchilik faoliyatini tugatgach, u uzoq vaqt yon tomondan kuzatdi, o‘rgandi, pishidi. 2014-yilda “Real Madrid Castilla”ni qabul qilishi – uning murabbiy sifatidagi birinchi jiddiy qadami edi.
2016-yil yanvarida u asosiy jamoaga ko‘tarildi. O‘sha mavsum yakunida esa allaqachon Chempionlar Ligasi g‘olibi sifatida kubokni ko‘tardi – finalda “Atletico Madrid” penaltilarda mag‘lub etildi. Bu faqat boshlanish bo‘ldi.
Keyin ketma-ket uchta Chempionlar Ligasi g‘alabasi. Chempionlar Ligasi davrida buni hech kim uddalay olmagan, hatto orzu ham qilish qiyin bo‘lgan natija. 1976-yildan beri hech bir klub Yevropa chempionligini uch yil ketma-ket qo‘lga kiritmagandi – Zidane bunga erishdi.
2016–17 mavsumida La Liga chempionligi ham qo‘lga kiritildi. Shunga qaramay, u keyingi mavsumdan so‘ng “Bernabeu”ni tark etdi, o‘ziga xos tarzda – o‘zgarish kerakligini aytib.
Ammo “Real Madrid” uni yana qaytishga majbur qildi. 2019-yil martida klub og‘ir holatda bo‘lganida Zidane yana qaytdi va 2019–20 mavsumida navbatdagi La Liga chempionligini qo‘lga kiritdi. Bu davrda u Eden Hazard va Rodrygo kabi yirik transferlar bilan bog‘liq katta qayta qurish jarayonini ham boshqardi.
2020–21 mavsum sovrinsiz yakunlangach, u ikkinchi bor klubni tark etdi va shu paytgacha murabbiylik qilmay keldi. Endi esa bu tanaffus yakuniga yetdi.
Nihoyat – 16 yillik kutish tugadi
Zidane nomi Fransiya terma jamoasi bilan birinchi marta 2010-yilgi Jahon chempionati fiaskosidan so‘ng bog‘langan edi. O‘shanda bu fikr ko‘proq orzu, ehtimol, erta qo‘yilgan savol bo‘lib tuyulgan.
Oradan 16 yil o‘tdi. Fransiya bu vaqt ichida yana bir bor Jahon chempioniga aylandi, yana bir nechta final o‘ynadi, butun avlodlar almashdi. Zidane esa murabbiy sifatida o‘sdi, yirik klublar tepasida pishidi, kutdi.
Endi u nihoyat terma jamoa bosh murabbiyi.
Oldinda Nations League, Euro 2028 saralashi, 2030 Jahon chempionati sari yo‘l va ulkan bosim. Zidane uchun bu yangilik emas – u bosim ostida hamisha eng yaxshi futbolini ko‘rsatgan. Endi savol bitta: u o‘sha sovuqqonlikni va g‘alabaga chanqoqlikni “Les Bleus” skameykasiga ham olib o‘ta oladimi?
