Yevropaning 800 metrda uch yulduzi: Hodgkinson, Werro va Bol
Alexander Stadium tonggi salqin havosida hali to‘liq uyg‘onib ulgurmasidan, ayollar 800 metri bo‘yicha Yevropa chempionatining bosh sahnasi allaqachon chizib bo‘lingandi. Uch ism, bitta yo‘l. Keely Hodgkinson, Audrey Werro va Femke Bol – endi bu masofaning butun mavsum davomida tilga tushgan uchligi – yarim finalga hech qanday tavakkalsiz, lekin kuchli ogohlantirish bilan o‘tib olishdi.
Keely Hodgkinson buni yana bir bor ko‘rsatdi. Ikki karra amaldagi Yevropa chempioni, Olimpiada g‘olibi bo‘lgan britaniyalik yulduz o‘z seriyasini boshidan oxirigacha nazorat qildi. Finiwda tablodagi 1:57.28 – ertalabki to‘rt seriyaning eng yaxshi natijasi. Eng muhimi, yugurishida taranglik yo‘q, shoshilish yo‘q. Hammasi rejadagidek.
Shu paytga qadar Hodgkinsonni bu mavsumda eng ko‘p larzaga keltirgan ism – Shveysariyadan chiqqan 22 yoshli Audrey Werro ham xuddi shunday sovuqqonlik bilan javob qaytardi. U ham o‘z seriyasida yetakchilikni qo‘ldan bermadi, marrani 1:57.83 bilan kesib o‘tdi. Biror lahza bo‘shashmadi, lekin haddan tashqari zo‘riqmadi ham – bu hali oxirgi tezlik emasligi yaqqol sezildi.
Femke Bol esa bu uchlikka alohida rang qo‘shmoqda. 400 metr to‘siqli yugurish bo‘yicha ikki karra jahon chempioni bo‘lgan gollandiyalik bu mavsumda mutlaqo yangi hududga – 800 metrga o‘tishga qaror qilgan. Tajriba? Yo‘q, bu allaqachon jiddiy loyiha. U ham seriyasida birinchi bo‘lib marradan o‘tdi – 1:59.96. Natija raqam jihatdan boshqalarnikidan pastroq bo‘lishi mumkin, lekin yugurishidagi o‘sish sur’ati raqiblarni o‘ylantirishi aniq.
Hodgkinson: bosim ostidan yangi boshlanish sari
Hodgkinson uchun bu yoz silliq kechgani yo‘q. Tashqi mavsumda bir necha kichik zarbalar, kutilmagan muvaffaqiyatsiz startlar, ritmning biroz yo‘qolgani. Shunga qaramay, u o‘zini yo‘qotmadi.
U yugurishdan keyin gapirar ekan, mehnatiga urg‘u berdi: u yil davomida shakl borligini, faqat bir nechta omadsiz holatlar uni biroz soyada qoldirganini ta’kidladı. Chempionatni esa u “yangi start” sifatida qabul qilmoqda. Bugungi yugurish ham aynan shunday kayfiyatni ko‘rsatdi: yengil, nazorat ostida, xavfga bormasdan, lekin raqiblarga signal beradigan darajada kuchli.
Finishdan keyingi BBC Sport bilan suhbat chog‘ida maydon chetidagi iliq lahza ham ko‘zga tashlandi. Italiyalik Eloisa Coiro suhbatni bir zumga bo‘lib, 24 yoshli britaniyalikka yaqinlashdi va uni trekda ham, undan tashqarida ham ilhom manbai ekanini aytdi. Bunday e’tirof, ayniqsa, chempionat bosimida turgan favorit uchun ko‘p narsani anglatadi.
Hodgkinson esa ayollar 800 metri darajasi keskin ko‘tarilganini qayd etdi. Raqobat kuchaydi, standart balandlashdi, lekin bu uni qo‘rqitmaydi – aksincha, ichidagi eng yaxshi versiyasini ochishga majbur qiladi. Bir kishi plankani ko‘tarishi bilan boshqalar ham o‘z chegaralarini qayta ko‘ra boshlaydi. Hozir aynan shunday davr.
Werro – tarixiy tezlik va to‘xtamayotgan mavsum
Bu chempionatga kelguncha ayollar 800 metri atrofidagi asosiy shov-shuv – aynan Audrey Werro bilan bog‘liq edi. Mart oyida u yopiq inshootlarda jahon chempionatida Hodgkinson ortidan kumush medalni olgan bo‘lsa, ochiq maydondagi mavsumni butunlay o‘zgacha darajada o‘tkazmoqda.
U bu yilgi ochiq mavsumda mag‘lubiyat nimaligini bilmayapti. Eng ta’sirlisi – u tarixdagi eng tezkor to‘qqizta ayollar 800 metr natijasining uchtasini aynan shu mavsumda qayd etdi. Uning 1:53.80 ko‘rsatkichi – barcha davrlar uchun uchinchi natija. Oldinda faqat 1983 yildan buyon turib kelayotgan Jarmila Kratochvilova rekordi – 1:53.28 va yana bitta natija.
Hodgkinson ham bu tarixiy raqamlarga tobora yaqinlashmoqda. U Stokholm mitingida Werro ortidan ikkinchi bo‘lib kelganida, Britaniya rekordini 1:54.33 gacha tushirdi. Bu ham Kratochvilova rekordiga xavf soladigan daraja ekanini eslatib turibdi.
Werro esa bugun seriyasidan keyin aytgan fikrida raqobatni ijobiy kuch sifatida ko‘rishini bildirdi. Uningcha, bu darajadagi tezliklar aynan bir-birini itarib, chegarani kengaytirayotgan uchlik tufayli yuzaga kelmoqda. U kelayotgan yugurishlardan hayajonlanayotganini yashirmaydi. Bu gaplar orqasida esa o‘ziga ishonch va hali ham ko‘rsatadigan zaxirasi bor atlet obrazini ko‘ramiz.
Bol – to‘siqlardan ikki aylana ichiga
Femke Bolning 800 metrga o‘tishi avvaliga tajribaga o‘xshardi. Lekin uning bu o‘tishi ortida tizimli yondashuv borligi tobora ravshanlashib boryapti. 400 metr to‘siqli yugurishdagi hukmronligi, ritm va chidamlilikni boshqarishdagi mahorati, endi ikki aylanalik masofada yangi qurolga aylanmoqda.
Bugungi 1:59.96 – rekord emas, lekin signal. U hali bu masofani “o‘qib” chiqyapti, taktikasini sinayapti, raqiblar bilan yugurish psixologiyasini o‘rganayapti. Shunga qaramay, seriyasini yutdi. Bu – tabiiy iste’dod, katta sahnada sovuqqonlik va o‘z tanasini juda yaxshi his qilish belgisi.
Agar u bir necha oy ichida 800 metrni shu darajada o‘zlashtirgan bo‘lsa, bu uchlik to‘qnashuvi yanada keskinlashishi tayin.
Uch yulduz, bitta trek, tarix hidlangan yugurish
Alexander Stadium tribunalarida bo‘lib turganlar bu ertalab nimanidir sezdi. Buni sobiq Olimpiada va jahon chempioni, uzunlikka sakrash afsonasi Greg Rutherford ham ta’kidladı. U BBC teleefirida uch asosiy nomning yugurishini kuzatib, ularning raqiblar fonida yugurishni qanchalik oson ko‘rsatganini alohida aytdi. Maydondagi farq ko‘zga tashlanadi: ular boshqa ligaga mansudek.
Rutherford fikricha, chempionatlar – medallar haqida. Rekordlar bir kun kelib baribir yangilanadi, lekin medal – abadiy. Shunday bo‘lsa-da, aynan shunday turnirlar tarixiy natijalar uchun ham imkoniyat yaratadi. Ayollar 800 metrida hozirgi uchlik – Werro, Hodgkinson va Bol – Yevropa doirasida emas, butun dunyo miqyosida eng kuchlilar qatorida turibdi. Bunday jamlanma trekka chiqqanida, hatto Kratochvilova kabi afsonaviy rekordlar ham xavfsiz emasdek ko‘rinadi.
Endi navbat payshanba kungi yarim finalga. Uchala favorit ham hozircha hech narsani oshkor qilmayapti – kuchni tejash, pozitsiyani ushlash, raqibni sinash. Asl jang esa oldinda. Savol bitta: bu uchlikdan qaysi biri chempionat bosimida nafaqat medalni, balki butun masofaning tarixini o‘zgartiradigan yugurishni topa oladi?
