Tyson Fury va Anthony Joshua: Kardiffda superjang
Tyson Fury va Anthony Joshua o‘rtasidagi uzoq kutilgan superjang nihoyat manzil topdi. Rejaga ko‘ra, ikki britaniyalik og‘ir vazn yulduzi 11 dekabr, juma kuni Kardiffdagi Principality Stadium ringida to‘qnash keladi.
Rasmiy e’lon hali berilmadi, lekin Netflix, Saudiya Arabistonlik promouterlar Sela va ikkala lager o‘rtasida yakuniy detallar bo‘yicha ish qizg‘in ketar ekan, aynan Kardiff asosiy mezbon sifatida deyarli shakllanib bo‘ldi. E’lon shu hafta ichida kutilmoqda.
Bu qaror atigi bir necha hafta oldin deyarli tayyor bo‘lgan boshqa ssenariyni ag‘darib tashladi. Jang Nyu-Yorkdagi Madison Square Garden uchun mo‘ljallangan, Manxettenda katta matbuot anjumani rejalari chizib bo‘lingan edi. Hammasi tayyordek ko‘ringan.
Ammo Joshua va uning promouteri Eddie Hearn o‘z shartnomasida aniq yozilgan banddan – jangni Britaniya hududida o‘tkazish huquqidan – chekinmadi. Natijada, Uels poytaxti butun sahnani o‘ziga tortib oldi.
Endi esa savol bitta: qanday qilib Kardiff 21-asr britan boksi uchun eng katta voqealardan birini o‘ziga olib keldi?
Wembley orzusi va shartnomalar to‘qnashuvi
Ko‘pchilik uchun bu jangning tabiiy manzili bitta edi: Wembley Stadium. Ikki avlodni belgilab bergan britaniyalik og‘ir vazn chempionlari, rekord tomoshabin, ochiq osmon ostida tarixiy tun – hammasi mantiqiy tuyulardi.
Lekin sahna ortida hammasi boshqacha kechdi. Joshua va Fury Sela bilan alohida shartnomalar imzolagan, yagona kelishuv yo‘q edi. Aynan shu tafsilot hamma narsani o‘zgartirdi.
Joshua shartnomasida jang albatta Buyuk Britaniyada o‘tishi shartligi qat’iy ko‘rsatilgan. Fury kelishuvida bunday cheklov yo‘q edi. Shu farq Netflix va Sela jangni AQShga ko‘chirishga urinib ko‘rgan paytda hal qiluvchi omilga aylandi.
Hearn ochiq tan oldi: deyarli barcha tomonlar – translyatorlardan tortib promouterlargacha – Nyu-York variantini xohladi. Matchroom hatto Buyuk Britaniya bandidan voz kechish uchun qancha tovon puli kerak bo‘lishini o‘rganib chiqdi.
Bir mahalda bu qarama-qarshilik butun jangni bekor qilish darajasiga yetdi. Fury omma oldida Joshua’ni jarayonni cho‘zayotganlikda aybladi, hatto qisqa muddatga Oleksandr Usyk bilan trilogiya ehtimolini tilga oldi.
Shu tarang palladan keyin Fury yon berdi. Shundan so‘ng esa promouterlar oldida bitta katta savol paydo bo‘ldi: qaysi britan arenasi global translyatsiya talablari va real muxlis tajribasini bir vaqtning o‘zida qondira oladi?
Javob, deyarli “istisnolarni o‘chirib borish” yo‘li bilan, Kardiff bo‘ldi.
Ob-havo xavfi va tomoshabinlar soni o‘rtasidagi muvozanat
Dastlab jang noyabr uchun muhokama qilingan. Ammo arenani tanlash bo‘yicha muzokaralar cho‘zilgani sayin sana dekabrga surildi. Shu bilan birga, yana bir xavf o‘sdi: ochiq stadion va britan qishi.
Wembley o‘z nufuzi va tarixi bilan tengsiz. Lekin o‘nlab ming muxlis, milliardlab funtlik global translyatsiya, ustiga-ustak yomg‘ir, shamol, sovuq – bu xavf darajasi qabul qilinmadi. Bunday sharoitda ring ham, uskunalar ham, tomoshabinlar ham bosim ostida qoladi.
Variantlardan biri – hammasini yopiq arenaga, masalan, London’dagi O2 ga ko‘chirish edi. Ob-havo muammosi shu zahoti hal bo‘lardi, lekin boshqa bosh og‘riq paydo bo‘ladi: o‘n minglab chipta imkoniyatidan voz kechish, daromad va shov-shuvni keskin qisqartirish.
Mana shu yerda Principality Stadium o‘zining eng katta qurolini ishga soldi – yopiladigan tom. Bu stadion promouterlarga stadion miqyosini, atmosferasini va kassadagi raqamlarni saqlab qolgan holda muxlislarni ob-havodan to‘liq himoya qilish imkonini beradi.
Rasmiy o‘rindiqlar sig‘imi 74 mingga yaqin, lekin boks konfiguratsiyasi qo‘llanganda bu raqam yanada oshishi mumkin. Bu yer Joshua uchun yangilik emas: u 2017 yilda shu arenada Carlos Takamga qarshi WBA va IBF kamarlarini himoya qilib, deyarli 80 ming muxlisni yig‘gan. Oradan besh oy o‘tib, Joseph Parker ustidan g‘alaba qozonib, WBO kamarini ham qo‘shib olgan – yana shu stadionda.
Demak, arenaning o‘zi ham, shaharning jang kayfiyati ham sinovdan o‘tgan.
Netflix talabi: tun yarmidagi ringga chiqish va Londondagi to‘siqlar
Eng murakkab masalalardan biri Netflix istagi bo‘ldi. Ular jangni AQSh sharqiy sohili uchun “prime-time”da – eng ko‘p tomoshabin yig‘iladigan vaqtda – ko‘rsatishni xohlashdi. Bu esa Britaniya uchun juda kech soatni anglatadi.
Hisob-kitoblar shuni ko‘rsatdiki, ringga chiqish vaqti taxminan 01:00 GMT atrofida bo‘ladi. Bu AQSh sharqiy sohilida soat 20:00 ga to‘g‘ri keladi. Translyatsiya uchun ideal, lekin London uchun bosh og‘riq.
Wembley qat’iy 23:00 da tadbir yakunlanishi shart bo‘lgan rejimda ishlaydi. London meri Sadiq Khan bu jangni shaharda o‘tkazishni qo‘llab-quvvatladi, stadion rahbariyati muzokaralarga tayyor edi. Ammo 01:00 gacha davom etadigan kecha uchun Brent Council va mahalliy xavfsizlik organlaridan ruxsat olish – qog‘ozbozlik, xavfsizlik rejalari, qo‘shimcha xarajatlar. Bu jarayon tez va oson hal bo‘ladigan masala emasdi.
Kardiff esa ancha silliq yo‘l taklif qildi. Principality Stadium’ni boshqaruvchi Welsh Rugby Union avvalroq bu jangni mamnuniyat bilan qabul qilishini, kech tugash vaqti ular uchun hal qiluvchi muammo emasligini bildirgan.
Albatta, tungi soatlarda yakunlanadigan shou uchun transport, politsiya va shahar markazidagi olomonni boshqarish bo‘yicha katta logistika kerak bo‘ladi. Lekin bu arenada bunday tajriba bor. 2007 yilda Joe Calzaghe va Mikkel Kessler o‘rtasidagi super-middleweight unifikatsiya jangi aynan shu yerda, mahalliy vaqt bilan soat 02:00 da boshlangandi. Sabab – Amerika telekanali Showtime talablari.
Demak, bu safar ham Kardiff uchun bu ssenariy yangilik emas, balki sinovdan o‘tgan model.
Tyson Fury va Anthony Joshua nihoyat bir ringda to‘qnash keladigan tun yaqinlashar ekan, savol endi bitta: bu jang Britaniya boks tarixini qayta yozadimi yoki faqat Principality Stadium tom ostida bo‘lib o‘tadigan navbatdagi ulkan shou bo‘lib qoladimi?
