Slavko Vincic: Futbol tarixida yangi sahifa
Sloveniyaning futbol tarixida yangi sahifa ochildi. Mamlakat futbol assotsiatsiyasi tajribali hakam Slavko Vincicning rasman hakamlik faoliyatini yakunlaganini e’lon qildi. U 46 yoshda va eng so‘nggi uchrashuvi — 2026 yilgi Jahon chempionati finali bo‘ldi.
Bu yakun tasodifiy emasdi. Bu cho‘qqi edi.
Maribordan dunyo sahnasiga
25 noyabr 1979 yilda Mariborda tug‘ilgan Slavko Vincic xalqaro hakamlar ro‘yxatiga 2010 yilda kiritilgan. O‘sha paytdan boshlab u Yevropa futbolining eng ishonchli va talabgir hakamlaridan biriga aylandi. O‘n besh yilga yaqin vaqt davomida uning ismi UEFA turnirlari, hal qiluvchi bahslar va keskin o‘yinlar bilan yonma-yon tilga olindi.
Uning ilk katta sinovlaridan biri 2012 yilgi Yevropa chempionatida keldi. O‘sha turnirda u oltinchi hakam sifatida ishladi va sloveniya brigadasi bilan birga Greece – Germany chorak final uchrashuvigacha yetib bordi. Ko‘pchilik uchun bu fon roli bo‘lishi mumkin edi, Vincic uchun esa – katta sahnaga eshik ochgan tajriba.
Oradan bir yil o‘tib, u Slovakiyada bo‘lib o‘tgan U-17 Yevropa chempionati finalini boshqarish sharafiga muyassar bo‘ldi. O‘sha turnirda u yarim finalgacha ishladi, bu esa uning nomini UEFA doirasida yanada mustahkamladi.
Yevropa kechalari va ishonchga aylangan ism
2015 yilda u ilk bor katta klublar o‘rtasidagi pley-off bosqichida maydonga tushdi: Europa League nimchorak finalidagi Guingamp – Dynamo Kyiv uchrashuvi unga ishonib topshirildi. Bu endi faqat istiqbolli hakam emas, balki bosimi baland o‘yinlarga tayyor mutaxassis borligini anglatardi.
Keyingi yillarda u Europa League sahnasida muntazam ko‘rindi. 2016 yilda Sparta Prague – Krasnodar uchrashuvi, 2019 yilda esa Rim derbisi — Lazio – Roma o‘yini. Ayniqsa, derbini boshqarish – bu nafaqat qoidani bilish, balki his-tuyg‘ular, bosim va shovqinni boshqarish san’ati. Vincic bu sinovdan ham o‘tdi.
Sevillya kechasi: finalga eltgan final
2022 yil 18 may. Seville shahri. Europa League finali: Eintracht Frankfurt – Glasgow Rangers. UEFA ro‘yxatidagi har qanday hakam uchun bu — eng oliy darajadagi tayinlovlardan biri. O‘sha kecha Slavko Vincic klub futbolidagi faoliyatida burilish nuqtasini boshidan kechirdi.
U o‘yinni boshqarish uslubi, tempni ushlab turishi va bosim ostida sovuqqon qolishi bilan e’tibor qozondi. Aynan shu finaldan so‘ng uning nomi FIFA doirasida ham yanada balandroq javray boshladi. Va bu yo‘l uni futbol hakamligi kasbining eng yuqori nuqtasiga olib chiqdi.
2026 yil: dunyo ko‘z o‘ngida
FIFA 2026 yilgi Jahon chempionati finaliga hakam tanlar ekan, tanlov nihoyat Slavko Vincic foydasiga hal bo‘ldi. Bu futbolchi uchun finalga chiqish qanday orzu bo‘lsa, hakam uchun ham xuddi shunday orzu – eng yirik sahnada, eng yuqori bosim ostida, butun dunyo nigohi ostida ishlash.
Finalda Spain va Argentina to‘qnash keldi. Tarix, yulduzlar, ehtiroslar – hammasi bitta maydonda jamlandi. Uchrashuv tarang, muvozanatli va xatoni kechirmaydigan darajada keskin kechdi.
Aynan shunday pallada hakamning har bir ishorasi, har bir hushtagi vazn kasb etadi. Vincicning eng muhim qarorlaridan biri Argentina yarim himoyachisi Enzo Fernandezni maydondan chetlatishi bo‘ldi. Bu qaror o‘yinning ritmini o‘zgartirdi, Spain esa oxir-oqibat g‘alabani tortib oldi.
Final yakunlangach, ko‘pchilik uchun bu turnirning eng katta voqeasi chempionlik edi. Slavko Vincic uchun esa bu – ramziy yakun, faoliyatidagi eng yuksak nuqtaga chiqqan lahza bo‘lib qoldi. Va u aynan shu cho‘qqida turib, hakamlikdan ketishga qaror qildi.
Bahsli lahza: Cucurella va Messi atrofidagi savollar
O‘sha final faqat Enzo Fernandezning qizil kartochkasi bilan emas, yana bir epizod bilan ham esda qoldi. Marc Cucurella va Lionel Messi ishtirokidagi bahsli vaziyat FIFAning “Prestianni” qoidasi atrofida qizg‘in munozaralarga sabab bo‘ldi.
Turnir davomida aynan shu reglament asosida bir nechta futbolchilar maydondan chetlatilgandi. Shuning uchun Argentina futbolchilari Cucurella maydonda qolganiga keskin norozilik bildirdi. Tomoshabinlar va mutaxassislar esa bir savolni o‘rtaga tashladi: yuqori darajadagi o‘yinlarda qoidalar talqini qanchalik izchil?
Slavko Vincic o‘sha epizodda Cucurella’ni o‘yindan chetlatmaslikni tanladi. Qaror kuchda qoldi, bahslar esa hanuz davom etmoqda. Aynan mana shunday lahzalar hakamlik kasbining naqadar murakkab va ko‘p qirrali ekanini yana bir bor ko‘rsatib turibdi: bir qaror – butun mamlakat kayfiyatini o‘zgartirishi mumkin.
Hushtakdan keyingi hayot
Sloveniya futbol assotsiatsiyasi uning nafaqaga chiqishini rasman tasdiqladi. Shunday qilib, 2010 yilda boshlangan xalqaro yo‘l 2026 yilda Jahon chempionati finali bilan yakun topdi. Yevropa chempionati, yoshlar turnirlari, Europa League finali, nihoyat — dunyo chempionati finali. Bu yo‘l chiziqli emasdi, lekin izchil edi.
Endi savol bitta: Slavko Vincicning o‘rni qanday to‘ldiriladi? Sloveniyada ham, Yevropada ham, dunyo futbolida ham yangi hakamlar avlodi maydonga chiqmoqda. Ular uchun bu ism – mezon, yo‘l xaritasi va, balki, yetib borish qiyin bo‘lgan marradir.
Ammo bir narsa aniq: Maribordan chiqqan hakam o‘z hushtagi bilan eng katta sahnalarda iz qoldirdi. Va u sahnani tark etar ekan, ortidan qoladigan narsa faqat statistika emas — balki bosim ostida ham sovuqqon qolishni bilgan, eng murakkab lahzalarda ham qaror qabul qilishdan cho‘chimagan hakam obrazi bo‘lib qoladi.
