Sietlda Pride Match: Futbol va Qadriyatlar To‘qnashuvi
Sietlning yuragi – futbol maydoni. Ammo bu safar u yerda nafaqat ochko, balki qadriyatlar ham to‘qnash keladi.
“Biz bu yerga faqat futbol uchun keldik”
Eron bosh murabbiyi Amir G‘alenoiy jamoasi Misrga qarshi o‘ynashga tayyorgarlik ko‘rayotgan bir paytda, Sietlda bu uchrashuv allaqachon boshqa ma’noga ega bo‘lib ulgurgan. Mahalliy tashkilotchilar uchrashuvni Pride Match deb atashgan – u shahar bo‘ylab nishonlanadigan Pride Weekend arafasiga to‘g‘ri keladi.
Shahar bo‘ylab drag shoular, tomosha zonalarida Pride kechalari rejalashtirilgan, stadion ichida rang-barang kamalak bayroqlari hilpiraydi. Bu bayroqlar – LGBTQ+ hamjamiyatining g‘ururi, xilma-xillik va ijtimoiy inklyuziya ramzi. Eron va Misrda esa gomoseksuallik noqonuniy. Norozilik bo‘lganiga qaramay, tadbir bekor qilinmaydi.
Murabbiylar esa bu bo‘ronni chetlab o‘tishga urinmoqda. Har ikki jamoa vakillari matbuot anjumanlarida savollarni futbolga burishga harakat qildi. Uchrashuv shanba kuni tonggi soat 04:00 BST da boshlanadi, lekin bahslar allaqachon avjida.
“Biz bu yerga futbol o‘ynash uchun keldik, boshqa narsalar uchun emas,” dedi G‘alenoiy. “Dinimizda man qilingan va bizda mavjud bo‘lmagan narsalar haqida gaplashmoqchi emasmiz. Biz faqat o‘yin, futbol va o‘yin go‘zalligi haqida gapiramiz.”
Uchastka narigi tomonida esa boshqa ohang. Sietl mezbonlik qo‘mitasi vakillari Pride Match sanasini ataylab tanlamaganini ta’kidlashdan charchamayapti. Ularning aytishicha, Pride haftaligi qur’a Misr va Eronni bir guruhga tushirishidan ancha oldin rejalashtirilgan. Ular noqulaylikka javob – chekinish emas, qiziqish bo‘lishi kerak, deydi.
Sietlning Jahon chempionati tashkiliy qo‘mitasidan Hedda McLendon matbuot anjumanidan so‘ng shunday dedi: “Biz xursandmiz. Bu siz yashashni istagan uslub bo‘lmasligi, yoki mamlakatingizdagi hayot tarziga to‘g‘ri kelmasligi mumkin, lekin bu bizni o‘ziga xos qiladi. Biz siz buni ko‘rishingizni, his qilishingizni va qiziqishingizni xohlaymiz.”
“Bu o‘yin Sietl haqida”
Stadionni tepadan ko‘rib turuvchi ofisda McLendon va uning hamkasblari bir fikrni qayta-qayta ta’kidlaydi: kim o‘ynayotgani muhim emas. Uchrashuv jamoalar ma’lum bo‘lishidan oldin belgilangan, ular baribir futbol go‘zalligini va Pride ruhini nishonlashardi.
“Bu o‘yin Sietl haqida, Misr yoki Eron haqida emas,” deydi Uels futbol afsonasi Jess Fishlock. U hozir Sietl Reign FC safida to‘p suradi va mezbonlik qo‘mitasining bir qismiga aylangan.
“Kim o‘ynashidan qat’i nazar, bizning munosabatimiz bir xil bo‘lardi. Bu Sietl shaxsiyati va madaniyatining juda muhim qismi.”
Fifa ham o‘z pozitsiyasini bildirdi: kamalak bayroqlari stadion ichida ruxsat etiladi, lekin bu “Fifa Pride Match” emas, shunchaki Pride haftaligini nishonlayotgan shaharda bo‘lib o‘tayotgan navbatdagi Jahon chempionati uchrashuvi, xolos.
Rasmiy bayonotda shunday deyiladi: 2026 yilgi Fifa Jahon chempionati barcha qatlam vakillarini qamrab oluvchi, ochiq turnir bo‘lib, muxlislar jinsiy orientatsiya va gender identifikatsiyasidan qat’i nazar, o‘yinlar va tadbirlarga xush kelibsiz.
Stadion kodeksiga ko‘ra, inson huquqlariga oid umumiy shiorlar, jumladan, kamalak bayroqlari va jinsiy orientatsiya yoki gender identifikatsiyasini ifodalovchi boshqa ramzlar, kodeksga zid tarzda ishlatilmas ekan, maydon ichida ko‘tarilishi mumkin.
Muxlislar uchun – faqat futbol
Fan-zonaga nazar tashlasangiz, boshqa manzara. Misr muxlislari Eron bilan bo‘lajak bahs oldidan bir necha kun avval Meksikoni qo‘llab-quvvatlab, shovqin-suron ko‘tarmoqda. Ular uchun Pride mavzusi deyarli ahamiyatsiz.
“Hozir gap ikki jamoaning keyingi bosqichga chiqishi haqida,” deydi Makarius Demian. U o‘zi LGBT huquqlarini qo‘llab-quvvatlashini qo‘shimcha qiladi. “Pride bo‘ladimi, yo‘qmi – hozir muhim narsa bu emas.”
Katta ekran yaqinida esa vatanni eslatuvchi hidlar paydo bo‘ladi. Misrlik tadbirkorlar Ayman Almasri va Amani Abouammo o‘zlarining Koshari restoranini Jahon chempionati davomida yopib, fan-zonada vaqtinchalik nuqta ochishgan. Ular muxlislarga “koshari” – yasmiq, no‘xat, makaron, qovurilgan piyoz va sarimsoqli pomidor sousidan iborat mashhur misr taomini taklif qilishmoqda.
Ularning fikricha, Misr va Eronning Pride Match doirasida maydonga tushishi g‘alati va madaniy tushunmovchilik ildiziga borib taqaladi.
“Bu yerda bu – madaniyat. Odamlar bunga ko‘nikkan,” deydi Abouammo. “Uyda esa odamlar bunga o‘rganmagan. Har ikki tomonda ham bir-birini tushunmaslikdan kelib chiqqan chalkashlik bor.”
Maydonda – guruh bosqichi taqdiri
Maydonga qaytsak, bu o‘yinning sport jihatdan ham vazni katta. Misr Yangi Zelandiyani mag‘lub etib, yaxshi kayfiyatda kelmoqda va G guruhida birinchi o‘rinni qo‘lga kiritish imkoniyatiga ega.
Eron esa butunlay boshqa ruhiy holatda. Ularning turniri allaqachon siyosiy fon, safar cheklovlari va tayyorgarlik vaqti bo‘yicha shikoyatlar bilan chizib bo‘lingan. Shunga qaramay, bu safar ular avvalgi o‘yinlarga qaraganda mezbon shaharga erta yetib kelishga ruxsat oldi.
Har ikki jamoa ham pley-off sari bir qadam yaqinlashishni istaydi. Lekin Sietldagi bu tun faqat hisob varaqasida qolmaydi.
Bu – Jahon chempionati turli qadriyatlar to‘qnash keladigan shaharga tushganda nimalar yuz berishini ko‘rsatadigan sahna. Bir tomonda o‘z madaniy me’yorlari bilan kelayotgan ikki terma jamoa, ikkinchi tomonda esa o‘zini Pride orqali ifodalashga odatlangan shahar.
Savol endi shunday: yakunda esda qoladigani hisob tablosi bo‘ladimi yoki Sietl tribunalarida hilpiragan bayroqlar manzarasimi?
