Sheffield United ustida sud jangida 12 ochkolik tahdid

Sheffield United atrofida yozgi transfer oynasidan ham keskinroq jang ketmoqda. Bu safar maydonda emas, High Court zalida. Va natijasi klub uchun 12 ochkolik zarbaga aylanishi mumkin.

Gap klubning o‘zi haqida emas, uni sotib olgan COH Sports Bidco Limited (CSBL) haqida ketmoqda. Ammo futbol qoidalari dunyosida “faqat kompaniya” degan tushuncha deyarli yo‘q.

100 millionlik kelishuv va to‘lanmagan 35 million

2024-yil dekabrida amerikalik konsorsium – CSBL – Sheffield Unitedni qariyb 100 million funt evaziga sotib olishga kelishdi. Kelishuv yakunlandi, dastlabki to‘lov o‘tkazildi. Lekin United World – klubning sobiq egasi – hisob-kitobni yakunlash uchun haligacha 35 million funt kutyapti.

8-iyul kuni aynan shu qarzdorlik sabab CSBLga qarshi winding-up petition – kompaniyani tugatish bo‘yicha ariza – berildi. Ish chorshanba kuni High Courtda ko‘riladi. Qarzdorlik to‘lanmasa yoki kelishuv topilmasa, CSBL tugatilishi mumkin.

Rasmiy ravishda bu ish Sheffield Unitedga emas, faqat CSBLga qarshi. Ammo chiziqlar bu qadar aniq emas.

Prince Abdullah davri, sudlar va eski jarohatlar

Saudiya shahzodasi Prince Abdullah bin Mosaad Al Saud 2013-yilda Sheffield Unitedning 50 foizini sotib olgan, 2019-yilda esa uzoq davom etgan High Court kurashidan so‘ng klubning to‘liq egasiga aylangan edi. Uning davri mojarolarsiz o‘tmadi.

O‘tgan mavsumda klubga 2022-23-yilgi kampaniya davrida transfer to‘lovlarini o‘z vaqtida amalga oshirmagani uchun ikki ochko jarima berildi. Bu Prince Abdullah davridan qolgan moliyaviy intizom muammolari edi.

Shunday fon ostida United World klubni CSBLga sotdi. Ammo bitim yopilgach ham hikoya tugamadi.

CSBL birinchi yirik to‘lovni amalga oshirdi, biroq keyingi to‘lov – o‘tgan yilda o‘tkazilishi kerak bo‘lgan transh – kechikdi va faqat rasmiy talab va belgilangan muddatning oxirgi kunida yuborildi. Endi esa navbatdagi 35 million atrofida butun mojaro aylanmoqda. Yangi egalar qarz borligini inkor etmaydi.

1919 Partners LLC: qog‘ozdagi manevr yoki qoidabuzarlik?

Murakkabliklar aynan shu yerda boshlanadi. Iyun oyida klub aksiyalari CSBLdan AQShda ro‘yxatdan o‘tgan yangi kompaniya – 1919 Partners LLC – ga o‘tkazildi. Hujjatlarda u “Sheffield Unitedning bosh kompaniyasi” sifatida qayd etildi.

Amalda CSBL endi klub boshqaruvida ishtirok etmaydi. Lekin aloqalar uzilgani yo‘q.

CSBLni boshqarayotgan biznesmenlar – Steven Rosen va Helmy Eltoukhy – 1919 Partners LLC orqali Sheffield United boshqaruv kengashida hamon co-chairman sifatida qolmoqda. Ya’ni sudda javob berayotgan kompaniya bilan klubni hozir boshqarayotgan tuzilma orasida baribir ko‘rinadigan ko‘prik bor.

Dushanba kuni United World keskin bayonot bilan chiqdi. Ularning talqiniga ko‘ra, 1919 Partners LLC yaratish – bu CSBL kreditorlaridan qochish, qarzni eski kompaniyada qoldirib, klubni esa “toza” yangi tuzilmaga o‘tkazish uchun qilingan urinish.

Sobiq egalarning aytishicha, winding-up petition berilgandan beri qarzni yopish bo‘yicha birorta real taklif bo‘lmagan, Rosen va Eltoukhy “klubni pul to‘lamasdan olib qo‘yishga urinmoqda”.

Javob zarbasi: “PR o‘yini” va sog‘lom klub da’vosi

Sheffield United hozirgi egalari tomoniga yaqin manbalar javob qaytardi. Ular ayblovlarga bevosita javob bermadi, lekin ohang keskin edi.

Bayonotda Prince Abdullah “klub va uning muxlislariga zarar yetkazish uchun publicity stuntlar uyushtirayotgani” ta’kidlandi. 2024-yildagi kelishuv “yuksak darajadagi, yaxshi maslahat olgan tomonlar” o‘rtasida tuzilgani eslatib o‘tildi.

Hozirgi egalar o‘z versiyasini ham taklif qildi: ularning fikricha, Sheffield United hozir moliyaviy jihatdan sog‘lom, Prince Abdullah davrida esa klub futbol kreditorlariga to‘lovlarni o‘tkazib yuborib, ochko yo‘qotgan.

Qiziq nuqta: Rosen va Eltoukhy shahzodani klubga qayta investitsiya kiritishga, hamkorlikda egalik qilishga taklif qilganini aytishdi. Ularning ta’kidlashicha, asosiy maqsad – klub barqarorligi va yangi mavsum.

United World esa seshanba kuni javobini yanada keskinlashtirdi: “haqiqatan ham yuksak darajadagi va yaxshi maslahat olgan tomonlar o‘zlari kelishgan narxni to‘laydi”, deb yozdi ular.

Ularning fikricha, sotilgan kompaniya aksiyalarini qayta taklif qilish – aslida kelishilgan pulni to‘lash o‘rniga berilgan “o‘rnini bosuvchi variant”, va bu haqiqiy to‘lov emas. Agar klub rostdan ham hozirgi egalari aytayotgandek sog‘lom bo‘lsa, va ular haqiqatan ham moliyaviy qudratga ega bo‘lsa, 35 millionni to‘lash ularning qo‘lidan kelishi kerak.

United Worldning ohangi og‘ir: hozirgi egalarning sxemasi natijasida klub “to‘lanmagan” holda boshqarilayotgani, moliyaviy barqarorlik esa aynan shu to‘lanmagan bitim shakllantirgan tuzilma evaziga yuzaga kelgani iddao qilinmoqda.

EFL va IFR jim, lekin kuzatmoqda

English Football League va Independent Football Regulator hozircha ochiqchasiga pozitsiya bildirmadi. IFR faqat shuni tasdiqladiki, ular COH Sports Bidco bilan bog‘liq winding-up petition haqida xabardor va klub hamda tegishli tashkilotlar bilan ma’lumot almashmoqda.

Bu – oddiy administration holati emas. Agar klubning o‘zi emas, balki “group undertaking” – ya’ni egasi bo‘lgan kompaniya – moliyaviy inqirozga uchrasa, EFL qoidalari nozikroq yondashuvni talab qiladi.

Qoidalarga ko‘ra, EFL boshqaruvi bir nechta omillarni inobatga olishi kerak: musobaqaning yaxlitligi va uzluksizligini himoya qilish, liganing obro‘sini saqlash va hokazo.

Agar High Court CSBLni tugatish haqida qaror chiqarsa, EFL oldida juda aniq savol paydo bo‘ladi: klub egalari aksiyalarni yangi kompaniyaga o‘tkazib, katta hajmdagi sotib olish qarzini eski tuzilmada qoldirish orqali amalda qarzni “yozib tashlashga” uringanmi?

Bunday sxema o‘ziyoq qoidabuzarlik sifatida baholanishi va sanksiyalarga olib kelishi mumkin. Qoidalarga ko‘ra, bunday insolvency holatida 12 ochko chegirib tashlash varianti ham ko‘rib chiqiladi.

Tarixda to‘liq o‘xshash holat bo‘lmasa-da, 2009-yilda Southampton misoli bor: ularning bosh kompaniyasi administrationga tushganidan so‘ng EFL klub va bosh kompaniya “ajralmas iqtisodiy birlik” ekanini aniqladi va majburiy 10 ochkolik jarimani qo‘lladi.

Sobiq egalarning oxirgi ogohlantirishi

United World o‘z bayonotida yana bir bor urg‘u berdi: ular Sheffield Unitedni oylar davom etadigan noaniqlik girdobida ko‘rishni istamaydi. Lekin Rosen va Eltoukhy – bayonotda ular “milliarderlar” deb ataldi – kelishilgan summani to‘lashga rozi bo‘lmagani uchun, sobiq egalarning fikricha, o‘z manfaatlarini himoya qilish uchun barcha huquqiy choralar ishga solinishi shart.

Endi hammasi High Courtdagi chorshanba kungi majlisga qarab turibdi. Sud zalida kelishuv topiladimi? Yoki winding-up order ishga tushadimi?

Bitta narsa aniq: agar kelishuv bo‘lmasa, bu mojaroda yakuniy hushtak hali chalinmagan. Sheffield United uchun yangi mavsum starti bilan birga, eng muhim o‘yin hozircha kulis ortida davom etyapti.