San-Sirodagi ingliz futbolchilari: Stones, Spence va Jonesning Italiyaga ko‘chishi
`Inter` yozgi transfer oynasida tarixini yangilab qo‘ydi. Klub bir oyning o‘zida shuncha ingliz futbolchisini oldiki, bundan avvalgi 118 yil davomida ham bunday bo‘lmagan: John Stones, Djed Spence va Curtis Jones endi bir xil kiyimxonani bo‘lishadi. Uch xil xarakter, uch xil yo‘l, lekin bir xil manzil – Milano, San Siro.
Stones: Angliyadan chiqish va himoyachilar ligasiga qadam
John Stones may oyida 32 yoshga to‘ldi, iyunda esa `Manchester City` bilan shartnomasi yakuniga yetdi. Butun faoliyati Angliyada o‘tgan, o‘n yili faqat `Manchester City`da. Shunday fon ortidan u chet elga ketish fikrini ko‘nglida uzoq vaqt aylantirganini yashirmadi.
Bu qaror oilaviy bo‘ldi. U o‘z yaqinlari bilan gaplashdi va hamma bir fikrga keldi: bu bosqichni aynan shu yerda, `Inter`da boshlash kerak. Himoyachi yangi narsalarni o‘rganishni, boshqa uslubdagi futbolni tushunishni, boshqa ligani his qilishni xohlaydi. Uning gaplaridan hayajon sezilib turadi: yangi bob, yangi sayohat, va u bunga eng yaxshi sahna sifatida San Sironi ko‘rmoqda.
Bunga qarshi dalil topish qiyin. `Serie A` endi dunyo futbolining markazi bo‘lmasligi mumkin, lekin himoyachilar uchun u hanuz murakkablik va intizom bo‘yicha eng yuqori sinovlardan biri sifatida ko‘riladi.
`AC Milan` va Angliya terma jamoasi himoyachisi Fikayo Tomori bu farqni juda aniq ifodalagan. Unga ko‘ra, Angliyada intensivlik – bu raqibni bosim ostida ushlab turish, ko‘proq yugurish, ko‘proq kurashish. Italiyada esa o‘yin boshqacha: bu yerda ruhiy bosim, tayyorgarlikdagi mayda detallar, muxlislar va atrof-muhitdan keladigan talablar ustun.
Tomori aytganidek, bu yerda 90 daqiqa davomida diqqatni bir zum bo‘lsin yo‘qotmaslik qadrlanadi. Jismonan emas, aqlan intensivlik. Jamoalar aynan bitta xatoni kutadi – 11 kishidan bittasi adashsa kifoya, zarba shu paytda keladi. Xatolarni imkon qadar kamaytirish – o‘yinning asl talabi. Premier League fonida bu boshqa olam.
Stones aynan mana shu olamga kirib kelmoqda.
Spence: Italiyaga qaytish va yetilgan futbolchi hissi
Djed Spence uchun Apenning yarimoroli yangilik emas. U 2023-24 yil mavsumining ikkinchi yarmida `Genoa` safida yarim yil o‘ynab, Italiya futboli bilan tanishib ulgurgan. Shuning uchun Milanga qaytish qarori unga osonroq bo‘ldi.
Uning so‘zlarida bitta fikr alohida ajralib turadi: chet elga ketgan futbolchi sifatida ulg‘ayish. Spence o‘sha davrni eslar ekan, “erkak bo‘lib qaytdim” degan mazmunda gapiradi va bu tajribaga minnatdorligini yashirmaydi. Taktik, madaniy, insoniy jihatdan.
Qizig‘i, u Italiyaga ko‘chish Angliya terma jamoasidagi imkoniyatlarini qisqartiradi, degan qo‘rquvni sezmagan. Bu nuqtada Tomori tajribasi yodga tushadi: `Serie A`da o‘ynayotgan paytida u ba’zan Angliya terma jamoasi uchun “ko‘zdan yiroq” bo‘lib qolgan edi. Yevrokuboklardagi natijalar ham oxirgi yillarda `Serie A` obro‘sini kuchaytirgani yo‘q.
Lekin `Inter` bu manzarada istisno bo‘lib turibdi. Klub 2023–2025 yillar oralig‘ida uch mavsumdan ikkisida `Champions League` finaliga chiqdi. O‘tgan mavsumdagi `Bodo-Glimt`ga kutilmagan pley-off mag‘lubiyati fonida ham bu klubning darajasi shubha ostiga qo‘yilmadi.
Jones: San-Sirodagi kecha va qarorni hal qilgan omil
Curtis Jones uchun `Inter` tanlovi tasodifiy emas. U allaqachon bu jamoaga qarshi o‘ynab ko‘rgan – `Liverpool` safida. O‘sha kecha uning xotirasida faqat raqibning to‘pni yaxshi nazorat qilishi yoki hujumchilarning samaradorligi bilan qolmadi. U butunlay boshqa narsani his qildi.
Jonesning gaplariga ko‘ra, `Inter` to‘pni yaxshi saqlaydigan, ko‘plab gollar ura oladigan, golli paslar va imkoniyatlar yarata oladigan jamoa. Eng muhimi, u bu yerda jamoaviy birlikni sezgan. U `Inter`ni dunyoning eng kuchli klublari bilan bemalol raqobat qila oladigan darajada deb biladi. Ayniqsa, ochlik – muvaffaqiyatga bo‘lgan chanqoqlik va muxlislarning cheksiz qo‘llab-quvvatlashi unga kuchli ta’sir qilgan.
Jonesni Milanga tortgan asosiy omil – aynan San-Sirodagi atmosfera. U `Champions League` o‘yinida maydonda turganida, tribunadagi qo‘shiq va shovqinni unutolmagan. Tarix, sovrinlar, buyuk futbolchilar – bularning barchasi muhim. Lekin uning uchun hal qiluvchi narsa muxlislar bo‘lgan. O‘sha kecha u San-Sirodagi ovozni, o‘sha bosimni, o‘sha ehtirosni tanladi.
Milano – ikki rang, bitta shovqin
Bu sehrni faqat `Inter` futbolchilari emas, shahar raqibi libosini kiyganlar ham his qiladi. Fikayo Tomori `AC Milan` safida o‘ynab, San-Siro (Giuseppe Meazza) atmosferasini alohida ta’riflab bergan. Uning tasviriga ko‘ra, ultralar 90 daqiqa emas, undan ham ko‘proq vaqt davomida qo‘shiq aytadi: futbolchilar mashg‘ulotga chiqishidan oldin ham, o‘yin tugagach ham.
Tomori bu tuyg‘uni do‘stlariga tushuntirib bera olmaganini aytadi. Ular bu haqda eshitgan, lekin tushunmagan. Stadionga kelib, o‘z ko‘zi bilan ko‘rganlaridagina anglashgan. Shundan keyin u `Chelsea`dagi sobiq jamoadoshlari Ruben Loftus-Cheek va Tammy Abraham bilan bo‘lgan suhbatlarda ham Italiya futbolini alohida ta’kidlagan. Abraham `Roma` taklifini o‘ylab yurganida Tomori unga ochiq gapirgan: bu liga juda yaxshi.
`Serie A` endi 90-yillar yoki 2000-yillar boshidagi kabi dunyoning barcha yulduzlari jam bo‘ladigan manzil bo‘lmasligi mumkin. Lekin Micah Richards aytgan fikr – bu liga juda kam baholanayotgani – haqiqatga juda yaqin. Ayniqsa, o‘yinini qayta ochishni, o‘zini boshqa muhitda sinab ko‘rishni istagan futbolchilar uchun.
Curtis Jones ham aynan shunday yo‘lni tanlagan ko‘rinadi. U, tabiiyki, `Napoli`ga ko‘chib, karerasini tubdan o‘zgartirgan Scott McTominay misolini ko‘rgan.
McTominay sabog‘i: Neapolda tug‘ilgan ikkinchi hayot
Scott McTominay – shotlandiyalik, lekin hikoyasi ko‘p jihatdan Jonesnikiga o‘xshaydi. U ham butun faoliyatini bitta ingliz klubida, `Manchester United`da o‘tkazdi. O‘zining tabiiy pozitsiyasida doimiy o‘yin amaliyotini topish uchun Italiyaga yo‘l oldi.
Ikki yil o‘tdi. Bugun Lancashireda tug‘ilgan bu futbolchi `Napoli` bilan skudetto yutgan, klub tarixidagi eng sevimli figuralardan biriga aylangan. Uning Diego Maradona darajasidagi mashhurligi faqat gollarga bog‘liq emas. U mahalliy tilni, tarixni, me’morchilikni, madaniyatni, oshxonani – hammasini qabul qildi. Hatto pomidorlarga bo‘lgan muhabbati haqida hazil aralash gapiradi.
U bu qarorni “hayotdagi ulkan qadam” deb ataydi. `Serie A`ga kelib, darhol moslashish oson emasligini tan oladi: ko‘p futbolchilar bu yerda qiynaladi, chunki o‘yin Premier League’ga qaraganda ancha taktik. Lekin uning o‘zi uchun jarayon ancha yengil kechgan – bunga italiyaliklarning iliqligi va yordamga tayyorligi sabab bo‘lganini aytadi.
McTominay misoli shuni ko‘rsatadiki, to‘g‘ri klub, to‘g‘ri shahar va to‘g‘ri vaqt tanlansa, Italiya ingliz futbolchisi uchun faqat “sarguzasht” emas, balki karerani qayta tug‘diradigan sahnaga aylanishi mumkin.
Uch ingliz va bitta maqsad: `Inter`da muvaffaqiyat
Curtis Jonesdan McTominay darajasidagi portlashni kutish – ehtimol haddan tashqari talab. Lekin uning `Inter`da muvaffaqiyat qozonishi, ko‘plab inglizlardan farqli ravishda `Serie A`ga moslashib ketishi ajablanarli bo‘lmaydi. U liganing eng yaxshi jamoalaridan biriga kelmoqda. Yana muhim jihat: u bu yo‘lni yolg‘iz bosib o‘tmaydi.
John Stones va Djed Spence bilan birga kelishi, bu avlod ingliz futbolchilari uchun Italiya endi “mutlaqo begona mamlakat” emasligini anglatadi. Avvallari bu yerga kelgan britaniyaliklar ko‘pincha til, madaniyat va taktika devoriga urilib qolishardi. Endi esa San-Siro kiyimxonasida uchta ingliz yonma-yon o‘tiradi.
Savol bitta: ular bu tarixiy imkoniyatdan qanchalik foydalanishadi – va Milandagi bu ingliz to‘lqini `Serie A` haqidagi eski stereotiplarni butunlay sindira oladimi?
