Nick Kyrgiosning kokain sinovi: Tennisdagi inqiroz va kelajak
Londondagi sudralib yuruvchi kuz tongi emas, lekin tennischilar shahri yana bir og‘ir xabar bilan uyg‘ondi. Bir paytlar Wimbledon finalida kortni larzaga keltirgan Nick Kyrgios endi boshqa sabab bilan sarlavhalarda: u kokain uchun topshirgan dopинг sinovidan yiqildi.
Finaldan Mallorca sinovigacha
31 yoshli avstraliyalikning so‘nggi uch yili go‘yo ikki boshqa karera bo‘lagidek. 2022-yil yozida u Wimbledon finalida Novak Djokovicga qarshi turib, o‘zining eng baland cho‘qqisiga chiqqandi. O‘sha paytda u hali ham katta sahnaning asosiy yovvoyi kartasi, tomoshabinlarni o‘ziga rom qiladigan, hakamlarni esa charchatadigan iste’dod edi.
Bugun esa uning reytingi tubanlikda — 919-o‘rin. 2022-yildagi o‘sha cho‘qqidan keyin uni jarohatlar yeb bitirdi, kortga chiqishlar siyraklashdi, g‘alabalar esa yanada kamaya bordi. Bu mavsumda ATP Tour doirasida atigi 10 ta yakka bahs, shundan ikki g‘alaba. Shundan so‘ng esa hammasini o‘zgartirgan Mallorca kechasi keldi.
Kyrgios Ispaniyadagi pastroq toifadagi chim turnirida topshirgan sinovida kokain uchun ijobiy natija ko‘rsatdi. U buni o‘zi ham yashirmadi. Instagram sahifasida u “Mallorcada kokain uchun ijobiy natija bergan dopинг testidan o‘tdim. Katta xato qildim va buning uchun to‘liq mas’ulman”, deb yozdi.
“Yolg‘izlik”, jarohatlar va inqiroz
Kyrgios so‘zlariga ko‘ra, bu holat faqat bir kechalik xato emas, balki ikki yillik ruhiy va jismoniy bosimning portlash nuqtasi bo‘lgan. U o‘zini “yordamga muhtoj, yolg‘iz” his qilganini tan oldi. Jarohatlar uni sekin-asta kortdan siqib chiqardi, tanasi esa endi uning boshi xohlagan narsani bajarishga yaramay qoldi.
Tiz cho‘ktirishni boshlagan jarayon 2022-yil oktabrida Tokiodagi tizzasidan olingan jarohatdan so‘ng tezlashdi. Shundan keyin ikki yil davomida u atigi bir marta o‘ynadi, 2023-yilgi Wimbledonni bilagi og‘rig‘ini ro‘kach qilib o‘tkazib yubordi. 2025-yilgi mavsumda esa yakka bahslarda 1-4 ko‘rsatkich, “Australian Open”da birinchi bosqichdayoq chiqib ketish va keyingi uchta “Grand Slam”ni butunlay o‘tkazib yuborish — shunday fon ostida Mallorca sinovi paydo bo‘ldi.
ITIA, taqiq va ehtimoliy jazo
International Tennis Integrity Agency ma’lumotiga ko‘ra, Kyrgiosning namunasi 22-iyunda olingan, 17-iyul kuni esa ijobiy natija tasdiqlangan. Bu paytga kelib u allaqachon Wimbledonda ishtirok etib bo‘lgandi, u yerda u yovvoyi karta asosida juftlik bahslarida Alexander Bublik bilan birga maydonga tushib, ilk bosqichdayoq mag‘lub bo‘ldi.
4-avgust kuni majburiy vaqtinchalik chetlatish kuchga kirdi. Kyrgios bu qarorga shikoyat bildirmadi. Endi u to‘rt yilgacha bo‘lgan diskvalifikatsiya xavfi ostida. Kokain musobaqa davrida taqiqlangan modda sifatida tasniflanadi, lekin musobaqadan tashqarida iste’mol qilingan holatlarda jazo yumshatilishi mumkin. 2017-yilda shunga o‘xshash ishda britaniyalik Dan Evans kokain uchun ijobiy testdan so‘ng International Tennis Federation tomonidan bir yilga diskvalifikatsiya qilingandi.
Kyrgios uchun ham xuddi shunday yumshoqroq jazo ehtimoli bor, ammo baribir bu uning allaqachon jarohatlar bilan yengillashgan karerasiga og‘ir zarba bo‘lishi aniq.
Kortdan tashqaridagi shov-shuvlar va ichki jang
Kyrgiosning ismi so‘nggi yillarda ko‘proq kortdagi iste’dodi emas, balki uning fe’l-atvori, qoidabuzarliklari va noodatiy harakatlari bilan tilga olinmoqda. Uning eng so‘nggi katta sahnadagi lahzalaridan biri o‘tgan yil dekabrida Dubayda bo‘lib o‘tgan, ko‘pchilik “Battle of the Sexes” deb atagan ko‘rgazmali o‘yinda Aryna Sabalenka ustidan qozongan g‘alabasi bo‘ldi. Bu ham ko‘proq shou, ko‘proq sarlavha uchun edi, lekin u haqiqiy turnirlardagi bo‘shliqni to‘ldira olmadi.
Shu bilan birga, 2022-yil yozidagi yorqin parcha ham unutilgani yo‘q. Wimbledon finalidan atigi bir oy o‘tib, u Washington, D.C.dagi qattiq qoplamali turnirda Yoshihito Nishioka ustidan g‘alaba qozonib, karerasidagi yettinchi yakka bahs chempionligini qo‘lga kiritdi. Bir necha hafta o‘tib esa u US Open chorak finaligacha yetib bordi va Karen Khachanovga mag‘lub bo‘ldi. O‘sha paytda ko‘pchilik bu nihoyat “pishgan” Kyrgios, degandek edi.
Endi esa u o‘zi tan olganidek, butunlay boshqa jang ichida: bu safar raqib na Djokovic, na Sabalenka, balki o‘zining ruhiy holati va tanasi.
“Wake up call” va 28 kunlik sukunat
Shunga qaramay, Kyrgios o‘z bayonotida bu voqeani butunlay yakun emas, balki ogohlantiruvchi zarba sifatida ko‘rmoqda. U buni “wake up call” deb atadi va oldinga qarab qadam tashlashga urinyapti. Uning so‘zlariga ko‘ra, keyingi 28 kun davomida u ijtimoiy tarmoqlar va omma hayotidan chetga chiqadi, faqat o‘zini “to‘g‘rilash”ga e’tibor qaratadi.
Bu va’da qanchalik bajariladi, noma’lum. Lekin bir narsa ayon: Kyrgios hali kortni rasmiy ravishda tark etgani yo‘q. Uning vaqtinchalik chetlatilishi kuchda, ishni esa International Tennis Integrity Agency yuritmoqda. Jazoning muddati, shartlari va uning karerasiga ta’siri keyingi oylar ichida aniqlanadi.
Savol esa o‘z-o‘zidan tug‘iladi: bir paytlar Wimbledon finalida tomoshabinlarni oyoqqa turg‘izgan, o‘z iste’dodi bilan ham, g‘azabi bilan ham tennisni larzaga keltirgan Kyrgios yana katta sahnaga qayta oladimi yoki Mallorca sinovi uning hikoyasidagi so‘nggi burilish bo‘lib qoladimi?
