Newcastle: Howe ketishi va Matthias Jaissle tayinlanishi
“St James’ Park” atrofida yozgi tayyorgarlik hali to‘liq qizib ulgurmay turib, klub ichida butun mavsumni o‘zgartirib yuborishi mumkin bo‘lgan qaror e’lon qilindi. Besh yil davomida jamoaning yuziga aylangan Eddie Howe “Newcastle”ni darhol tark etmoqda. Premyer liga startiga atigi bir necha hafta qolganida.
Bu ketish nafaqat vaqt jihatidan kutilmagandi. Howe klubni 1955 yildan beri ilk katta sovringa – Carabao Cup g‘olibligiga olib chiqqan murabbiy sifatida tarixga kirgan edi. Uning davrida “Magpies” qayta jonlandi, Yevropa zonasi uchun kurashdi, stadion yana shovqin-suron bilan to‘ldi.
Shu bois, kechagi manzara yanada keskinroq tuyuldi: Bristol City bilan o‘rtoqlik uchrashuvida 1:4 hisobidagi mag‘lubiyat, so‘ng esa ertasi tongda – iste’fo xabari.
Transferlar ustidan nazorat yo‘qolgan lahza
Bristol Cityga qarshi o‘yindan keyingi matbuot anjumanida Howe allaqachon vaziyatdan qoniqmayotganini yashirmadi. Transfer siyosati borasida savollar ko‘paygan, murabbiy esa o‘z qo‘lida kuch qolmaganini his qilayotgandek edi.
Bruno Guimaraes atrofidagi shov-shuv – buning eng yorqin belgisi. “Arsenal” braziliyalik yarim himoyachini faol nishonga olgan, Howe esa kelajak borasida so‘ralganda qisqa va og‘ir jumlani aytdi: “What will be, will be”. Bu so‘zlar murabbiyning transfer qarorlarida so‘nggi so‘z egasi emasligidan darak berardi.
Oradan ko‘p o‘tmay, klub yo‘nalishni keskin o‘zgartirishga qaror qildi. Endi “Newcastle” yangi murabbiy izlaydi – va “The Athletic” xabariga ko‘ra, tanlov allaqachon qilingan: navbat Matthias Jaisslega kelgan.
PIF yo‘li: Jidda orqali Tynga?
Matthias Jaissle – futbol olamida yangi ism emas, ammo Angliya tomoshabinlari uchun u hali sirli shaxs. 38 yoshli nemis hozircha Saudiya Arabistonidagi Al-Ahli bosh murabbiyi. Qiziq tomoni shundaki, bu klub ham, “Newcastle” singari, Saudi Arabia Public Investment Fund – PIF tasarrufida.
Ya’ni, bu faqat murabbiy almashinuvi emas. Bu – bir investitsion tizim ichida falsafaning ko‘chishi.
Jaissle futbolchilik faoliyatining barchasini “Hoffenheim”da o‘tkazdi, 2014 yilda jarohatlar va raqobat fonida karyerasini erta yakunladi. Lekin u murabbiylikka o‘tishda vaqtni boy bermadi.
Dastlab “RB Leipzig” U-16 jamoasida yordamchi, so‘ng Daniyaning “Brondby” klubida assistent. Keyin esa – “Red Bull Salzburg” tizimi.
Avstriyada u avval U-18 jamoasini boshqardi, yoshlar bilan ishlashdagi aniqligi, intizomi va pressingga asoslangan uslubi bilan ajralib turdi. Ikki yil ichida u “FC Liefering” – “Salzburg”ning farm-klubiga bosh murabbiy bo‘lib ko‘tarildi. Bu yerda esa allaqachon katta sahnaga tayyorlanayotgan edi.
2021 yil yozida Jaissle “RB Salzburg” bosh murabbiyligiga tayinlandi va darhol o‘z nomini Yevropa xaritasiga yozdirib qo‘ydi: Avstriya chempionligi va kubogi – “dubl”, ustiga-ustak, klub tarixida ilk bor UEFA Champions League pley-off bosqichiga chiqish.
Keyingi mavsumda ham u chempionlikni qo‘ldan chiqarmadi. Shundan so‘ng 2023 yilda Saudiya yo‘liga burildi va Al-Ahli boshqaruvini qo‘lga oldi.
Yulduzlar va intizom: Saudiya sinovi
Al-Ahli bilan Jaissle Osiyo sahnasini zabt etdi: ketma-ket ikki marta Asian Champions League g‘olibligi. Tarkibda Ivan Toney, Edouard Mendy kabi yulduzlar bilan ishladi, lekin ularning ismiga qarab yondashmadi.
Uning o‘zi “The Athletic” bilan suhbatda shunday degan edi: Saudiya kelganida o‘zini bir qoidaga majburlagan – yulduzlarga ham, “Salzburg”dagi yosh futbolchilarga ham bir xil mezon bilan qarash. Hurmat, sadoqat, hamma uchun bitta standart. Shuning ustiga, u o‘zi uchun yangi bo‘lgan madaniyat, yangi til – ingliz tilida ishlash chaqirig‘ini ham qabul qildi.
Saudiya chempionatiga ketayotgan paytda u bir narsadan xavotirlangan: Yevropaga qaytish yo‘li yopilib qolmaydimi? Ammo misol sifatida Nuno Espirito Santoning yo‘lini ko‘rdi – Al-Ittihaddan “Nottingham Forest”, so‘ng “West Ham”ga. Demak, bu yo‘l bor. Endi esa navbat, ehtimol, uning o‘ziga kelmoqda.
Rangnick maktabi va “stress” futboli
Jaisslening futbol falsafasini tushunish uchun uning o‘tmishiga qarash kifoya. U “Hoffenheim”da ishlagan paytida Ralf Rangnick qo‘l ostida o‘ynagan. Bu esa tasodif emas. Uning jamoalari ham xuddi o‘sha maktabga xos – yuqori intensivlik, tartibli pressing, to‘pni yutgach darvozaga iloji boricha tez yurish.
U buni o‘zi aniq ifodalagan: raqibga imkon qadar erta “stress” solish, to‘pni qaytargach esa vertikal yo‘nalishda ildam hujum qilish. Bu uslub “Newcastle” muxlislariga begona emas – Howe davrida ham pressing va tezkor o‘tishlar jamoaning eng kuchli quroli bo‘lgan.
Farq shundaki, Jaissle bu falsafani Red Bull tizimida mukammallashtirgan, endi esa uni Premyer liga sahnasida sinab ko‘rishi mumkin.
Endi navbat “Newcastle”da
Howe ketishi bilan klub oldida savol ko‘p: Bruno Guimaraes qoladimi? Transferlar ustidan kim yakuniy qaror qabul qiladi? PIF loyihasi qaysi tomonga buriladi?
Bir narsa aniq: agar Matthias Jaissle tayinlansa, “St James’ Park”dagi futbol yana bir bor yuqori intensivlik, qat’iyat va yosh murabbiy jasorati bilan bog‘lanadi.
Savol shuki, bu jasorat Premyer ligada sovrinlar uchun kurashga yetadimi – yoki bu faqat katta loyihaning navbatdagi tajribasimi?
