Manchester United: Angliyaning Birinchi Raqami ‘Twelfth Man’ Reytingida
Manchester United o‘zini dunyodagi eng katta klub deb atashga allaqachon odatlangan. Yangi raqamlar esa shuni ko‘rsatdiki, Trafforddagi ildizlar hamon global savdo imperiyasi kabi kuchli. 2025-26 yilgi mavsum uchun Premier League va EFL dagi barcha 92 klubni qamrab olgan Midnite Built Different Index reytingida “Red Devils” “Twelfth Man” toifasida birinchi o‘rinni egalladi. Bu mezon stadionni qanchalik to‘ldirish, o‘rtacha tashrif buyuruvchilar soni va ularning mahalliy hokimiyat hududi aholisi soniga nisbati orqali o‘lchanadi.
“Take me home, United Road”: 13 yillik chanqoqlik, lekin tribunalar yonmoqda
Premier League tarixidagi eng hukmron kuchlardan biri bo‘lishiga qaramay, Manchester United so‘nggi marta chempionlikni qo‘lga kiritganiga 13 yil bo‘ldi. Sir Alex Ferguson ketganidan beri klub uchun bu yo‘l uzun, notekis va ko‘pincha xavfli bo‘ldi. Ammo o‘tgan mavsum uchinchi o‘rin, yana bir bor Champions League sahnasiga qaytish va Michael Carrick qo‘l ostida shakllangan raqobatbardosh tarkib – bularning barchasi Old Trafford atrofida kayfiyatni tubdan o‘zgartirdi. Optimizm qaytdi.
Biroq maydondagi yillar davom etgan inqirozlar bir narsani o‘zgartira olmadi: United muxlislari. Ular bu klubni og‘ir kunlarda ham, yorqin pallalarda ham tark etmadi. Midnite Built Different reytingining “Twelfth Man” jadvali bunga yaqqol dalil. United 362 ballik og‘irlashtirilgan ko‘rsatkich bilan butun ingliz futbol piramidasidagi 91 raqibidan ustun chiqdi.
“Twelfth Man” Index klub sig‘imi va tashrif buyuruvchilar soniga tayanadi – ya’ni qo‘llab-quvvatlash og‘irligini o‘lchaydi. Bu yerda Unitedning yuqori natija ko‘rsatishi deyarli muqarrar edi: Old Trafford deyarli har doim limmo-lim, chiptalarga talab – osmonda. Shuning uchun ham klub kelgusi yillarda 100 000 tomoshabinga mo‘ljallangan, “Wembley of the North” deb atalayotgan ulkan stadion qurish rejasini stolga qo‘ydi.
Eng qizig‘i, bu gigant inshootni to‘ldirish ham ular uchun muammo bo‘lmaydiganga o‘xshaydi. Carrick jamoasi hozirning o‘zida Old Trafford sig‘imining 99,35 foizidan foydalanmoqda. O‘rtacha tashrif buyuruvchilar soni esa butun Trafford aholisi sonining 31,12 foiziga teng. Rasmiy statistikaga ko‘ra, demak, Manchesterliklar deyarli barchasi Old Traffordda – yoki hech bo‘lmasa shunday taassurot uyg‘otadi.
London sahnasi: Arsenal poytaxtni zabt etdi
Poytaxtda esa boshqa manzara. Emirates stadionida Premier League chempioni Arsenal Unitedni juda yaqindan ta’qib qilib, “Twelfth Man” bo‘yicha ikkinchi o‘rinni egalladi. Bu – London kabi futbol klublariga to‘lib-toshgan shaharda yengil vazifa emas.
Mikel Arteta boshchiligidagi jamoa yaqindagi chempionlik bilan “serial bottlers” tamg‘asini yirtib tashladi va tarix yozuvchi jamoaga aylandi. Endi Arsenal nafaqat Angliyada, balki Yevropada ham hisoblashiladigan kuch. Bunday fon ostida muxlislarning stadionni to‘ldirishi, o‘yinma-o‘yin yonib turishi – klubning yangi yuzini yanada mustahkamlaydi. Londonni bo‘lib olgan o‘nlab raqiblar fonida poytaxt bo‘yicha birinchi o‘rin – alohida e’tirofga loyiq.
Nottingham Forest: tushkun mavsumda tribuna mo‘’jizasi
“Twelfth Man” jadvalida eng katta sakrashlardan birini Nottingham Forest amalga oshirdi. Ular 72 pog‘ona yuqoriga ko‘tarildi – 2025-26 yilgi mavsumdagi maydon ichidagi bo‘hronlarni hisobga olsak, bu deyarli mo‘’jiza.
Klub Premier League dan Championship ga tushib ketish yoqasiga kelib qoldi, City Ground atrofida asablar tarang tortildi. Bir mavsumda to‘rt nafar murabbiy almashdi, triggerga tez bosadigan egasi Evangelos Marinakis navbatma-navbat qarorlar qabul qildi va nihoyat Vitor Pereira bilan to‘g‘ri tanlovni topgandek bo‘ldi.
Shu sharoitda ham City Ground – 30 445 o‘rinli stadion – deyarli bo‘sh qolmadi. O‘rtacha tashrif buyuruvchilar soni Rushcliffe (stadion joylashgan Nottingham tumani) aholisi sonining 24,79 foiziga teng bo‘ldi. Muxlislar Pereira va uning shogirdlari bilan birga “great escape” sahnasini tomosha qildi: Premier League yakunidagi so‘nggi 10 o‘yinda atigi bitta mag‘lubiyat. Ammo bu ham portugaliyalik murabbiyni saqlab qolish uchun yetmadi. Endi so‘z Oliver Glasnerda.
West Ham: tushkunlik fonida ham to‘la tribunalar
Pastga qarasak, eng alamli sahna London Stadium atrofida kechdi. West Ham trapdor ortidan Championshipga qulab tushgan uchinchi jamoa bo‘ldi. Bu – Hammers muxlislari uchun og‘ir zarba. Lekin “Twelfth Man” Index bir narsani ko‘rsatdi: klub tushayotgan paytda ham tribunalar jipslashgan.
London bo‘yicha faqat Arsenal va Chelsea oldinda. Nuno Espirito Santo boshchiligidagi West Ham 36 pog‘ona yuqoriga sakrab, umumiy jadvalda beshinchi o‘ringa chiqdi. Ularning ortidan esa Tottenham oltinchi bo‘lib kelmoqda.
Spurs uchun ham natija yomon emas. 62 850 o‘rinli hashamatli Tottenham Hotspur Stadium deyarli har hafta to‘lib turdi, garchi klub ketma-ket ikki mavsumni 17-o‘rinda yakunlagan bo‘lsa ham. Bu ogohlantirishni jiddiy qabul qilindi: yozda 200 million funtdan ortiq transfer xarajatlari – “bo‘ldi, yetar” degan signal.
Europa League yo‘llanmasini qo‘lga kiritgan Bournemouth uchun esa Index unchalik yoqimli manzara chizmaydi. “Cherries” 34 pog‘ona pastlab, “Twelfth Man” jadvalida 41-o‘ringa tushib ketdi. Buning sababi oddiy: Premier League dagi eng kichik stadion – Vitality Stadium – atigi 11 mingdan sal oshiq tomoshabinni sig‘dira oladi. Bu esa mashhur dengiz bo‘yidagi shahar miqyosida, tabiiyki, raqamlarni cheklab qo‘yadi.
Barnet: maydonda muvaffaqiyat, reytingda tubanlik
Premier League shovqinidan uzoqda, League Two dagi Barnet uchun esa manzara ikki xil. Maydonda 2025-26 yilgi mavsum muvaffaqiyatli o‘tdi – klub pley-off zonasi atrofida yakunladi. Lekin “Twelfth Man” jadvalida ular so‘nggi, 92-o‘rinni egalladi.
Ularning atigi 8 ballik og‘irlashtirilgan ko‘rsatkichi bir necha omil bilan tushuntiriladi. Klub shimoliy London hududida joylashgan, bu yerda allaqachon Arsenal va Tottenham kabi gigantlar hukmron. Hive Stadium ga Harrow tumani aholisining atigi 1,00 foizi tashrif buyurmoqda. Past o‘rtacha tashrif bilan qo‘shilganda, Barnet uchun bu raqamlar deyarli “yo‘qotilgan jang”ga aylanadi.
Ammo futbol aynan shunday hikoyalarni sevadi: gigantlar soyasida qolgan kichik klub, maydonda kurashayotgan jamoa va ularga ishongan oz sonli, ammo sodiq muxlislar. Savol bitta: keyingi mavsum bu raqamlar o‘zgaradimi yoki Angliya tribunalaridagi kuch muvozanati yana Manchester va London gigantlari atrofida aylanaveradimi?
