Liverpool va Curtis Jones ketishi: Scouse ruhining yo‘qolishi
Curtis Jones 21-avgust kuni nihoyat Inter bilan shartnoma imzolaganida, Anfield atrofida bitta fikr ustun edi: Liverpoolning boshqa yo‘li qolmagandi. Angliya terma jamoasi futbolchisi shartnomasining so‘nggi yiliga kirgan, yangisini imzolash niyati yo‘q, bolaligidan qulog‘iga singib ketgan klubidan endi baxt topmayotgan edi.
Arne Slot o‘tgan mavsum oxirida ishdan ketdi, ammo bu ham vaziyatni o‘zgartirmadi. 25 yoshli Jones o‘sha kampaniyani o‘ng qanot himoyachisi sifatida, o‘ziga begona pozitsiyada yakunladi. U esa maydon markazida, o‘zining tabiiy rolida ko‘proq daqiqa xohlardi. Andoni Iraola qo‘l ostida bunga kafolat yo‘q edi. Demak, ketish – faqat vaqt masalasi bo‘lib qolgan.
Arzon narx, katta savollar
Transferning moliyaviy tomoni ham og‘riqli bo‘ldi. Jones atigi 25 million funt evaziga ketdi – xuddi shu yozda tushib ketgan West Ham o‘zining Mateus Fernandesini Spursga bundan uch baravar ko‘proqqa sotgan bir paytda. Shuning ustiga, Liverpool uning o‘rnini bosadigan futbolchini olmasligi mumkinligi haqidagi qo‘rquv – asossiz emasdi.
Iraola Anfieldga kelgan ilk kunlaridan boshlab yarim himoyada ko‘proq variant xohlayotganini ochiq aytib kelgan. Kam emas, ko‘p. Shunday bo‘lsa-da, u Jonesni saqlab qolish istagini ham yashirmadi – faqat futbolchi sifatida emas.
“Uning Scouse bo‘lgani juda muhim, u bu yerdan chiqqan”, – degan edi Liverpool bosh murabbiyi iyul oyida, Jones kelajagi haqida so‘rashganda.
Bu fikr Iraola uchun tabiiy. Faxrli bask sifatida, faoliyatining katta qismini Athletic Club safida o‘tkazgan murabbiy mahalliy futbolchi bilan klub va shahar o‘rtasidagi ko‘prik qanchalik zarur ekanini juda yaxshi biladi.
“Liverpool bilan Bilbao o‘rtasida ko‘p o‘xshashliklarni ko‘raman, – degan u AQShdagi mavsumoldi safar chog‘ida. – O‘zini biroz boshqacha deb biladigan, o‘ziga xoslikni qadrlaydigan, akademiya bolalari bilan aloqani muhim sanaydigan jamoadan gapiryapmiz”.
Birinchi marta – Scousesiz katta jamoa
Endi esa asosiy savol: Jones ketishi nimani anglatadi? Liverpool zamonaviy davrda ilk bor asosiy tarkibida birorta ham Scouse futbolchisiz mavsumni boshlamoqda. Bu oddiy statistika emas. Klub o‘zligini yo‘qotayotgani haqidagi xavotirlar Jones ketishidan ancha oldin paydo bo‘lgan.
Fenway Sports Group (FSG) iqtisodiy jihatdan ishini zo‘r bajardi: 2010 yilda bankrotlik yoqasida turgan klub bugun dunyoning eng daromadli jamoalaridan biri. Lekin pul hamma narsani o‘lchamaydi.
Spirit of Shankly (SOS) kabi muxlislar guruhlari chiptalar narxining oshishidan jiddiy norozi. Ularning fikricha, mahalliy muxlislar o‘z stadionidan siqib chiqarilmoqda. “O‘yin kuni daromadi umumiy tushumning nisbatan kichik qismini tashkil qiladi, ammo bu arzonlik, sadoqat va ishonch hisobiga bo‘lyapti”, – deb yozdi SOS yil boshida FSGga yo‘llagan ochiq xatida.
Keyin esa yana bir zarba keldi. O‘tgan oy 1892 Holdings – Amazon asoschisi Jeff Bezos bilan bog‘langan konsortsium – klub aksiyalarining 38 foizini sotib oldi. Yaqin 12 oy ichida to‘liq nazoratni qo‘lga kiritish imkoniyatiga ega bo‘ldi. Bu xabar Liverpoolning ildizlaridan yana bir qadam uzoqlashayotgani haqidagi xavotirni yanada kuchaytirdi.
“The Price of Football Podcast” loyihasining eksperti Kieran Maguire o‘sha paytda GOAL bilan suhbatda shunday degan edi: “Liverpool juda faxrli ishchi sinf shahri. An’anaviy muxlislar qatlamining chetga surilishi haqidagi eski qo‘rquv bu voqea bilan yanada kuchaydi”.
Ko‘p muxlislar endi chiptalar boy odamlarga, juda qimmat narxlarda ketishidan xavotirda. Bu esa Anfieldga tashrifni o‘ziga xos qiladigan ruhni suyultiradi. Mahalliylar uchun bu stadion – sayyohlar uchun mo‘ljallangan attraksion emas, shahar tarixi va o‘zligining bir bo‘lagi. “Disney-fikatsiya” so‘zi shu bois tilga olinmoqda.
Steven Gerrard ogohlantirgandi
Shunday sharoitda maydonda mahalliy yigitlarning yo‘qligi klub va muxlis o‘rtasidagi aloqani yanada zaiflashtirishi aniq xavf. Klub afsonasi Steven Gerrard yoz boshida aynan shu sababdan Jones sotilishiga qarshi ekanini ochiq aytdi: u tug‘ma Scouser edi.
“Biz, Liverpoolda ulg‘ayganlar, klub talablari, uslubi, muxlislar nimani xohlashini ich-ichimizdan bilamiz, – degan edi u BFM Radio efirida. – Bu bizga singib ketgan, chunki shaharni boshdan-oyoq bilamiz. Shu sabab akademiyamiz juda muhim, mahalliy iste’dodlarni yetkazib berishda davom etishimiz shart deb hisoblayman.
“Liverpool bu borada doim kuchli bo‘lgan. Orqaga qarang: Michael Owen, Jamie Carragher, Robbie Fowler, Steve McManaman, Trent Alexander-Arnold, o‘zim, hatto Jay Spearing va Stephen Warnock kabi ko‘p o‘yin o‘ynamagan yigitlargacha – jamoaga kirib kelishadi va biz nimani anglatishimizni, qanday qadriyatlarga tayanishimizni tushunib turishadi”.
Carragherga yoqmayotgan yangi yo‘nalish
Gerrardning sobiq sherigi Jamie Carragher esa bugungi Liverpoolni, ayniqsa transfer siyosatini tan olmayapti.
“O‘tgan yozda qilgan ishlarimiz menga umuman yoqmadi, – degan u Football Ramble dasturida. – Bu menga Real Madrid yozini eslatdi: Florian Wirtz, Alexander Isak, endi Hugo Ekitike, 80 millionga yana bir hujumchi, holbuki 125 millionga oldinroq bittasi olingan”.
Bu yozda ham xuddi shu ohang: hamma gap Bradley Barcola haqida. Carragherni qiynayotgan savol oddiy: Klopp davrida qurilgan jamoaga qaytish mumkinmi? O‘shanda klub biroz shubhali, ammo qiymati baland bo‘lmagan futbolchilarni olib, ulardan yulduz yasardi. “Men o‘sha kunlarga qaytishni xohlayman”, – deydi u. U yolg‘iz emas. Ammo Liverpool – xuddi o‘zi ishtirok etayotgan o‘yin kabi – boshqa yo‘nalishga burilib ketayotganga o‘xshaydi.
Akademiya bor, lekin eshiklar toraygan
Asosiy tarkibda akademiya izlari butunlay yo‘qolib ketgani yo‘q. Rio Ngumoha rasmiy ravishda Chelsea tizimidan keldi, lekin u ham yoshligida shu yerda bo‘lgan. Trey Nyoni o‘tgan mavsumda Chelsea ustidan qozonilgan Carabao Cup g‘alabasida zaxirada o‘tirgan, Jurgen Kloppni faxrga to‘ldirgan o‘sha kecha uning uchun ham bosqich bo‘ldi. Endi u yangi mavsumda muhim rol o‘ynashi kutilmoqda.
Tez orada safga qaytadigan Danns ham birinchi jamoaga qayta chaqirilishi mumkin. Ayniqsa, old chiziqda holat shunday: Isak – yagona an’anaviy “9” raqam, Ekitike esa 2027 yilgacha safdan tashqarida qolishi ehtimoli bor.
Biroq Carragher ta’kidlaganidek, Anfielddagi transfer siyosati tubdan o‘zgargan. Klub tarixidagi eng qimmat to‘rtta transferning barchasi so‘nggi ikki yozda amalga oshirildi. Bu esa akademiya bolalariga yo‘l topishni yanada mushkul qilmoqda.
Barcola yozgi transfer oynasi yopilishidan sal oldin Paris Saint-Germaindan olib kelingach, Liverpool endi Ipswich Town bilan Portman Roaddagi juma kungi Premier League uchrashuvida bir vaqtning o‘zida maydonga uch nafar 100 milliondan qimmat futbolchini tushirishga qodir. Iraola esa birorta mahalliy yigitni tanlay olmaydi.
Kloppning so‘nggi sovrini – yo‘qolib borayotgan ruhning haykali
Shu ma’noda, Kloppning Carabao Cupdagi g‘alabasi haqidagi fikri to‘g‘ri bo‘lib chiqdi: bu g‘alaba o‘ziga xos edi va ehtimol takrorlanmaydi. Faqat “bolalar bilan kubok yutish qiyin” bo‘lgani uchun emas.
Bu – Scouse ruhi hali ham maydonda sezilib turgan so‘nggi lahzalardan biri bo‘lishi mumkinligi uchun ham. Anfield atrofida yuradigan ayrimlar esa, ko‘rinib turibdiki, bitta narsani unutib qo‘yayapti: bu klubda Scouse qalb – hamma narsadan ham muhimroq bo‘lishi kerak emasmi?
