Lando Norris: Og‘riqli Mavsum, Ammo Sadoqatdan Voz Kechmaydi

Lando Norris ikki o‘t orasida qolgan. Bir tomonda – o‘tgan yilgi orzudagi chempionlik, boshqa tomonda – bu yilgi “dahshatli” start va ishonchsizlikka botgan McLaren.

U buni ochiq tan oladi: joriy mavsum boshidagi ishonchlilik – “dahshatli”, lekin tezlik? “Yomon emas.” Shunga qaramay, Norris bugungi og‘riqning ildizini kechagi shon-shuhratda ko‘radi.

“Men o‘tgan yilgi shon uchun bu yilgi og‘riqqa ham rozi bo‘laman”, deydi u British Grand Prix arafasida BBC Sport bilan uzoq suhbat chog‘ida.

Chempionlik narxi

McLaren 2026 yilni shunday tasavvur qilmagandi. 2024 va 2025 yillardagi dubl chempionlikdan so‘ng yana shu darajada kurashishga hozir bo‘lamiz, deb o‘ylashgan. Amalda esa, mavsum startida Mercedes ortidan quvayotgan, ba’zan ikkinchi, ba’zan to‘rtinchi tezkor jamoaga aylanishdi.

Sabab aniq: o‘tgan yilgi chempionlik poygasiga berilgan ulkan energiya.

Norris buni shunday izohlaydi: o‘tgan yil konstruktor va haydovchilar chempionligini yutish uchun oxirigacha o‘sha mashinaga yopishib qolishdi. Raqiblar esa xodimlarni, resurslarni allaqachon yangi mavsumga burib bo‘lgan payt.

“Bu juda raqobatbardosh olam. Atrofingda nihoyatda aqlli odamlar va kuchli jamoalar. Sen bir oz bo‘lsa ham o‘tgan yilga ko‘proq yopishib qolsang, ayniqsa qoidalar keskin o‘zgargan paytda, narxini tezda to‘laysan”, deydi Norris.

Narx allaqachon to‘lanmoqda. Tezlik bor, lekin ishonchlilik yemirilgan. Mercedes dvigatelli barcha jamoalarni qiynayotgan muammolar bor, ustiga-ustak McLarenning o‘zidan chiqqan xatolar ham. Natijada – ketma-ket chiqib ketishlar, yo‘qolgan ochkolar.

Miami bunga yorqin misol. Norris Mercedes haydovchisi Kimi Antonelli oldida peshqadam ketayotgan paytda, strategik xato ularning qo‘lidan g‘alabani tortib oldi. Shundan so‘ng ham, boshqa poygalarda ham, texnik nosozliklar McLarenni jazolashda davom etdi.

Bugunga kelib, o‘tgan yil Silverstone g‘olibi bo‘lgan Norris chempionatda atigi beshinchi. Antonellidan 92 ochko orqada.

“Men va jamoa uchun kutishlar juda yuqori edi. Bu haqli edi. Lekin mavsum biz xohlagandek ketmayapti – ham dvigatel tomoni, ham mashina tomoni bo‘yicha”, deydi u. “Miami’da yutishimiz kerak edi. Shuning uchun bu mutlaqo dahshatli mavsum emas. Dahshatli bo‘layotgani – ishonchlilik va muammolar. Eng katta xafsalani pir qilayotgan narsa shu.”

Shunga qaramay, Norris tezlik borligiga ishonadi: “Har hafta oxiriga umid bilan kelyapmiz. Hammasi ideal kechsa – poyga podium bilan tugashi mumkin. Bu oson emas, lekin mumkin.”

Chempionlik orzusi bajarilgan, lekin ochlik qolgan

Norrisning butun umr orzusi – chempion bo‘lish – allaqachon ro‘yobga chiqqan. Bu ham uni bugungi bosimdan bir oz himoya qiladi.

“Qiyin damlarda ham o‘tgan yilni eslab ko‘proq tabassum qila olaman. Hali ham o‘sha lahzalarda yashayapman”, deydi u. Lekin darhol qo‘shib qo‘yadi: “Har bir haydovchi bugun yutishni xohlaydi. Men butun mavsum beshinchi, oltinchi, to‘rtinchi bo‘lib yurishdan baxt topmayman. Men g‘alabani yoqtiraman. G‘alabaga qaytishni istayman. Hozirgi maqsadim – shu.”

Unvonni himoya qila olmaslik – hozircha – uni biroz asabiy qilsa-da, McLaren’ga bo‘lgan muhabbatini o‘zgartirmagan.

McLaren bilan umrboqimi?

Norris 26 yoshda. Uning McLaren bilan yo‘li bolaligidan boshlanadi. Zak Brown uni hali McLaren Racing bosh direktori bo‘lmasidan ancha avval qo‘llab-quvvatlagan. Formulaga chiqqanidan beri – sakkiz yil – Norris faqat bitta jamoa bilan start oldi.

U bu yo‘ldan burilishni hozircha o‘ylamayapti. G‘alaba muhim, ammo hammasi emas.

“Formulada hozir yutishni xohlayman, kelajakda ham yutishni xohlayman. Ikkalasini ham o‘ylash kerak”, deydi u. “Lekin ba’zan men baxtli joyni, o‘zimni uyda his qiladigan jamoani, noma’lum joydagi ehtimoliy imkoniyatdan ustun qo‘yaman.”

U ochiq gapiradi: ba’zi yillarda McLaren bilan juda baxtli bo‘lishi, lekin chempion bo‘lmasligi mumkin. Shunda ham u xavf qilib boshqa joyga ketishdan ko‘ra, “o‘z odamlari” bilan qolishni afzal ko‘radi.

“Men har doim yuta oladigan jamoada bo‘lishga harakat qilaman. Uzoq vaqt McLaren bilan bo‘ldim va bu jamoa bilan yutish mumkinligiga ishondim”, deydi Norris. “Lekin men uchun shunchaki yutish istagi bilan yonib yashash va yonimda bo‘lishni yoqtiradigan odamlardan iborat jamoa bilan kurashish o‘rtasida juda nozik chiziq bor.”

McLaren bilan butun karerasini o‘tkazishi mumkinmi?

“Juda ehtimol”, deydi u. “Bunga qarshi emasman. Shunday bo‘lishini istayman ham. Men ularga sodiqman deb o‘ylayman. Ular menga ilk imkoniyatni berishdi. Biz birga yutdik. Yana ko‘p marta yutishni xohlaymiz. Formulada qancha yurishimni bilmayman, lekin, ha, McLaren bilan umrboqi bo‘lish – aniq ehtimol.”

Hozir Norris ham, jamoadoshi Oscar Piastri ham kamida kelasi yil oxirigacha shartnoma ostida. Shunga qaramay, paddock “silly season”ga kirib bo‘lgan – mish-mishlar, taxminlar, savollar.

So‘nggi kunlarda Max Verstappen McLaren bilan bog‘landi, Zak Brown va uning menejmenti uchrashgani haqida xabarlar tarqaldi. Brown esa ochiq aytdi: tarkibni o‘zgartirish niyati yo‘q, “rejamiz – hozir bor tarkib bilan davom etish”.

Norris bu shovqinga ko‘nikkan: “Har doim mish-mishlar bo‘ladi. Har doim havoda nimadir uchib yuradi. Lekin men ikkovimiz ham McLaren bilan yana uzoq muddatga imzo chekkanimizni bilaman. Ba’zi gaplarni ko‘rib, ‘bu qanaqasiga ham mumkin?’ deb o‘ylab kulasan.”

Shunday bo‘lsa-da, u Verstappen bilan bir jamoada bo‘lish fikridan qochmaydi.

“Men istalgan haydovchini jamoadosh sifatida qabul qilaman”, deydi Norris. “Max – Lewis (Hamilton) va Fernando (Alonso) bilan bir qatorda – chempionlar. Eng yaxshilardan. O‘zingni eng yaxshilar fonida isbotlashning eng to‘g‘ri yo‘li – ularni jamoadosh sifatida yoningda ko‘rish. Max bilan ham, Lewis bilan ham, Fernando bilan ham bir jamoada bo‘lishni xohlagan bo‘lardim. Lekin Oscar ham menga juda kuchli bosim berayotgan, ajoyib haydovchi.”

Verstappen McLaren falsafasiga moslashadimi? Red Bull’da u atrofida qurilgan imperiyaga o‘rganib qolgan, McLaren esa haydovchilar o‘rtasidagi tenglikni qat’iy himoya qiladi.

“U uchun bu albatta boshqacha muhit bo‘lardi”, deydi Norris. “Red Bull va bizning falsafamiz, mentalitetimiz boshqa-boshqa. U Red Bull’da qila oladigan ba’zi ishlarni McLaren’da qila olmasdi.”

Norris – o‘zining eng yaxshi versiyasimi?

Joriy mavsum natijalariga qaramay, Norris o‘z ishidan mamnun. Chempionatda u Piastri’dan atigi bir ochkoga ortda, lekin Norris uchta, avstraliyalik esa ikkita poygada chiqib ketgan.

Sifatlashlarda esa raqobat odatdagidek tig‘iz. Hozircha Norris ichki duelda 7:4 hisobida oldinda, sof tezlik bo‘yicha ustunligi esa atigi 0,022 soniya.

“Bu yilgi chiqishlarim, o‘rtacha olganda, o‘tgan yildagidan yaxshiroq”, deydi u. “Mashina hanuz juda murakkab. Har sessiyada, har trassada undan maksimalni qanday olishni tushunish oson emas. Qaysi burilishda, qaysi sozlamada nimani talab qilishini topish – ikkovimiz uchun ham og‘ir.”

Shunga qaramay, Norris o‘zini mavsumga o‘tgan yildan ko‘ra yaxshiroq kirgan deb hisoblaydi. Farq shundaki, o‘tgan yili bunday daraja uni chempionat yetakchisiga aylantirgan bo‘lsa, bu yil bu daraja uni “Antonellidan 80-100 ochko orqada” qoldiryapti.

Russell, Antonelli va yangi avlod bosimi

Norris o‘z mavsumini yana bir britaniyalik – George Russell bilan taqqoslash mumkinligini biladi. O‘tgan yili Norris qanday boshlagan bo‘lsa, bu yil Russell ham shunday: Avstraliyada g‘alaba, keyin esa jamoadoshi Antonelli kuchli seriya bilan oldinga o‘tib ketadi.

Norris va Russell yaxshi til topishadi, bir avlod vakillari sifatida kartingdan beri bir-birlarini bilishadi. Lekin bu o‘xshashlik haqida ular o‘tirib gaplashmagan.

“Men bilan George xarakter jihatidan ancha boshqacha”, deydi Norris. “U ko‘proq ayyorroq bo‘ladi. Men esa ko‘proq ochiqman.”

U Antonellining ishini ham e’tirof etadi: “Kimi bu mavsum ajoyib ish qilyapti. 19 yosh, Formulada ikkinchi yili – qilayotgan ishi juda taassurotli. U bu yerda bejiz emas, shuning uchun bu natijalar kutilmagan bo‘lishi ham kerak emas.”

Norris jamoadoshiga ham, raqibiga ham adolatli qaraydi. O‘tgan yili ba’zi poygalarda Piastri uni yengganida ham shunday bo‘lgan.

“Oscar ba’zi paytlarda meni yengganida, men: ‘Men yomon ish qildim, u esa yaxshi ish qilyapti’, deganman. Kimdir yaxshi ish qilsa, buni tan olishdan qo‘rqmayman”, deydi u. “Kimi bu mavsum juda zo‘r. George esa ko‘proq muammolar, ko‘proq orqaga surib yuborgan holatlarga duch kelyapti. G‘alaba yoki pole yaqinida bo‘lganingda, bunday zarbalarni ko‘tarish qiyin. Lekin u aqlli yigit. Nimaga ehtiyoj borligini tushunadi. Kerak paytda qaytib kelishiga ishonaman.”

Silverstone: uyga qaytish va eng katta sog‘inch

Norris o‘tgan yil Silverstone’da g‘olib bo‘lgan. Bu yil buni takrorlash uchun “juda katta omad” kerakligini biladi. Baribir hayajon yashirmaydi.

“Bu – o‘zingni hamma joydan ko‘ra ko‘proq ‘shu yerga mansubman’ deb his qiladigan yagona poyga”, deydi u. “Albatta, McLaren’da o‘zimni uyda his qilaman. Formulada ham shunday. Lekin uy poygasiga kelganingda, muxlislar tufayli bu tuyg‘u butunlay boshqa bo‘ladi. Sevgi, qo‘llab-quvvatlash, qichqiriqlar, futbolka va bayroqlar, o‘zimning tribunam… ‘Voy, bu juda zo‘r-ku’, deb o‘ylaysan.”

British Grand Prix – taqvimdagi eng yirik poygalardan biri. Norris uchun esa bundan ham ortiq: bu uning uy poygasi, jamoasining uy poygasi, u – amaldagi chempion.

Bir kun kelib, u bu sahnani sog‘inadi. Buni o‘zi ham his qiladi.

“Bir kuni nafaqaga chiqqanimda eng ko‘p sog‘inadigan poygam – shu bo‘ladi. Yillar o‘tib, eng ko‘p yetishmaydigan narsa – muxlislar bo‘ladi. Ular uchun g‘alaba sovg‘a qilishga, mamlakatingni quvontirishga bo‘lgan istak – bu juda zo‘r tuyg‘u. Shuning uchun hozir bu lahzalarni iloji boricha chuqurroq his qilishim kerakligini bilaman.”

Norris va McLaren uchun bu mavsum og‘riqli bo‘lishi mumkin. Lekin Silverstone tribunalaridagi shovqin, apelsin rangli dengiz va bitta savol baribir havoda osilib turadi: chempion yana uyida mo‘’jiza yaratadimi – yoki bu safar ham ishonchlilik uning orzusini yarmida to‘xtatadimi?