IOC FIFA prezidenti Infantino ustidan shikoyatni rad etdi
Xalqaro Olimpiya Qo‘mitasi (IOC) FIFA prezidenti Gianni Infantino ustidan tushgan shikoyatni rad etdi. Sabab aniq: qo‘mita o‘zini futbol rahbarining siyosiy betarafligi bo‘yicha da’volarni tergov qilish vakolatiga ega emas, deb hisoblaydi.
Masala aynan shu yerda tugamaydi, albatta. Lekin IOC chizig‘ini aniq chizib qo‘ydi.
IOC chetga chiqmaydi
Inson huquqlari bilan shug‘ullanuvchi FairSquare tashkiloti IOC Etika komissiyasidan Infantino “siyosiy betaraflikni takroran buzganini” ko‘rib chiqishni so‘ragandi. Ular da’vo markaziga bitta nuqtani qo‘ydi: FIFA rahbarining AQSh prezidenti Donald Trump bilan tobora oshkor bo‘lib borayotgan yaqin aloqalari.
FairSquare Infantino tomonidan Trumpga berilgan ochiq maqtovlar, Oq uy rahbari bilan birga ishtirok etgan qator yirik tadbirlar va ularning fonida FIFA etik me’yorlari qanday ko‘rinishda qolayotganini savol ostiga qo‘ydi.
IOC esa bu to‘pni maydonga qaytarib yubordi. Qo‘mita matbuot kotibi qarorni tasdiqlab, Olimpiya nizomiga ko‘ra, xalqaro federatsiyalar o‘z boshqaruvida mustaqil ekanini eslatdi.
Matbuot kotibi L’Equipe orqali shunday deya tushuntirdi: IOC Etika komissiyasi har bir xalqaro federatsiya, jumladan FIFA ham, o‘z boshqaruvi va etik tizimida mustaqil va avtonom ekanini qayd etgan. Shuning uchun FairSquare shikoyati komissiya yurisdiksiyasidan tashqarida, degan xulosa qilindi.
IOC shu bilan chetga chiqmaslikni tanladi. Ammo FIFA atrofidagi bosim kamaygani yo‘q, aksincha kuchayib bormoqda.
Yevropa siyosatchilari ham bosimni oshirmoqda
Bir necha hafta avval Yevropa Parlamenti tarkibidagi 50 nafar deputat FIFAga alohida etik shikoyat yuzasidan rasmiy javob talab qilib murojaat yo‘lladi. Ularning diqqat markazida yana Infantino va yana Trump.
Gap FIFA prezidentining 2025-yil dekabrida Trumpga FIFA Peace Prize topshirish qarori haqida ketmoqda. Deputatlar bu mukofot FIFAning siyosiy betaraflik majburiyatiga qanchalik mos kelishini so‘rab, jarayonning shaffof bo‘lishini talab qildi.
Mukofotning o‘zi ham ramziy jihatdan nozik lahzada e’lon qilingan: 2026-yilgi World Cup guruh bosqichi qur’asi chizilgan marosim chog‘ida, Washington DC sahnasida.
Shu bilan bir paytda FairSquare asl shikoyatini o‘tgan yil dekabrida FIFA Etika qo‘mitasiga yuborgan. U yerda Infantino ustidan FIFA Code of Ethics bo‘yicha to‘rtta ehtimoliy buzilish bandma-band sanab o‘tilgan.
Ro‘yxatda Trumpga yo‘llangan muntazam ijobiy bayonotlar, AQSh prezidentini “yaqin do‘st” sifatida ta’riflash, shuningdek, Trump davri siyosiy xabarlarini eslatuvchi ijtimoiy tarmoq faolligi keltirilgan. Bu kampaniyaga Norvegiya futbol assotsiatsiyasi ham ochiq qo‘llab-quvvatlov bildirdi.
Shubhali yaqinlik va savollar
Infantino va Trump o‘rtasidagi munosabatlar futbol maydonidan ancha uzoqqa cho‘zilgani bois, shubhalar kuchayib bormoqda. Xususan, xabar qilinishicha, Trump 2026-yilgi World Cup paytida Folarin Balogun olgan qizil kartochkani bekor qilish uchun bosim o‘tkazishga uringan.
Finaldagi sahnalar ham esdan chiqmagan. Trump Ispaniya terma jamoasiga World Cup kubogini topshirish marosimida noqulay tarzda paydo bo‘ldi, xuddi o‘tgan yili Club World Cup finalidan keyingi taqdirlash marosimida bo‘lgani kabi.
New York Post ma’lumotiga ko‘ra, Trump hatto Infantinoni Birlashgan Millatlar Tashkiloti Bosh kotibi lavozimiga nomzod sifatida ilgari surishga harakat qilgan. Bu orada Infantino FIFA rahbari sifatida yana bir muddatga qolishi kutilayotgan payt edi.
Savollar ko‘paymoqda, lekin javoblar hanuz yo‘q.
FIFA Etika qo‘mitasi FairSquare shikoyati yuzasidan biror yakuniy qaror e’lon qilgani yo‘q. IOC esa o‘z chizig‘ini chizib bo‘ldi. Endi navbat futbolning o‘z etik tizimida: FIFA bu bosim ostida qanchalik mustaqil qaror qila oladi?
