Filadelfiyada Islam Makhachev va Ian Machado Garry to‘qnashuvi
Filadelfiya shahrida shanba oqshomi nafaqat kamar, balki butun bir davr taqdiri uchun sahnaga aylanadi. Islam Makhachev navbatdagi himoyaga emas, UFC tarixiga yurib bormoqda. Qarshisida esa o‘zini avlod iste’dodi deb biladigan, shovqinli irlandiyalik – Ian Machado Garry.
Savol ancha keskin qo‘yildi: Machado Garry uning eng qiyin raqibi bo‘ladimi? Makhachev savol tugashini ham kutmadi.
«Yo‘q, bu mening eng katta sinovim bo‘lmaydi», – dedi u. – «U shunchaki yaxshi. Men hurmat qilaman, ko‘nikmalari yaxshi. Lekin hamma mening o‘yinimni biladi».
Gapida ishonch bor. Sababi ham aniq.
Ikki vaznli shoh va 17-g‘alaba sari yurish
Bugun muxlislar Makhachevni ikki vazn toifasida chempion sifatida tanishadi. 170 funtdagi amaldagi kamar egasi. Endi u yana bir maqom sari intilmoqda: UFC tarixidagi eng uzun g‘alabalar seriyasi rekordi.
Anderson Silva nomi bilan yonma-yon turishning o‘zi sharaf. Uni ortda qoldirish – boshqa daraja. Makhachev shanba kuni Machado Garry ustidan g‘alaba qozonsa, ketma-ket 17 ta g‘alaba bilan UFC rekordini yangilaydi.
Uning raqamlari ko‘p narsani aytib turibdi: 28-1. Oxirgi mag‘lubiyati 2015-yilda, UFC 192 kechasida. O‘shandan beri faqat oldinga qadam tashladi. 2022-yilda yengil vazn kamarini oldi, to‘rt marotaba muvaffaqiyatli himoya qildi, so‘ngra taxtni bo‘shatishga majbur bo‘ldi. Keyin esa bir urinishdayoq vazn o‘zgartirdi va 2025-yil noyabrida UFC 322 turnirida Jack Della Maddalena ustidan g‘alaba bilan yarim o‘rta vazn kamarini tortib oldi.
O‘sha g‘alaba uni Silva bilan bir safga qo‘ydi. 2009-yilda UFC Filadelfiyaga ilk bor kelganida, aynan Silva bu shaharda chempionlik jangida zafar quchgan edi. Endi esa bu shaharda rekord taqdir qilinishi mumkin.
Makhachev UFC tarixidagi noyob ro‘yxatga qo‘shildi – ikki vazn toifasida kamar yutgan erkak jangchilar: Henry Cejudo, Daniel Cormier, Randy Couture, Georges St-Pierre, B.J. Penn, Conor McGregor, Jon Jones, Alex Pereira, Ilia Topuria… va endi Islam Makhachev.
34 yoshli dag‘istonlik raqamlarga qaraganda ham ko‘proq narsani tushunadi: bukmekerlar uni katta favorit qilayotgan bo‘lsa-da, Machado Garry «shunchaki yaxshi yigit» emasligini biladi.
Irlandiyalik chaqiriq: avlodlar to‘qnashuvi
Machado Garry (17-1) – bu shunchaki navbatdagi da’vogar emas. U Makhachevning g‘alabalar seriyasini to‘xtatishga hozircha eng jiddiy nomzod bo‘lishi mumkin. Uning yagona mag‘lubiyati 2024-yilda hakamlar qarori bilan qayd etilgan. O‘sha zarbadan so‘ng u ketma-ket ikki jangda g‘alaba qozondi va shu bilan chempionlik jangiga yo‘l ochdi.
U o‘zini qanday ko‘radi, bilasizmi? U shunchaki kamar uchun emas, status uchun jang qilmoqda.
«Men ko‘pchilik avlod iste’dodi deb atayotgan, GOAT bahslarida tilga olinayotgan odamga qarshi oktagonga chiqaman, – deydi Machado Garry. – Menga aynan shunday sinov kerak: dunyo chempioni ekanimni emas, sayyoradagi eng zo‘r jangchi ekanimni isbotlash uchun shuni yengishim lozim. Men xohlagan narsa – shu».
Uning uslubi boshqa. Kuchli nokaut zarbasi bilan tanilmagan, lekin texnik, vaziyatni o‘qiy oladi, janglarning aksariyatini hakamlar qarori bilan yutadi. Unda universal to‘plam bor, lekin bir katta «lekin» mavjud: kurash. Bu yerda Makhachev bilan solishtirishning o‘zi qiyin.
Irlandiyalik jangni o‘ziga qulay hududda ushlab turishi shart – oyoqda, masofada. Bunda esa uning afzalligi bor: bo‘y va qo‘l uzunligida taxminan 4 dyuym ustunlik. U aynan shu oraliqda o‘ynashga urinadi.
Makhachev esa raqibining xarakteriga ham tegib o‘tdi:
«U o‘zini yomon bola qilib ko‘rsatadi, – dedi u. – Biz uni kamtar qilamiz. Yaxshi yigitga aylantiramiz».
Oktagonda bunday va’dalar ko‘pincha quruq qolmaydi.
Mackenzie Dern – yangi kamar, yangi odatlar
Kecha faqat yarim o‘rta vazn atrofida aylanmaydi. 115 funtlik toifa ham o‘z sahnasiga ega. Mackenzie Dern (16-5-0) UFC 321 turnirida bo‘sh qolgan kamarni yutib olganidan keyin ilk bor kamar himoyasiga chiqadi.
U uchun chempionlik hayoti allaqachon o‘zgarishni boshlagan.
«Kamar bilan yuzma-yuz turish biroz boshqacha, – deydi Dern. – Uni qo‘limda ushlab turib, qanday qo‘l berib ko‘rishimni o‘ylayman. Jang haftasi davomida elkada kamar bilan yurishga ham asta-sekin o‘rganayapman».
Uning raqibi – Gillian Robertson (17-8). U ayollar o‘rtasida UFC tarixidagi eng ko‘p bo‘g‘ish orqali g‘alabalar rekordiga ega. 2024-yildan beri besh jangni ketma-ket yutdi, somon vaznga qaytgach, yettita jangdan oltidasida g‘olib bo‘ldi. Yana bir fakt: u Amanda Nunes bilan bir qatorda ayollar MMA tarixidagi eng ko‘p yakuniy g‘alabalar (10 ta) bo‘yicha rekordni bo‘lishib turibdi.
Bu to‘qnashuvda bir tomonda yangi chempionning bosim ostida sinovi, ikkinchi tomonda esa bo‘g‘ish ustasining uzoq seriyasini davom ettirish istagi turibdi.
Filadelfiyaning yangi «Broad Street Bullies»i
UFC Filadelfiyaga tez-tez kelavermaydi. Bu shahar faqat uchinchi bor raqamlangan turnirga mezbonlik qilmoqda. UFC 101 – 2009-yil avgust. UFC 133 – 2011-yil avgust. Oradan yillar o‘tdi, ammo shaharning jangovar ruhi o‘chmadi.
Bu yerda o‘ziga xos sahnalar bo‘lgan. Justin Gaethje 2019-yilda ESPN’dagi Fight Night kechasida Edson Barboza ustidan g‘alaba qozongan. Keyinroq esa u Oq uyning Janubiy maysazorigacha borib, Donald Trump ishtirokida yengil vazn kamarini yutdi. Barboza esa yana shu shaharga qaytdi – bu safar UFC 330 kartida Esteban Ribovics bilan yengil vazn jangida to‘qnash keladi.
Machado Garry avvaliga bu jangning manzilidan unchalik mamnun emasdi. U o‘zini Las Vegas kabi «katta sahna»ga munosib deb bilardi. Lekin Filadelfiyaning jangovar tarixini o‘rgangan sari fikri o‘zgardi. Bu shahar ko‘proq boks bilan tanilgan, Joe Frazier haykali, afsonaviy Rocky Balboa haykali – bularning bari jang ruhini eslatib turadi.
Endi u bu shaharga boshqa ko‘z bilan qarayapti:
«Filadelfiya hayotimning qolgan qismi uchun yuragimda alohida o‘rin egallaydi, – deydi Machado Garry. – Chunki men bu yerda jahon chempioniga aylanaman».
Mahalliy nafas: Lancasterdan oktagongacha
Asosiy kartdagi janglardan yana biri – o‘ziga xos mahalliy hikoya. Dustin Stoltzfus, Pensilvaniyaning Amishlar yashaydigan Lancaster hududida tug‘ilgan jangchi, Mansur Abdul-Malik bilan o‘rta vazn jangida to‘qnashadi.
«Bu hududni yaxshi ko‘raman, – deydi Stoltzfus. – Filadelfiyani unchalik emas. Men ko‘proq Lancasterdan chiqqan qishloq yigitiman».
Uning gapida hazil bor, ammo haqiqat ham yashiringan: UFC 330 nafaqat yulduzlar, balki o‘z yurti oldida oktagonga chiqayotgan jangchilar kechasi ham bo‘ladi.
Filadelfiya esa navbatdagi sahnaga tayyor. Bir tomonda tarixga ism yozmoqchi bo‘lgan ikki vaznli chempion, boshqa tomonda esa o‘zini yangi avlodning yuziga aylantirmoqchi bo‘lgan irlandiyalik. Savol bitta: bu shahar yana bir afsonaning tug‘ilgan joyiga aylanadimi yoki ketma-ket 17-g‘alaba orzusi shu yerning o‘zida to‘xtaydimi?
