David Raya: Orqada qolgan yoz va to‘rtinchi mukofot imkoniyati
David Raya yozni zaxirada o‘tkazdi. Ispaniya bilan Shimoliy Amerikada jahon chempioniga aylandi, lekin butun turnir davomida Unai Simon ortida o‘tirib qoldi. Bir daqiqa ham maydonga tushmadi. Shunga qaramay, u Angliya futbolida eng ishonchli darvozabonlardan biri sifatida mavqeini yanada mustahkamlab bormoqda.
2023 yilda Emirates Stadiumga dastlab ijaraga kelgan 30 yoshli posbonning o‘yini keskin o‘sdi. Endi u Premier League chempioni, Mikel Arteta rejalarida esa hech qanday savolsiz birinchi raqamli darvozabon.
“Men uni to‘rtinchisini ololmaydi, deb aytmayman”
Arsenalning “Invincibles” tarkibida bo‘lgan Graham Stack, Haypp orqali GOAL bilan suhbatda, 2027 yilda yana bir yirik darvozabon sovrinini qo‘lga kiritish imkoniyati haqida gapirar ekan, shunday dedi: u bunga mutlaqo yopiq eshik sifatida qaramaydi.
Stack darvozabonlikni ichidan biladi. U toza o‘yinlar faqat posbonning o‘zi bilan bog‘lab qo‘yilishini mutlaqo rad etadi. Uning ta’kidlashicha, bu – butun jamoaning mehnati: standart vaziyatlarni himoya qilish, pressingdagi joylashuv, qanotdan keladigan uzatmalarni to‘sish, zarbalarni bloklashga tayyor bo‘lgan himoyachilar. Stack nazarida, aynan shu mentalitet Arsenalni hozirgi Arsenalga aylantirgan va Raya nega bunchalik ko‘p “quruq” o‘yin qayd etayotganining asosiy sababi ham shu.
Shu fon ustiga Raya’ning shaxsiy darajadagi o‘yinini qo‘shing. Stack uni “mutlaqo ajralib turadigan” deb ta’riflaydi. Lekin Raya’ni boshqalardan keskin ajratib turadigan narsa faqat seyvlar emas.
Xavf bilan o‘ynaydigan darvozabon
Raya xavf bilan yashaydi. U o‘zini bosim ostiga qo‘yadi, xatoga yo‘l qo‘yish ehtimolini ham biladi, lekin baribir shu yo‘lni tanlaydi. Chunki u chiziqda qolib, to‘pni uzoqqa tepib yuboradigan darvozabonlardan emas.
U chiziqdan chiqadi, qisqa pas beradi, raqib pressingini o‘ziga tortadi. Boshqa ko‘plab darvozabonlar rad etadigan, “ortiqcha xavf” deb hisoblaydigan uzatmalarni u bajaradi. Bunga faqat o‘ziga bo‘lgan ishonch emas, balki jamoadoshlariga bo‘lgan ishonch ham turtki beradi. Stack fikricha, buning uchun Raya alohida e’tirofga loyiq.
Ko‘plab posbonlar uchun oddiy formula bor: to‘pni imkon qadar darvozadan uzoqroqqa yo‘qotish – demak, kamroq xavf. Raya esa teskarisini istaydi. U to‘pni iloji boricha tezroq oyog‘iga olishga intiladi, orqadan hujum boshlashni xohlaydi, o‘yinni chuqurdan boshqaradi. Stack nazarida, Premier League darvozabonlari orasida aynan shu jihati bilan hammaning oldida turibdi.
Orqadan quriladigan hujumning markazi
Arteta tizimida darvozabon – shunchaki so‘nggi chiziq emas, balki birinchi quruvchi. Raya bu rolga juda mos tushdi. Uning oyog‘idagi ishonchi, pressing ostida ham to‘pni sherigiga aniq yetkazish qobiliyati Arsenalning orqadan hujum boshlash mexanizmini keskin kuchaytirdi.
Stack buni juda kam uchraydigan sifat deb baholaydi. Darvozabon bo‘la turib, nafaqat xatoni kamaytirishga, balki ijod qilishga intilish – bu har kimning ham qo‘lidan kelmaydi. Aynan shu yondashuv, uningcha, Raya’ni mukofotlar poygasida yana ham yuqoriga ko‘tarishi mumkin.
Shuning uchun ham u 2027 yilda to‘rtinchi marta yirik darvozabon sovrinini qo‘lga kiritish ehtimolini chetga surmaydi. Savol endi boshqacha: raqiblar bu xavf bilan o‘ynaydigan, orqadan hujum quradigan darvozabonni to‘xtata oladimi?
