Avstraliya suzuvchilari uchun oltin yomg‘ir: Glasgowdagi rekordlar
Avstraliya suzish terma jamoasi uchun bu safar Commonwealth Games nafaqat medal, balki juda katta pul o‘yiniga ham aylanmoqda. Glasgowdagi musobaqada individuallarda startga chiquvchi har bir avstraliyalik suzuvchi uchun endi har zarba, har nafas, har finiш chizig‘iga zarracha bo‘shliq qolmaydi – sababi aniq: rekordlar endi qimmat.
Mamlakatning eng boy kishisi, kon sanoati magnati Gina Rinehart tomonidan moliyalashtirilayotgan yangi rag‘batlantirish dasturi bo‘yicha, jahon rekordi bilan qo‘lga kiritilgan har bir oltin medal suzuvchiga jami 50 ming Avstraliya dollari atrofida mukofot olib kelishi mumkin. Bu – suzish havzasi uchun juda jiddiy raqam.
Medal uchun narx belgilandi
Yangi sxema oddiy, lekin keskin. Individuallarda oltin medal – 20 ming, kumush – 15 ming, bronza – 10 ming Avstraliya dollari. Estafeta jamoalari esa podyumga ko‘tarilgani uchun 2 500 dan 5 000 dollargacha pul ishlatadi.
Ammo asosiy “jackpot” – jahon rekordi. Kimki tarixni yangilasa, unga yana qo‘shimcha 30 ming dollar bonus. Natijada, jahon rekordi bilan olingan oltin medal bitta sportchiga 50 ming dollargacha daromad keltirishi mumkin.
Avstraliya esa Commonwealth doirasida suzishda mutlaq kuch. Demak, Glasgowdagi havzaga tushadigan ko‘plab yulduzlar bu tizimdan foyda ko‘rishi kutiladi. Ular uchun bu faqat nufuz emas, balki aniq moliyaviy motivatsiya.
Rinehartning xabari: “Bu – rahmat aytish usuli”
Gina Rinehart bu tashabbusni shunchaki homiylik emas, milliy minnatdorchilik sifatida ta’rifladi. U Swimming WA orqali e’lon qilingan bayonotida, Avstraliya suzuvchilariga berilayotgan bonuslarni mamlakat nomidan bildirilayotgan qadrlash ishorasi deb atadi.
Uning so‘zlariga ko‘ra, avstraliyalik sportchining podyumda turishi, bayroq ko‘tarilishi – bu butun mamlakat uchun ruhiy ko‘tarilish lahzasi. Aynan shunday paytlar “nishonlashga arzigulik”, deya ta’kidladi u.
Bu gaplar qog‘ozdagi chiroyli iboradek tuyulishi mumkin, lekin raqamlar ularga jiddiy og‘irlik beradi. Suzuvchilar endi nafaqat Vatan sharafi, balki o‘z kelajagi uchun ham rekordlarni quvlaydi.
Qisqartirilgan o‘yinlar, kattalashgan ambitsiya
Fon esa biroz paradoksal. Futbol bo‘yicha Jahon chempionati tobora kattalashib borayotgan bir paytda, Commonwealth Games aynan aks yo‘nalishda harakat qilmoqda. Glasgow 2026, Victoria chekinib, mezbonlikdan voz kechganidan so‘ng, “qutqaruvchi” sifatida sahnaga chiqdi.
Yangi format – soddalashtirilgan. Yangi hashamatli stadionlar yo‘q, atigi 10 ta sport turi, ayrim yulduzlar, jumladan Keely Hodgkinson, ishtirok etmaydi. Lekin Glasgow 2026 bosh ijrochi direktori Phil Batty boshqa manzarani chizmoqda: u bu o‘yinlar avvalgilari bilan “yelkama-yelka turadi”, deya ishontiradi. Uning fikricha, xavf ostida qolgan turnir qayta ixtiro qilindi, moslashuvchan, dolzarb va para-sportni to‘liq integratsiya qilgan shaklga keltirildi.
Endi esa bu konsepsiyaning haqiqiy sinovi boshlanadi. Bugun para-powerlifting, badiiy gimnastika va suzishda medallar taqdirlanadi. Demak, Rinehartning pul mukofotlari bilan kuchaygan suzish dasturi ham sahnaga chiqadi.
Savol endi bitta: Avstraliya suzuvchilari bu havzada faqat raqiblarini emas, rekordlar jadvalini ham sindiradimi?
