Arsenalning yangi “Leonidas”i: Christos Tzolis
Arsenal muxlislari uchun Christos Tzolis nomi hali unchalik tanish emas bo‘lishi mumkin. Ammo London klubining mashg‘ulot bazasida u allaqachon boshqacha nom bilan yuradi. Uni bu yerda “Leonidas” deyishmoqda.
2006-yilda chiqqan mashhur “300” filmidagi shoh Leonidas – oz sonli spartaliklarni ulkan lashkar ustiga olib chiqqan, mag‘lub bo‘lishi aniq bo‘lsa-da, jasorati bilan tarixga kirgan qo‘mondon. Arsenalning fitnes murabbiylari yangi yunon futbolchida aynan shunday ruhni ko‘rishdi.
34 million funt evaziga Club Brugge safidan kelgan Tzolis atigi bir hafta ichida London klubida o‘zini ko‘rsatishga ulgurdi. Oldi-sotdi tugadi, hujjatlar rasmiylashtirildi, va u darhol sinovlarga sho‘ng‘idi. Yozgi tayyorgarlikdagi jismoniy testlarda u bir qator ko‘rsatkichlarda yetakchilik qildi, ayniqsa futbolchilar turli intervallarda bir necha marotaba yugurib, umumiy masofa bir kilometrdan oshadigan mashqda peshqadam bo‘ldi. Qolgan natijalarini u kamtarlik bilan ochiqlamadi, lekin yuzidagi tabassum bilan “yaxshi” ekanini tan oldi.
Bu Tzolisning Angliyaga birinchi bor kelishi emas. Lekin bu safar vaziyat mutlaqo boshqacha.
Norwichdagi og‘riqli darslar
U oxirgi marta Premyer ligaga qadam qo‘yganda endigina o‘smir edi. 2021-22 yilgi mavsumda Norwich safida uch marta asosiy tarkibda maydonga tushdi, jamoa esa turnir jadvalining eng quyi pog‘onasida yakunladi. Keyingi yil Chempionshipda ham ishlar yurishmadi: Twente safidagi muvaffaqiyatsiz ijaradan so‘ng u faqat uchta o‘yinni asosiy tarkibda boshladi.
Keyingi yo‘nalish – yana ijaraga ketish, bu safar Fortuna Düsseldorf. Aynan Germaniya ikkinchi ligasida uning yo‘nalishi o‘zgardi.
“Futbolda hammasi ham faqat yuqoriga qarab ketavermaydi. Ba’zan ortga chekinishlar, qiyinchiliklar bo‘ladi”, – deydi Tzolis. “Norwich davridan juda ko‘p narsa o‘rgandim. Shu sabab Düsseldorfga borishni xohladim – ishonchni qayta tiklash uchun, chunki bilardim: men gol urish uchun yetarli mahorat va sifatga egaman”.
U o‘sha davrni yashirmaydi. Premyer liga darajasi emas, lekin har uchrashuvda o‘ynash, gol ura olish, vaziyat yaratish hissi unga kerak edi. “Bu tuyg‘u bilan keyingi bosqichga – Club Bruggega o‘tdim. U yerda ikki ajoyib yil o‘tkazdim. Bularning barchasi Düsseldorfga borib, ishonchni qayta topganim tufayli bo‘ldi”.
U bugun o‘zini butunlay boshqa futbolchi deb biladi. “Hozir Premyer liga uchun ancha tayyorman. Norwichdan keyin to‘g‘ri qaror qabul qildim, o‘zimni rivojlantirdim, juda ko‘p yaxshiladim. Norwichdagi o‘sha futbolchi men emasman, yuz foiz. Buni tanamda ham, fikrlarimda ham his qilyapman. Endi bu mening vaqtim – Premyer ligaga tayyor ekanimni ko‘rsatishim kerak”.
Belgiyadagi portlash va Arsenalning chaqiruvi
Quruq raqamlar ham uning o‘z so‘zlarini tasdiqlaydi. Club Brugge safida ikki mavsumda 33 ta gol. 2025-26 yilgi mavsum esa butunlay boshqacha daraja bo‘ldi: 17 ta gol va 23 ta golli uzatma. Belgiyada boshqa istalgan futbolchiga qaraganda 16 ta ko‘proq golli ishtirok. Natijada Club Brugge yana chempionlikni qo‘lga kiritdi, Tzolis esa Premyer liga chempionlarining diqqat markaziga tushdi.
Bu hayot Norwichdagi og‘ir kunlardan keskin farq qilardi. U o‘sha paytda ham Emirates stadionini ko‘rgan – Premyer ligadagi debyutini aynan shu yerda o‘tkazgan. Endi esa bu arena uning uyiga aylanadi.
“O‘sha payt jamoa Premyer liga uchun tayyor emasdi, bu esa menga ham moslashishni va o‘zim bilgan o‘yinimni ko‘rsatishni qiyinlashtirdi”, – deydi u Norwich davrini eslar ekan. “Men ko‘proq hujumkor futbolchiman, to‘pni ko‘p nazorat qiladigan, ko‘plab vaziyatlar yaratadigan jamoa uchun mosman. Norwich bilan esa ko‘proq past blokda himoyalanishimiz, tranzitsiya hujumlariga umid qilishimiz kerak edi, lekin bu ishlamadi. Yosh futbolchi sifatida o‘yin amaliyoti yetarli bo‘lmagani – o‘sha vaziyatdagi eng yomon jihat edi”.
Arteta bilan suhbat va rad etib bo‘lmaydigan taklif
Yozda Tzolis tug‘ilib o‘sgan Thessaloniki shahrida hordiq chiqarayotgan paytda, telefon jiringladi. Xabar aniq edi: Arsenal uni chap qanotda Leandro Trossard o‘rniga ko‘rmoqchi.
U Mikel Arteta bilan ikki marotaba uzoq suhbatlashdi. Murabbiydan bitta aniq topshiriq bo‘ldi: Belgiyada qanday o‘ynagan bo‘lsa, xuddi shunday davom ettirish.
“Arsenalga yo‘q deyish har doim qiyin”, – deydi u. “Boshqa jamoalar ham qiziqish bildirdi, so‘radi, lekin aniq taklif yo‘q edi. Arsenal esa birinchi kundan aniq va qat’iy qiziqish ko‘rsatdi. Bu qarorimni osonlashtirdi – ‘faqat o‘sha yerga boraman, boshqa hech narsani eshitishni xohlamayman’ deb o‘yladim. Bu oson tanlov bo‘ldi”.
U o‘z o‘yin uslubini David Villa bilan taqqoslaydi – “chap cho‘ntakdan” chiqqan, doimo golni o‘ylaydigan hujumchi. Tzolisning Arsenal safidagi ilk o‘rtoqlik uchrashuvida urgan goli ham aynan shunday ruhda keldi: Girona bilan o‘yinda (4:1) chapdan ichkariga kesib kirib, uzoq burchakka ajoyib zarba yo‘lladi.
“Leonidas”ning va’dasi
Tzolis o‘zini “g‘alabaga chanqoq, ehtirosli” futbolchi deb ta’riflaydi. U har bir o‘yinda, har bir yakkama-yakka kurashda 100 foizini berishga va’da beradi. Bu gaplar oddiy shior emas – uning karerasidagi burilishlar, qulash va qayta ko‘tarilishlari bu so‘zlarga og‘irlik beradi.
Arsenal uni nafaqat raqamlar, balki aynan mana shu xarakteri uchun ham tanladi. Klub bazasida unga berilgan “Leonidas” laqabi tasodif emas. Endi savol bitta: Premyer liga sahnasida bu yunon jangchisi yana bir bor o‘z qo‘shinini – bu safar qizil-oq rangdagi jamoani – oldinga yetaklay oladimi?
