2026 yilgi Jahon chempionati: britaniyalik tomoshabinlar ishonchsiz

2026 yilgi Jahon chempionati hali faqat nimchorak final yoqasida, lekin Britaniyada kayfiyat allaqon aniq: bu turnir ko‘pchilikni ishontira olmayapti.

YouGov o‘tkazgan so‘rov natijalariga ko‘ra, britaniyaliklarning uchdan biri – 37 foizi – Jahon chempionatini “juda ko‘p” yoki “anchagina” tomosha qilayotganini aytgan. Yana 33 foiz esa biror o‘yin ham ko‘rmaganini bildirgan. Demak, futbol mamlakatida ham bu yozgi marafon hammani ekranga mixlab qo‘yayotgani yo‘q.

“Yomonlashdi” deganlar ko‘p, “yaxshilandi” deganlar kam

Turnir formatidagi o‘zgarishlar, yangi qoidalar, uch davlat – AQSh, Kanada va Meksika – bo‘ylab tarqalgan musobaqa. Bular haqida mutaxassislar tanqid yog‘dirmoqda, endi esa navbat tomoshabinga keldi.

Jahon chempionatini faol kuzatayotganlar orasida 37 foiz bu yilgi musobaqani avvalgilardan yomonroq deb hisoblaydi. 41 foiz esa “oldingilaridan farqi yo‘q” degan fikrda. Faqat 17 foizgina 2026 yilgi chempionat avvalgilardan yaxshiroq bo‘lganini aytgan.

Eng qizig‘i, turnirni “juda ko‘p” tomosha qilayotganlar guruhida kayfiyat bir oz yumshoqroq: ularning 30 foizi turnirni yomonlashgan deb biladi, 43 foiz avvalgidek, 23 foiz esa yaxshilangan deb o‘ylaydi. Ya’ni o‘yinlarni ko‘proq ko‘rayotganlar, baribir, keskin salbiy bahodan biroz yiroq.

48 ta jamoa – qabul qilindi, “gidratsiya pauzalari” – yo‘q

Eng katta bahs uyg‘otgan mavzulardan biri – 48 jamoali yangi format. Qog‘ozda murakkab, amalda esa tomoshabin uchun unchalik ham fojia bo‘lmadi.

So‘rovda qatnashganlarning 47 foizi kengaytirilgan formatga ijobiy baho bergan, 22 foiz befarq, 26 foiz esa norozi. Guruh bosqichidan chiqish tizimidagi yangi hisob-kitoblar esa unchalik iliq kutib olinmagan bo‘lsa-da, butunlay rad etilmagan: 32 foizga yoqdi, 33 foiz befarq, 23 foizga yoqmadi.

Ammo bir o‘zgarish bor-ki, tomoshabinlar uni keskin rad etdi. “Gidratsiya tanaffuslari” – o‘yindagi majburiy suv ichish pauzalari. Ularning 66 foizi bu yangilikka qarshi. Hatto 43 foiz respondent “juda salbiy” munosabat bildirgan. Faqat 21 foiz ijobiy, 12 foiz neytral fikrda.

Finaldagi tanaffus paytidagi shou ham ko‘pchilikning kayfiyatini buzgan. 55 foiz tomoshabin bu g‘oyadan norozi, 24 foiz befarq, atigi 16 foiz ijobiy qarshi olgan.

Shu fonida BBC va ITV ning qarori tomoshabinlar ko‘nglidan chiqqan: ular finaldagi oraliq shouni emas, an’anaviy tahliliy studiyani efirga uzatishni tanladi. Jahon chempionatini tomosha qilayotganlarning 60 foizi aynan shuni ma’qul ko‘rgan, 28 foizgina shouni ko‘rishni istagan.

Vaqtni cho‘zishga qarshi kurash va VAR – tomoshabinlar yonida

Qoidalardagi boshqa yangiliklar esa ancha iliq kutib olindi. Ayniqsa, vaqtni cho‘zishga qarshi qaratilgan choralarga keng qo‘llab-quvvatlash bor.

So‘rovda qatnashganlarning 78 foizi hakamlarga aut yoki darvozadan zarbani cho‘zayotgan futbolchilarga nisbatan 5 soniyalik sanashni boshlash huquqi berilganini ma’qullagan. 70 foiz o‘yinchi almashtirilganda u 10 soniya ichida maydonni tark etishi kerakligi qoidasini yoqlagan.

Shuningdek, jarohat olib, tibbiy yordam ko‘rsatish uchun to‘xtatilgan futbolchining ayrim istisnolardan tashqari, bir daqiqa davomida maydonga qaytmasligi shartligi ham ko‘pchilikka ma’qul bo‘lgan: 60 foiz bu chorani qo‘llab-quvvatlagan.

VAR borasidagi yangiliklar ham tomoshabinlar tomonidan ijobiy qabul qilinmoqda. 77 foiz noto‘g‘ri futbolchiga ko‘rsatilgan sariq yoki qizil kartochkalarni qayta ko‘rib chiqish imkoniyatini yoqlagan. 73 foiz noto‘g‘ri berilgan ikkinchi sariq kartochkani VAR orqali qayta ko‘rib chiqishni ma’qullagan. Burchak zarbasi tayinlashda VARdan foydalanish g‘oyasini esa 54 foiz qo‘llab-quvvatlagan.

Demak, tomoshabinlar o‘yinni bo‘lib tashlaydigan shou va sun’iy tanaffuslarni yoqtirmayapti, lekin adolat va tempni oshiradigan texnik va intizomiy choralarni qabul qilmoqda.

“It’s coming home?” – Angliya umidi so‘nib boryapti

Turnir boshlanishidan oldin Angliyada kayfiyat ancha baland edi. Jahon chempionatini “juda ko‘p” yoki “anchagina” tomosha qilmoqchi bo‘lgan kattalar orasida 22 foiz Angliyaning chempion bo‘lishiga “real imkoniyat” bor deb hisoblagan. Yana bir qatlamni qo‘shsak, jami 33 foiz kamida finalga chiqish mumkin, degan umidda bo‘lgan.

Uch hafta o‘tdi. O‘yinlar, bahsli qarorlar, zo‘rg‘a yutib olingan uchrashuvlar yoki boy berilgan imkoniyatlar – bularning bari kayfiyatni o‘zgartirdi.

Endi atigi 13 foizgina Angliya chempion bo‘lishi mumkin deb o‘ylaydi. Finalga chiqish ehtimoli bor deb hisoblaydiganlar ulushi esa 19 foizga tushgan.

Shu bilan birga, yarim final – “eng real” natija deb o‘ylovchilar ulushi deyarli o‘zgarmagan: turnir oldidan 33 foiz bo‘lgan bo‘lsa, hozir 31 foiz. Asosiy siljish boshqa yerda: endi muxlislarning 32 foizi Angliya uchun eng ko‘pi bilan chorak finalni real deb biladi (oldin 21 foiz edi). 12 foiz esa jamoa nimchorak finaldan nariga o‘tolmasligiga ishona boshlagan (turnir oldidan bu ko‘rsatkich atigi 4 foiz edi).

Umid bilan shubha o‘rtasida qolgan millat uchun savol keskinlashib bormoqda: bu Jahon chempionati Angliya uchun navbatdagi “agar shunday bo‘lganida...” haqidagi xotiraga aylanadimi yoki baribir hamon biror mo‘’jiza uchun joy bormi?