Nicky Butt: Tuchelning qat’iyligi kuch va xavf
Angliya terma jamoasining o‘yiniga bo‘lgan bosim ortar ekan, sobiq yarim himoyachi Nicky Butt nishonga bitta odamni qo‘ydi – Thomas Tuchel. Uningcha, murabbiyning o‘z prinsiplariga ko‘r-ko‘rona sodiqligi bugungi natijalarni ham, ertangi tanqidlarni ham belgilab beradi.
Butt Tuchelning xarakterini aniq chizib berdi: u atrofdagi shovqinga quloq solmaydigan, o‘z qaroridan qaytmaydigan murabbiy. Bu bir tomondan kuch, ikkinchi tomondan xavf.
“U o‘zi xohlaganini qiladi, – deydi Butt. – OAV, muxlislar nima deyishi uni qiziqtirmaydi. O‘ziga yarasha qaysar. Agar shunday o‘ynab chempion bo‘lsa, hech kim e’tiroz bildirmaydi – uni qahramon qilishadi. Lekin baribir xavotir bor.”
Bu yerda gap shunchaki xarakter haqida emas. Butt nazarida, Tuchelning “men bilaman” kayfiyati muhim qarorlarda haddan tashqari keskin ko‘rinmoqda.
“U shunchaki o‘zi xohlaganini qiladigan murabbiyga o‘xshaydi, – davom etadi Butt. – Bu yomon fazilat emas, murabbiy uchun ba’zan kerak ham. Rejasi bor, unga yopishib olgan, atrofdagi shovqinni inobatga olmayapti. Lekin chiziqdan o‘tib ketish xavfi ham bor.”
“Bu tarkib noto‘g‘ri” – Trent, Foden, Palmer haqida og‘riqli fikr
Butt eng keskin zarbani tarkib tanloviga yo‘naltirdi. Uningcha, Tuchel hal qiluvchi daqiqalarda o‘yinni o‘zgartirib bera oladigan futbolchilardan voz kechdi.
“Kim nima desa desin, tarkib noto‘g‘ri, – deydi u qat’iy ohangda. – U hech qachon tan olmaydi, lekin ich-ichida biladi: Trent Alexander-Arnoldni olib ketishi shart edi, yuz foiz. O‘yin 0:0 bo‘lib turganda, so‘nggi 15 daqiqada skamyaga qarab, ‘kashki Phil Foden yoki Cole Palmer bo‘lganda’ deb o‘ylagan bo‘ladi.”
Bu fikr bir ogohlantirish bilan tugaydi: agar sovrin kelmasa, bu tanlovlar Tuchelni keskin zarba ostida qoldiradi.
“Agar yutolmasa, juda qattiq tanqid qilinadi, juda qattiq, – deydi Butt. – Qarorlarining ko‘pini tushunmayapman. Hammasi biroz tartibsizdek.”
Kobbie Mainoo: ishonchsizlik ramziga aylangan savol
Buttni eng ko‘p hayratga solgan masala – Kobbie Mainoo. Manchester Unitedning yosh iqtidoriga maydon eshiklari deyarli yopiq.
“Eng kattasi – nega Kobbie Mainoo umuman maydonga tushmayapti, tushunmayman, – deydi u. – Uch daqiqa bo‘lsa ham bermayapti. Jordan Hendersonni undan oldin tushirdi – bu yerda nimadir tubdan noto‘g‘ri.”
Butt uchun bu shunchaki rotatsiya masalasi emas. Uningcha, bu Tuchelning butun taktik falsafasini ochib beradi: himoyaga haddan tashqari yopishib olish, xavfsizlik uchun ijodkorlikdan voz kechish.
“Tuchelning orqa to‘rtligiga ishonmasligi juda yaqqol ko‘rinib turibdi, – deydi u. – Shuning uchun ikki tayanch bilan o‘ynayapti. Congo kabi jamoaga qarshi bunday ehtiyotkorlik – bu allaqachon haddan oshish. Aynan shu o‘yinlarda Kobbie Mainoo o‘ynashi kerak edi. Ghana, Panama, Congo singari raqiblarga qarshi maydonga tushishi shart edi.”
Bu gaplarda bitta oddiy savol yotibdi: agar yosh, jasur, to‘p bilan dadil yura oladigan yarim himoyachi mana shunday o‘yinlarda ham imkon olmasa, u qachon maydonga tushadi?
Rice va Anderson: markazdagi ijodkorlik tanqisligi
Buttning tanqidi Kobbie bilan tugamaydi. U Declan Rice va Elliot Anderson duetini ham shubha ostiga qo‘ydi. Uningcha, bu juftlikda zarur ijodkorlik yetishmayapti.
Butt Rice holatiga alohida to‘xtaldi: “Declan Rice aniq jarohat bilan o‘ynayapti. To‘liq sog‘lom bo‘lishi mumkin emas. Shunday bo‘lsa, nega uni almashtirmadi, dam bermadi? Oldinda kattaroq o‘yinlar kutib turibdi.”
Uning fikricha, Tuchel Rice’ni ham, butun tizimni ham bir muammoni yopish uchun qurbon qilmoqda.
“Butun mavsum bo‘yi Yevropada eng yaxshi yarim himoyachilardan biri bo‘lgan futbolchini o‘ng qanot himoyachisiga aylantirdi, – deydi Butt. – Bu pozitsiya shunchalik muammoliki, eng zo‘r o‘yinchini ham u yerga surishga majbur bo‘ldi.”
Elliot Anderson esa, Butt ko‘zida, xavfsiz o‘yin ortiga yashiringan futbolchiga o‘xshayapti.
“Elliot Anderson yaxshi o‘ynamayapti va DR Congo’ga qarshi ham yaxshi bo‘lmadi, – deydi u. – U biroz to‘xtab qolgandek, juda chuqurga tushib ketayapti, to‘pni noto‘g‘ri hududlarda oladi, yetarlicha oldinga o‘tmaydi, chiziqlarni yorib o‘ta olmaydi.”
Tuchelning rejasi: qat’iyatmi yoki xavfli qaysarlik?
Buttning so‘zlarida bitta markaziy chiziq bor: Tuchelning rejasi bor, u unga so‘zsiz ishonyapti, lekin shu qat’iyat chiziqdan oshib, qaysarlikka aylanayotgan bo‘lishi mumkin.
U murabbiyni nafaqat taktik, balki psixologik jihatdan ham sinov kutayotganini eslatadi. Agar natija kelsa, bugungi qarorlar “jasorat” deb ataladi. Agar yo‘q bo‘lsa, aynan shu qarorlar unga qarshi asosiy ayblovga aylanadi.
Savol endi shunda: Tuchel o‘z yo‘lida davom etadimi yoki bosim ostida yakuniy qarorlar oldidan ohangini o‘zgartiradimi? Natija bunga javob beradi – va u javob uzoq emas.
