Gabriel Batistuta: Futboldan zavq olmaganman, lekin afsonaning iqrorida mag‘rurlik bor
Gabriel Omar Batistuta haqida gap ketganda, ko‘z oldimizga darhol portlaydigan zarba, yiqilmaydigan tana va sovuqqon yakunlar keladi. Fiorentina, Roma, Inter tarixiga o‘yib yozilgan nom. Ammo uning o‘zi tan oladi: u futbolni sevib o‘ynamagan.
Argentina afsonasi “Gazzetta”ga bergan intervyusida nafaqat jamoasi uchun davom etayotgan jahon chempionligi yo‘lini, balki o‘zining og‘riqli, mas’uliyat ostida o‘tgan karerasini ham ochib berdi.
Scaloni va Argentina: oddiy gaplar orasidagi katta haqiqat
Bugun Argentina terma jamoasining yuzi Lionel Messi bo‘lsa, chetda chiziq bo‘ylab tinch, ammo qat’iy qadam tashlayotgan inson – Lionel Scaloni. Sobiq Atalanta va Lazio himoyachisi, to‘rt yil avval jahon chempionligiga olib chiqqan murabbiy, yana favoritlar safida.
“Jamoa u bilan baxtli,” deydi Batistuta. “Keling, rostini aytaylik, bu futbol. Oyga uchish uchun o‘qiyotgandek ilmiy daraja kerak emas. Murabbiy bilan jamoa orasida yaxshi munosabat bo‘lsa, bu allaqachon katta yutuq. Hamma uning g‘oyalariga ergashadi. Scaloni bunga erishyapti.”
Argentina bir necha soat ichida 1/16 finalda Cape Verde bilan to‘qnash keladi. Qog‘ozda favorit aniq. Ammo Batistuta bu mavzuda ham ko‘z yumib optimist bo‘lib o‘tirmaydi.
“Shoshilmang… Siz, italiyaliklar, ‘oson o‘yin’ haqida gapira olmaysiz,” deya kulib javob qaytargan u. So‘ng ohang birdan jiddiylashadi: “Ishonchim bor, lekin xotirjam emasman. Guruh bosqichi – bir narsa, uyga ketish yoki keyingi bosqichga chiqish uchun o‘ynash – boshqa narsa. Hamma gapiradi, lekin ko‘p narsani unutishadi: futbol – bu to‘p ortidan quvish. Ba’zan u ustunga tegadi, va hech kim bilmaydi – ichkariga kiradimi yoki tashqariga chiqadimi.”
Bir necha jumla, ammo ularda Batistuta bo‘lib o‘tgan o‘yinchi, hozirgi kuzatuvchi va umuman futbol falsafasi mujassam.
“Hech narsani sog‘inmayman” – og‘riq, mas’uliyat va sovuq rostlik
“Futbolchilik hayotidan nimani sog‘inasiz?” – degan savolga u kutilmagan darajada keskin javob beradi.
“Hech narsani. Futbol o‘ynashdan zavq olmaganman. Bir tomondan og‘riqlar, bir tomondan odamlar meni ko‘rish uchun pul to‘laganini bilishim sabab. O‘zimga dam berishga yo‘l qo‘ymaganman. Gol urganda ham, bu mening majburiyatim – eng yaxshi tomoshani taqdim etishim kerak, deb o‘ylardim. Men Maradona bo‘lib tug‘ilmaganman, buning uchun ishlashimga to‘g‘ri kelgan.”
Bu gaplar ortida yillar davom etgan tizzadagi azoblar, og‘riq qoldiruvchi ukollar, har yakshanba kuni tomoshabinlar oldida “mukammal bo‘lish” majburiyati turibdi. U davom etadi:
“40 yil davomida o‘zimga juda qattiq munosabatda bo‘ldim. Endi qolgan hayotimni quvonch bilan yashayapman.”
Bu – 318 ta Serie A o‘yinida 183 ta gol urgan, Roma bilan 2000-01 yilgi Scudetto ni qo‘lga kiritgan hujumchining so‘zi. Statistikaga qarab, u futbolni sevgan, undan huzur olgan deb o‘ylaysiz. O‘zi esa aksini aytyapti. Afsona ortidagi odam aynan shunday ko‘rinadi: charchagan, ammo orqasiga qarab, qilgan ishidan uyalmaydigan inson.
Rekonkistadagi sigirlar, FIFA Legends va Florensiyaga qaytish
Bugun Batistuta stadion shovqinidan yiroq. U o‘zining tug‘ilib o‘sgan shahri – Reconquista atrofidagi dala-hovlida yashaydi.
“Qishloqda sigirlarim bor. Odatda ularni boshqaraman, lekin ba’zan o‘zimga to‘g‘ridan-to‘g‘ri qarashga to‘g‘ri keladi – va men buni qilaman,” deydi u. Oddiy hayot, oddiy ish. Ammo butunlay futboldan uzilib qolgan emas.
U FIFA Legends safida dunyo kezadi, sobiq yulduzlar bilan turli tadbirlarda qatnashadi. “Bu juda yoqimli,” deydi u qisqa, ammo mazmunli ta’rif bilan.
Fiorentina haqida gap ketganda, ohang biroz o‘zgaradi. Bu klub uning nomini yuksak darajaga olib chiqqan, ammo vaqt masofani ham yaratgan.
“Ularni kuzatib boraman, lekin Fiorentina dan biroz uzoqlashib qoldim. Fabio Grosso ni olib kelishganini bilaman, so‘nggi yillarda yaxshi ish qildi. Yoz oxirida klubning 100 yillik yubileyiga Florensiyaga qaytaman.”
1999 yil 27 oktyabr. Wembley. Arsenal – Fiorentina. Batistuta zarbasi, 1:0, London jim. 2000 yil 15 mart. Old Trafford. Manchester United – Fiorentina. U yana gol uradi, ammo bu safar mag‘lubiyat. U suratlarda qo‘llarini osmonga ko‘targancha nishonlaydi, yuzida esa o‘sha tanish, keskin ifoda: xursandchilik va yengillik emas, bajarilgan majburiyat hissi.
Messi yoki Maradona? Savol ochiq qoladi
Va albatta, har bir argentinalikdan so‘raladigan savol: Messi yoki Maradona?
Batistuta bu borada ham o‘ziga xos hazil bilan, lekin ayni paytda achchiq haqiqatni yashirmay javob beradi.
“Hey, menga bu jiddiy intervyu bo‘ladi, arzimas savollar bo‘lmaydi, deyishgandi,” deydi u kulib. “Rostini aytsam, bu savolni biz ham o‘zimizga beramiz… va bizda ham javob yo‘q.”
Bu javob hammasini aytib turibdi. Ikkala yulduz ham argentinaliklar qalbida o‘z o‘rniga ega, ularni taqqoslashdan ko‘ra, tomosha qilish yaxshiroq.
Gabriel Batistuta esa boshqa yo‘lni tanladi: u o‘zini Maradona yoki Messi bilan solishtirmaydi. U o‘zini – og‘riq, mas’uliyat va mehnat orqali afsonaga aylangan Batistuta sifatida qabul qiladi. Endi esa sigirlari, sayohatlari va uzoqdan kuzatayotgan Argentina si bilan tinch hayot kechiryapti.
U 40 yil davomida o‘ziga rahm qilmagan bo‘lsa, endi nihoyat o‘zini kechirayotgan ko‘rinadi. Savol esa ochiq: futbol uni sog‘inadimi, yoki u futbolni?
