Angliya Cherkovi Jahon Chempionatidagi Duoni Himoya Qildi
Angliya cherkovi Jahon chempionati uchun yozilgan duoni himoya qildi, lekin bu safar maydonda emas, ijtimoiy tarmoqlarda bahs qizidi.
Turnirning ilk kuni e’lon qilingan matn futbolga xos iboralar bilan to‘lib-toshgan edi: “yo‘qotilgan penaltilar, chalkash VAR qarorlari” tilga olindi, har bir “aylanib uchgan jarima zarbasi, ipakdek uzatma va imkonsizdek tuyulgan seyv”da “Xudoning qo‘lini ko‘rish va nishonlash”ga chaqirildi. G‘oya – chempionat hayajonidan foydalanib, cherkovdan yiroq bo‘lgan odamlarga ham yetib borish.
Ammo iboraning o‘zi bahsni portlatdi: “the hand of God”. Futbol tarixini biladiganlar uchun bu so‘zlar bir kishini eslatadi – Diego Maradona. Oradan qariyb 40 yil o‘tib, 1986-yilgi o‘sha mash’um gol hanuz Angliya futbol xotirasidagi eng achchiq sahnalardan biri bo‘lib turibdi. Shunday paytda rasmiy cherkov duosida aynan shu iboraning paydo bo‘lishi ko‘pchilikka yoqmadi.
Oksford yeparxiyasidan bo‘lgan ruhoniy Reverend Jeremy Moodey bu masalani bevosita cherkov parlamenti – General Synod kun tartibiga olib chiqdi. U yozma savolida duoni “diniy savodsizlik” namunasiga o‘xshatdi va aynan “the hand of God”ga ishora qilinishi “omadsiz” bo‘lganini ta’kidladi. Uning aytishicha, matn internetda keng kulgi va masxaraga sabab bo‘lgan.
Shu fon’da Yorkda bo‘lib o‘tayotgan yig‘ilish arafasida savollar ko‘paydi: bu duoni kim yozdi, kim tasdiqladi, ichki nazorat qanday bo‘lgan?
Lichfield episkopi Michael Ipgrave, liturgik komissiya raisi sifatida, jarayonni himoya qildi. Unga ko‘ra, bunday matnlar “diniy jihatdan tayyorgarlik ko‘rgan xodimlar” tomonidan yoziladi, ichki ko‘rib chiqish va tasdiqlash bosqichlaridan o‘tadi. U ijtimoiy tarmoqlarda tanqidlar bo‘lganini tan oldi, ayniqsa X (sobiq Twitter)da keskin fikrlar ko‘p yozilganini qayd etdi. Lekin u boshqa platformalarda, xususan Facebook’da, duoga ijobiy munosabat bildirilganini ham urg‘uladi.
Cherkov kommunikatsiya jamoasi hozir katta maydonda o‘ynayapti: ular nafaqat ibodatxonadagi marosimlar, balki keng jamoatchilikka qaratilgan kontent tayyorlaydi. Evangelizatsiya, shogirdlik, keng auditoriya bilan muloqot – hammasi uchun alohida uslub, alohida til kerak. Shu bois, Ipgrave ta’kidlaganidek, aynan ijtimoiy tarmoqlar uchun yozilgan duolar klassik ibodat matnlaridan butunlay boshqacha ko‘rinishi mumkin. Ular ko‘proq norasmiy, yengil, hatto kulgili ohangga ega bo‘lishi ehtimoli katta.
Masala shunda: cherkov milliy ahamiyatga ega lahzalarda – xoh bu Jahon chempionati bo‘lsin, xoh boshqa yirik voqea – odatdagi auditoriyasidan tashqariga chiqmoqchi. Buning uchun esa tilni soddalashtiradi, ohangni yumshatadi, futbol kabi umumiy “til”dan foydalanadi. Lekin bu har doim ham hamma uchun birday qabul qilinmaydi.
Xuddi shu Jahon chempionati duosi bunga yaqqol misol bo‘ldi. Bir platformada kulgi va tanqid, boshqasida esa iliq qabul. Bir tomonda Maradonaning “qo‘li”ni eslaganlar, boshqa tomonda esa futbol zavqini Xudo bilan bog‘lashga urinayotgan cherkovni ko‘rganlar.
Savol esa ochiq qoladi: cherkov raqamli asrning shovqinli tribunasida yangi auditoriya topaman deb, o‘z tili va ramzlarining nozik chiziqlarini qanchaga qadar cho‘zishi mumkin?
