Alessia Russo va Arsenal paradining unutilmas lahzalari

Avtobusning old qismida panjaraga tirsak tiragancha, ko‘zoynak taqqan, bir qo‘lida ichimlik, ikkinchisi esa muxlislarga ishora qilib raqs va qo‘shiqga qo‘shilgancha tebranayotgan Alessia Russo – bu manzara shimoliy Londonda uzoq vaqt esdan chiqmaydi.

Arsenal erkaklar jamoasining Premyer ligadagi chempionligi va Arsenal ayollarining Champions Cupdagi g‘alabasidan keyingi 9 kilometrli parad uning xotirasida alohida sahifa bo‘lib qolgan.

“O‘sha kuni hayotimdagi eng zo‘r vaqtni o‘tkazdim”, – deydi hujumchi.

“Bolalikdagi Gooner” emasdi, lekin…

Yillar davomida muxlislar uni hazilomuz tarzda “bolaligidan Gooner” deb atashdi. Hatto kichkina Russo FA Cup bilan tushgan oilaviy suratidagi Manchester United libosi fotomontaj orqali Arsenal formasiga almashtirilgach, bu mem yanada avj olgan.

Haqiqat shuki, u bolaligida bu klubni ushlab o‘smagan. Lekin bugun?

“Ishonch bilan ayta olaman, men Arsenalga kelganimda bu klub muxlisi emasdim. Lekin shu yerga qo‘shilib, atrofdagi odamlarga qaraganim sari, Arsenalning bir bo‘lagiga aylanmaslikning iloji yo‘q”, – deydi u. “Endi ularning muvaffaqiyatini chin dildan xohlayman, hamma yo‘l bilan qo‘llab-quvvatlayman. Parad esa – men boshdan kechirgan eng hayratlanarli kunlardan biri. Muxlislar, atmosfera, erkaklar jamoasining Premni yutgani – yillar davomida mehnat qilgan narsa – men shunchaki hammasini singdirib, zavqlanib, o‘zimni bo‘sh qo‘ydim”.

U bu kunni “haqiqatan ham juda, juda maxsus” deb ta’riflaydi. Ayniqsa, Lotte Wubben-Moy va Leah Williamson kabi “asl Gooner”lar bilan yonma-yon turib his qilgani uchun.

“Arsenalga kelganingizda, kamida o‘zim nomidan gapiraman, siz ham bu muhabbatning bir qismini o‘zingizga olasiz, ularning klubga bo‘lgan mehrini tushunib, singdirib borasiz. Men buni aniq his qilyapman va shunday katta narsaning bir bo‘lagi bo‘lib qolganim juda yoqimli”.

Uning uchun bu faqat kubok ko‘targan lahzalar bilan o‘lchanmaydi. “Odatda, karyerangizdagi asosiy nuqtalar sifatida sovrin yutgan paytlaringizni ajratasiz, lekin men uchun o‘sha parad hamisha alohida bo‘lib qoladi”.

Qizlar to‘lqini va yangi avlod

Paraddagi manzara o‘zgacha edi. Har bir balkon, har bir tom, yo‘l chetidagi har bir ustun, svetofor atrofi – odamlar bilan to‘la. Har xil yosh, irq, din vakillari. O‘g‘il bolalar ko‘p, lekin 90-yillar va 2000-yillar boshidagi Arsenal paradlaridan farqli ravishda, bu safar juda ko‘p qizlar ham bor edi.

Aynan shu yangi avlodni – futbolni ko‘radigan, o‘ynaydigan qizlarni – o‘stirish va qo‘llash Russo uchun alohida masala.

Shu sababli u yil boshida o‘z fondini ishga tushirdi va Starling Bank’ning Kick On tashabbusining beshinchi yilini ochishda ham faol qatnashdi. Bu loyiha mahalliy bizneslarni homiylikka muhtoj qizlar jamoalari bilan bog‘laydi va libos oldi homiyligini qisman qoplaydi.

Starling o‘tkazgan so‘rovlar – 1 000 nafar kattalar futbol o‘ynaydigan ayollar, 11-17 yoshdagi 1 010 nafar qiz futbolchi, 501 nafar kichik va o‘rta biznes rahbarlari hamda 1 092 nafar grassroots murabbiylar orasida – rasmni aniq chizib berdi: grassroots darajadagi deyarli har bir ayollar jamoasi (97 foiz) ko‘proq mablag‘ga muhtoj ekanini aytgan. Mablag‘ yetishmasligi esa qizlar uchun imkoniyatlarni qisqartiryapti.

Yana bir og‘ir raqam: futbol o‘ynaydigan qizlarning 76 foizi, agar keyingi besh yil ichida ko‘proq mablag‘ topilmasa, jamoani yoki umuman sportni tark etishiga to‘g‘ri kelishini bildirgan. 40 foizi esa o‘z jamoasi yigitlar jamoalari bilan teng darajada moliyalashtirilmasligini aytgan.

“Bu juda achinarli statistika, ayniqsa ayollar futbolidagi o‘sishni inobatga olsak”, – deydi Russo. “So‘nggi besh-olti yilda o‘sish aql bovar qilmas darajada bo‘ldi, lekin pastdan, poydevordan boshlab hali qilinadigan ishlar juda ko‘p”.

Savol shundoq o‘rtada turibdi: agar shu darajada mablag‘ yetishmasa, ayollar futboli o‘z sur’atini yo‘qotmaydimi? Yo‘lda qancha iste’dod yo‘qoladi?

“Men doim aytaman: keyingi Leah Williamson yoki Lotte Wubben-Moyni qo‘ldan boy bermaslik kerak. Faqat shunchaki mahalliy jamoasi yo‘qligi yoki bor jamoasi yopilib qolgani uchun talantli qizlarni yo‘qotishni xohlamaysiz”, – deydi u. “Jamoalarga ko‘p narsa kerak emasdek tuyuladi, lekin baribir bu muammo hal bo‘lmayapti, demak, oson yechim emas”.

U o‘zining yo‘lini eslaydi – grassrootsdan boshlangan sayohat, har bir murabbiy, har bir jamoadosh.

“Grassroots safarim davomida uchratgan har bir odam karyeramda o‘z izini qoldirgan, ko‘pchiligi bilan hali ham do‘stmiz. Agar mahalliy biznes bitta jamoaga sarmoya kiritsa, kim biladi, balki keyingi superyulduzni yetishtirishga yordam berar? U futbolchi butun karyerasi davomida sizni eslab yuradi. Bu faqat pul haqida emas, bu – yosh qizlarning hayotidagi asosiy bosqichlarga ta’sir qilish imkoniyati”.

Kamyob yoz: tanaffus, dam va o‘zgacha rol

Bu yil yirik xalqaro ayollar turniri yo‘q. Russo uchun esa bu – nihoyatda kam uchraydigan yozgi tanaffus. U nihoyat nafas rostlash, o‘zi uchun muhim bo‘lgan mavzularga ko‘proq vaqt ajratish va, eng asosiysi, dam olish imkonini topdi.

“Menga haqiqiy dam olish davri kerak edi”, – deydi u. “So‘nggi yillarda o‘yin daqiqalari, turnirlar soni juda oshdi. Tana sog‘lig‘imni asrashim, ruhiy tomondan ham yaxshi holatga qaytishim zarur edi. Ikki yarim hafta butunlay uzildim, do‘stlarim va oilam bilan vaqt o‘tkazdim – juda yoqimli bo‘ldi. Lekin oxiriga borib, yana mashq qilishni sog‘indim, o‘zimni nima bilan band qilishni bilmay qoldim”.

U yozda yakka tartibda shug‘ullanishni yoqtiradi. “Yolg‘iz mashg‘ulotlar paytida o‘zingga eng mos rejim va odatlarni topasan”, – deydi u. Odatda oilasi bilan ta’tilga chiqadi va o‘sha yerda ham mashg‘ulotni davom ettiradi – hamma ishtirok etishni xohlaydi.

Shu bilan birga, u o‘zini “oddiy 27 yoshli qiz” sifatida ham his qilmoqchi bo‘ldi: ta’til, sayohatlar, futbolsiz kunlar. Nyu-Yorkda bo‘lib o‘tgan England – Panama o‘yiniga muxlis sifatida bordi, Jahon chempionati atrofidagi hayajonni tribunadan his qildi. Yana bir tomoni – yaqin dugonasi, Angliya jamoadoshi Ella Toone’ning xonaga kirish marosimi va to‘yida qatnashdi. “Ajoyib bo‘ldi”, – deydi u qisqacha.

2025-26: o‘sish, mas’uliyat va keyingi qadam

2025-26 mavsumi Russo uchun burilish davriga aylandi. Ko‘pchilik uning o‘yini ham klub, ham terma jamoa darajasida yangi bosqichga ko‘tarilganini aytadi. O‘zi-chi, orqaga qarab nima deydi?

“Arsenal va England uchun mavsumimdan shaxsan o‘zim mamnunman, albatta”, – deydi u. “Lekin men har doim o‘zimni yutgan sovrinlarimiz orqali baholayman”.

So‘zlarida qoniqishdan ko‘ra ochlik ko‘proq seziladi. Oxirgi yillarda Arsenal ayollar jamoasi ko‘p narsani o‘rgandi, lekin endi ular natija talab qiladigan bosqichga kirib kelishdi.

“So‘nggi ikki-uch yilda jamoa sifatida juda ko‘p saboq oldik, lekin yangi mavsumni intiqlik bilan kutyapmiz. Biz WSL’ni yutishga eng qodir jamoa bo‘lish uchun qo‘limizdan kelgan hamma ishni qilishimizni aniq aytdik. Renée Slegers bu pre-season davomida talabni juda baland qo‘ydi. Yettita yangi futbolchi kelib qo‘shildi, butun tarkib jangga tayyor, ichki raqobat juda kuchli”.

Uning ovozida hozirgi yutuqlardan ko‘ra, keyingi bosqichga o‘tish istagi balandroq jaranglaydi.

“Ha, o‘zimni yaxshi his qilyapman, lekin endi Arsenal va England bilan yanada yuqoriga intilib, sovrinlar yutishni istayman”.

Savol endi shunday: bu ochlik, bu talabchanlik va bu paradlarda shakllangan yangi “Gooner” ruhi unga va klubiga yangi davr eshiklarini ochadimi?