Sport Maydon logo

Dan Burn: 34 yoshida jahon sahnasida

Dan Burnning 2026-yil yozidagi manzarasi hayratlanarli: 34 yosh, Shimoliy Amerikadagi eng yirik sahnada, Angliya terma jamoasi safida Jahon chempionatida maydonga tushyapti. Bu nuqtaga kelguncha bosib o‘tilgan yo‘l esa odatdagi akademiya ertaklaridan emas, balki mashaqqat, sabr va qayta-qayta o‘zini isbotlash hikoyasidan iborat.

Newcastle’dan haydalgan bola

Burnning hikoyasi o‘sha mashhur “bolaligidan klubida o‘ynagan” ssenariyga o‘xshab ketadi, lekin muhim bir burilish bilan. U Newcastle tizimiga juda erta kirgan, lekin 11 yoshida undan voz kechishadi. O‘sha paytda ko‘pchilikning orzusi shu yerda tugardi. Burnniki tugamadi.

U non-liga jamoalarida, ko‘zdan yiroq maydonlarda, tomoshabinsiz deyarli sukutda o‘ynab yurdi. Keyin esa imkoniyat eshigi ochildi: Fulham chaqirdi. Konferensiya darajasidan bir sakrashda Premier League eshiklari ko‘rinish berdi. Lekin bu ham darhol yulduzlik emasdi.

Fulham bilan shartnoma – faqat boshlanish. Tajriba kerak edi, o‘yin amaliyoti kerak edi. U g‘arbiy Londondan uzoqlashib, turli ijaralar, turli sharoitlar, turli bosimlar ostida pishdi. Wigan, so‘ng Brighton – har bir bekat uning xarakteriga yangi qatlam qo‘shdi. Va nihoyat, katta aylana yopildi: 2022-yil yanvarida Newcastle qayta qo‘ng‘iroq qildi.

Orzudagi klubga qaytish va kubokli kecha

Burn bolaligida stadion atrofiga kelib qaragan klubiga futbolchi sifatida qaytdi. Endi esa u Newcastle libosida 200 ta o‘yinga yaqinlashib qoldi. Bu o‘yinlar orasida eng yorqin sahifalardan biri – 2025-yilda 70 yillik tanaffusdan keyin qo‘lga kiritilgan Carabao Cup.

Shu kubok, shu kechalar Burn uchun nafaqat medal, balki “ha, sen bu darajaga loyiqsan” degan tasdiq bo‘ldi. Boyhood club safida kubok ko‘tarish – har bir shimoliy-sharqlik bola orzusi. U bu orzuni yashab ko‘rdi.

Shu paytda uning ko‘tarilishi Angliya terma jamoasi darvozasini ham taqillatdi. Thomas Tuchel uni Angliya tarkibiga chorlaganida, bu ko‘pchilik uchun kutilmagan, lekin murabbiylar shtabi uchun aniq reja edi. Burn 2025-yil martida, 33 yoshga to‘lishiga bir necha hafta qolganda, nihoyat katta terma jamoadagi debyutini amalga oshirdi.

Three Lions tarkibidagi “finisher”

Burn hali Angliya uchun doimiy asosiy tarkib futbolchisi emas. Lekin uning roli juda aniq: baland bo‘y, havodagi kuch, chap oyoq – va “finisher” sifatida yakunlovchi himoyachi. Murabbiylar uni aynan shunday vazifada ko‘rishadi: o‘yin so‘ngida, bosim kuchaygan paytda, mudofaani qulflab qo‘yayotgan futbolchi.

2026-yilgi Jahon chempionatida bu rejalar to‘liq ish berdi. Burn zarurat tug‘ilganda zaxiradan tushib, himoyani qotirib qo‘ydi. Mexikoga qarshi 1/8 final uchrashuvida, balandlikda o‘ynalgan, nafas qisilib, o‘yin ritmi og‘irlashgan paytda u maydonga tushdi va havodagi deyarli har bir to‘pga egalik qildi.

Norvegiyaga qarshi Miami issig‘ida o‘tgan chorak finalda ham xuddi shunday manzara: harorat yuqori, bosim katta, raqib jarima maydoniga to‘p yomg‘iri yog‘dirmoqda. Burn uchun esa bu “go‘sht va non” – klassik markaziy himoyachi uchun eng yoqimli ish: baland to‘p, zarba, tozalash.

Uning “krosslarni orbitaga uchirishi” muxlislar orasida ham memga aylandi. Yangi 3D dasturlar yordamida namoyish etilayotgan havodagi duel sahnalari stadiondagilarni ham, ekran qarshisidagilarni ham zavqqa to‘ldirdi.

Pallister nigohida: Darlingtondan boshlangan yo‘l

Burnning yo‘lini uzoqdan kuzatib kelayotganlardan biri – County Durhamda ulg‘aygan, o‘zi ham sobiq markaziy himoyachi bo‘lgan Gary Pallister. U NetBet Sport bilan suhbatda ilk marta Burnga e’tibor qaratgan davrini esladi.

Pallisterning aytishicha, uning do‘sti Raj Singh Darlington egasi bo‘lib turgan paytda, Burn haqida “bu katta yigitga qiziqish kuchaymoqda” deb gapira boshlagan. U o‘sha paytda 6 fut 7 dyuym bo‘yli, havoda yutishi aniq bo‘lgan, lekin faqat tepib tashlaydigan himoyachi emasdi – to‘p bilan ham oz bo‘lsa-da o‘ynay olardi.

Pallister uni ko‘rib, “hali biroz sodda, tajribasiz, lekin hamma kerakli sifatlar bor”, degan xulosaga kelgan. Oradan 13-15 yil o‘tib, o‘sha “naiv” yigit endi Newcastle tayanchi va Angliya terma jamoasi a’zosi.

Pallister o‘zining Darlingtondagi qisqa davrini ham eslab o‘tdi, Cyril Knowles qo‘l ostida atigi yetti o‘yin o‘tkazganini tilga olib, Burnning karerasini alohida qiziqish bilan kuzatib kelayotganini aytdi. Ayniqsa, Mexikoga qarshi o‘yinda va Norvegiya bilan bahsda uning havodagi ustunligi Pallisterni chin dildan quvontirdi.

34 yoshda ilk Jahon chempionati

Burnning o‘zi uchun esa bu yo‘l hali to‘liq anglab yetilmagan bo‘lishi mumkin. U o‘z fikrini ochiq aytadi: ko‘p narsani faqat nafaqaga chiqqach, orqaga qarab, tinchgina o‘tirib baholay olaman, deydi u.

34 yoshda birinchi Jahon chempionatida o‘ynash – bu statistik ma’lumot emas, balki ichki g‘urur masalasi. U maydonga tushgan daqiqalar, himoyaga qo‘shgan hissasi haqida gapirar ekan, eng muhim nuqtani ta’kidlaydi: bu xotirani hech kim undan tortib ololmaydi.

Bolaligida Newcastle o‘yinlarini tomosha qilgan, 2002-yilgi Jahon chempionati uning birinchi aniq xotirasi bo‘lgan. O‘sha paytda u televizor qarshisida o‘tirib, “bir kun kelib men ham shunday o‘ynasam-chi?” deb o‘ylagan. Endi esa u bu orzuni amalga oshirdi.

Akademiyasiz ham yo‘l bor

Burn hikoyasining eng kuchli tomoni – u to‘g‘ri chiziqli emas. Unda “akademiyaga kiradi, yuqoriga ko‘tariladi, yulduzga aylanadi” degan silliq grafika yo‘q. U rad etilgan, non-ligaga tushgan, qayta ko‘tarilgan, yana izlangan, yana kurashgan.

O‘zi ham shuni ochiq aytadi: futbolda muvaffaqiyat sari yo‘l to‘g‘ri chiziq emas. Bu hikoya akademiya tizimidan o‘ta olmagan, kichik klublarda o‘ynayotgan, o‘ziga “hali kech emasmi?” degan savolni berayotgan bolalar uchun kuchli signal bo‘lib turibdi.

Burn misoli shuni ko‘rsatadi: sen 11 yoshda rad etilgan bo‘lishing mumkin, 20 yoshda hali Premier League haqida orzu qilmasliging mumkin, 30 yoshda ham terma jamoa haqida o‘ylamaysan. Lekin agar yo‘ldan chiqmasang, har bir imkoniyatni ushlasang, hatto 34 yoshda ham Jahon chempionatida maydonga tushishing mumkin.

U bugun hometown club safida kubok ko‘targan, Angliya terma jamoasida o‘ynayotgan, butun mamlakat tan olgan himoyachi. Savol esa endi boshqa: bu kech gullagan, lekin to‘xtamasdan o‘sayotgan karera yana qanchalik baland cho‘qqiga chiqishi mumkin?